Η Γαλλία μπαίνει στη νέα χρονιά με γνώριμα αλλά οξυμένα προβλήματα: πολιτικές συγκρούσεις, κοινωνικές κινητοποιήσεις και αυξανόμενη ανησυχία για την πορεία της οικονομίας, με τον προϋπολογισμό να είναι στο επίκεντρο μιας ακόμα πολιτκής κρίσης.
Αγρότες διαδηλώνουν ξανά στο Παρίσι, τα κόμματα συγκρούονται για τον προϋπολογισμό και το όνομα της Μαρίν Λεπέν κυριαρχεί στην επικαιρότητα, υπενθυμίζοντας ότι τίποτα δεν αλλάζει πραγματικά — ή, όπως λένε στο Παρίσι, plus ça change.
Την ίδια στιγμή, μια δικαστική απόφαση με δυνητικά καθοριστικές συνέπειες μπορεί να αναδιαμορφώσει το πολιτικό σκηνικό ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027. Σε αυτό το τεταμένο πλαίσιο, η Γαλλία καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη δημοσιονομική πειθαρχία, την πολιτική σταθερότητα και τις πιέσεις των αγορών, μεταδίδει το Bloomberg.
Γαλλία: Πολιτική ένταση με το «καλημέρα» του νέου έτους
Καθώς το νέο έτος ξεκινά στη Γαλλία, το πολιτικό σκηνικό χαρακτηρίζεται από έντονες αντιπαραθέσεις γύρω από τα δημόσια οικονομικά, νέες αγροτικές κινητοποιήσεις στα Ηλύσια Πεδία και την επιστροφή της Μαρίν Λεπέν στα πρωτοσέλιδα. Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι οι χρόνιες εντάσεις της γαλλικής πολιτικής ζωής παραμένουν άλυτες.
Σε μια υπόθεση που θα μπορούσε να αλλάξει τις πολιτικές ισορροπίες, παρισινό δικαστήριο ξεκινά την εκδίκαση της έφεσης της Λεπέν κατά της καταδίκης της για υπεξαίρεση. Η επικεφαλής του Εθνικού Συναγερμού (Rassemblement National) καταδικάστηκε πέρυσι για υπόθεση κακοδιαχείρισης κονδυλίων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της επιβλήθηκε πενταετής απαγόρευση συμμετοχής σε εκλογικές διαδικασίες.
Η έκβαση της έφεσης θα καθορίσει εάν η Μαρίν Λεπέν θα μπορέσει να είναι υποψήφια στις προεδρικές εκλογές του επόμενου έτους. Σε περίπτωση αποτυχίας της έφεσης, ο 30χρονος Ζορντάν Μπαρντελά —επίσης ευρωβουλευτής— θεωρείται το επικρατέστερο πρόσωπο για να αναλάβει το χρίσμα του Εθνικού Συναγερμού.
Η απόφαση του Εφετείου του Παρισιού αναμένεται έως το καλοκαίρι και παρακολουθείται στενά όχι μόνο στο εσωτερικό της Γαλλίας αλλά και στις Βρυξέλλες. Η προοπτική εκλογής εθνικιστή προέδρου σε ένα από τα μεγαλύτερα κράτη-μέλη της ΕΕ προκαλεί έντονη ανησυχία στους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Γαλλία και ΕΕ: Αγώνας δρόμου πριν τις προεδρικές εκλογές το 2027
Οι προεδρικές εκλογές του 2027 στη Γαλλία αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η πιθανότητα νίκης του κόμματος της Λεπέν ωθεί τις Βρυξέλλες να επισπεύσουν κρίσιμες αποφάσεις, όπως αυτές που αφορούν τη διεύρυνση της Ένωσης και τον επόμενο επταετή κοινοτικό προϋπολογισμό, πριν από την εκλογική αναμέτρηση του Απριλίου 2027.
