Μπορεί να έχει αποκλειστεί για φέτος οποιαδήποτε άμεση οριζόντια αύξηση στις επικουρικές συντάξεις με «όχημα» το φαινομενικό πλεόνασμα στον εν λόγω του ΕΦΚΑ (εκτός αν η κυβέρνηση αλλάξει τον Μνημονιακό νόμο του 2016), αλλά δεν ισχύει το ίδιο για μία έμμεση αύξηση στις επικουρικές άνω των 300 ευρώ με «όχημα» την κατάργηση των εισφορών αλληλεγγύης (ΕΑΣ) σε αυτές.
Αρμόδια στελέχη του υπ. Εργασίας ανέφεραν στο powergame.gr πως το σενάριο αυτό, δηλαδή η κατάργηση των ΕΑΣ στις επικουρικές -κάτι που θα οδηγούσε σε έμμεση αύξηση από 3% έως 10% τις επικουρικές συντάξεις άνω των 300 ευρώ -βρίσκεται στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου από πέρσι το καλοκαίρι.
Ωστόσο, τελικώς επελέγη, στα πλαίσια του «πακέτου της ΔΕΘ» (Σεπτέμβριος του 2025) η σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς στις κύριες συντάξεις το 2026 – 2027 και όχι η κατάργηση των ΕΑΣ στις επικουρικές.
Έκτοτε, δηλαδή μετά τη ΔΕΘ, δεν έχει δοθεί κάποιο νεότερο «σήμα» στο υπ. Εργασίας από πλευράς οικονομικού επιτελείου για τεχνική προετοιμασία υλοποίησης ενός τέτοιου μέτρου, ενώ -σύμφωνα με τις ίδιες πηγές – αυτό θα μπορούσε να συμβεί μόνο μετά τον ερχόμενο Απρίλιο – Μάιο, οπότε θα υπάρχει πλήρης εικόνα για την πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού του 2025.
Υπενθυμίζεται, όμως, πως -βάσει της υφιστάμενης νομοθεσίας (και όχι διαφόρων νομικίστικων ερμηνειών ή καλύτερα, παρερμηνειών της…)- η καταβολή ή μη αύξηση στις επικουρικές συντάξεις, δεν εξαρτάται μόνο από τη δημοσιονομική πορεία της χώρας αλλά και από δυο παράγοντες που αφορούν, “αυτόνομα”, στο ίδιο το επικουρικό:
- Πρώτον, την πορεία εσόδων του κλάδου επικουρικής ασφάλισης αποκλειστικά από εισφορές σε συνδυασμό.
- Δεύτερον, τις προοπτικές δημογραφικού
Εξάλλου, από το 2015 έχει καταργηθεί με μνημονιακό νόμο, ρητά:
- Κάθε δυνατότητα κρατικής χρηματοδότησης του κλάδου επικουρικής ασφάλισης του ΕΦΚΑ.
- Κάθε δυνατότητα ενίσχυσης από τον ίδιο του τον “κουμπαρά” δηλαδή το λογαριασμό που έχει δημιουργηθεί από τις εισφορές αλληλεγγύης συνταξιούχων (ΕΑΣ) επί των επικουρικών συντάξεων στο “Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Συνταξιούχων” (ΑΚΑΓΕ).
Έτσι, όσες φορές έκτοτε το Επικουρικό έχει χρειαστεί να κλείσει τα ελλείμματα του, έχει ρευστοποιήσει την δική του κινητή περιουσία (πχ αμοιβαία κεφάλαια) στα οποία έχει επενδύσει παλιότερα αποθεματικά του και όχι τον “κουμπαρά” του ΑΚΑΓΕ.
Αντίθετα, ο “κουμπαράς” του κλάδου Κύριας Ασφάλισης του ΑΚΑΓΕ, ο οποίος πιστώνεται κάθε χρόνο από την ΕΑΣ στις κύριες συντάξεις, μπορεί -βάσει νόμου- να κλείσει ενδεχόμενα ελλείμματα του στο μέλλον, ενώ οι ίδιες “τρύπες” μπορούν να καλυφθούν και με κρατική χρηματοδότηση.
Αυτό σημαίνει απλά πως ο νόμος, εδώ και πάνω από 10 χρόνια, απαγορεύει να βάλει το κράτος ακόμα και ένα σεντ για τις επικουρικές συντάξεις, ενώ οι εισφορές (ΕΑΣ) που πληρώνουν οι συνταξιούχοι υπέρ του “κουμπαρά” του επικουρικού στον ΑΚΑΓΕ δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη ελλειμμάτων του επικουρικού…
Οι εισφορές αυτές, ασφαλισμένων και εργοδοτών, από το 2015, απλά συσσωρεύονται στον εν λόγω “κουμπαρά”, ο οποίος φυλάσσεται στην Τράπεζα της Ελλάδας (ΤτΕ) και από τον οποίο ενίοτε δανείζεται το Δημόσιο και, μάλιστα με υψηλό επιτόκιο 3,5%, μέσω ρέπος.
Μ΄άλλα λόγια, η ΕΑΣ στις επικουρικές δεν έχει εδώ και μία 10ετία κανένα άλλο λόγο ύπαρξης παρά μόνο να “δανείζει” το Δημόσιο, την ίδια ώρα που αφαιρει από τις επικουρικές συντάξεις άνω των 300 ευρώ από 3% έως 10% (κλιμακωτά) κάθε μήνα.
Το ποσό το οποίο αφαιρείται από τις τσέπες των συνταξιούχων κάθε χρόνο για να καταλήγει στον ειδικό λογαριασμό του ΑΚΑΓΕ στην ΤτΕ θα ανέλθει φέτος στα 167 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού του 2026.
Αυτό σημαίνει, όπως παραδέχονται στελέχη του Υπουργείου Εργασίας στο powergame.gr, πως σε περίπτωση που η κυβέρνηση αποφασίσει πχ από 1η Ιανουαρίου 2027 ή από 1η Ιανουαρίου 2028 (δηλαδή αφού καταργηθεί νωρίτερα η προσωπική διαφορά) την κατάργηση της ΕΑΣ στις επικουρικές (ή έστω τη μείωση τους) δεν θα πρέπει μόνο να έχει διασφαλιστεί η αναπλήρωση των χαμένων εσόδων του ΑΚΑΓΕ -καθώς αυτά μετριούνται στον προϋπολογισμό της Γενικής Κυβέρνησης- αλλά και το τι θα απογίνει ο “κουμπαράς” του Επικουρικού στο ΑΚΑΓΕ, ο οποίος ανήκει στο “μαξιλάρι” των 41 δις. ευρώ που διαθέτει το Δημόσιο για “ώρα ανάγκης”, με τα σενάρια να είναι δύο:
– Είτε θα μείνει o “κουμπαράς” αυτός εκεί που …είναι, δηλαδή σε ειδικό λογαριασμό της ΤτΕ, όπως και όλα τα πλεονάζοντα διαθέσιμα όλων των φορέων του δημοσίου.
– Είτε θα “επιστραφεί” (ο “κουμπαράς” του ΑΚΑΓΕ) στο Επικουρικό προκειμένου να μπορεί να επενδυθεί με άλλους πιο “δυναμικούς” τρόπους.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, αν η κυβέρνηση αποφάσιζε κατάργηση της ΕΑΣ στις επικουρικές, θα σταματούσε η ροή αυτών των εσόδων στον ΑΚΑΓΕ και έτσι η αύξηση του “μαξιλαριού” του Δημοσίου μέσω αυτής, κάτι που η όλη στρατηγική της κυβέρνησης για την ταχύτερη δυνατή αποπληρωμή του δημοσίου χρέους μάλλον δεν “επιτρέπει” εύκολα, τουλάχιστον την επόμενη διετία.