Πολλοί Ευρωπαίοι αξιωματούχοι θεωρούν ότι ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να ανατρέψει τις ισορροπίες εντός της ΕΕ, επηρεάζοντας τη συνοχή, τη δημοσιονομική πολιτική και τις κοινές στρατηγικές επιλογές του μπλοκ.
Ο προϋπολογισμός και η οικονομική αντοχή της Γαλλίας
Πιο άμεσο, ωστόσο, είναι το ζήτημα της οικονομικής κατάστασης της Γαλλίας. Οι συζητήσεις για τον προϋπολογισμό του 2026 —ο οποίος ουσιαστικά μεταφέρθηκε από το προηγούμενο έτος— επανεκκινούν στην Εθνοσυνέλευση, μέσα σε νέο κύμα πολιτικής αναταραχής.
O Εθνικός Συναγερμός και η αριστερή «Ανυπότακτη Γαλλία» ζήτησαν την περασμένη εβδομάδα ψήφο εμπιστοσύνης, μετά τη συμφωνία της ΕΕ για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου Mercosur με χώρες της Νότιας Αμερικής, παρά τις αντιρρήσεις της Γαλλίας και άλλων κρατών. Ως αντίδραση, εξοργισμένοι αγρότες κατέβηκαν ξανά στους δρόμους του Παρισιού, με τρακτέρ παρατεταγμένα κατά μήκος του Σηκουάνα.
Ο υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ ξεκαθάρισε τι διακυβεύεται, προειδοποιώντας ότι ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν θα μπορούσε να προκηρύξει πρόωρες εκλογές εάν οι πολιτικοί του αντίπαλοι ρίξουν την κυβέρνηση. Κεντρικό ερώτημα παραμένει το αν η κυβέρνηση, που δεν διαθέτει κοινοβουλευτική πλειοψηφία, είναι διατεθειμένη να περάσει τον προϋπολογισμό μέσω του Άρθρου 49.3 του Συντάγματος, παρακάμπτοντας την ψηφοφορία στο κοινοβούλιο.
Στόχος της κυβέρνησης είναι η μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος κάτω από το 5% του ΑΕΠ. Ωστόσο, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το δημόσιο χρέος της Γαλλίας αναμένεται να αυξηθεί στο 120% του ΑΕΠ έως το 2027. Με μόλις δύο μήνες να απομένουν έως τις δημοτικές εκλογές, οι επενδυτές παρακολουθούν στενά πώς η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης θα διαχειριστεί αυτή τη σύνθετη και πολιτικά φορτισμένη δημοσιονομική δοκιμασία.
Γαλλία: Ψάχνει συμβιβασμούς ο Λεκορνί στον προϋπολογισμό
Ο πρωθυπουργός της Γαλλίας Σεμπαστιάν Λεκορνί ανακοίνωσε σειρά τροποποιήσεων στο σχέδιο προϋπολογισμού για το 2026, σε μια προσπάθεια να εξασφαλίσει τη στήριξη του Σοσιαλιστικού Κόμματος, μέσω μέτρων που ενισχύουν το εισόδημα χαμηλόμισθων εργαζομένων, φοιτητών και συνταξιούχων.
Ύστερα από τρεις μήνες άκαρπων διαπραγματεύσεων στο κοινοβούλιο, υπουργοί της κυβέρνησης Λεκορνί είχαν αφήσει να εννοηθεί ότι ο πρωθυπουργός θα παρουσίαζε επικαιροποιημένα σχέδια, τονίζοντας παράλληλα ότι ενδέχεται να παρακάμψει τη Βουλή. Ωστόσο, ο ίδιος δήλωσε ότι εξακολουθεί να επιδιώκει συμφωνία με τα άλλα κόμματα.
«Θέλω να το πω ξεκάθαρα: δεν θα εγκαταλείψουμε την προσπάθεια για έναν συμβιβασμό. Θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε με τις κοινοβουλευτικές ομάδες που έχουν το θάρρος να θέτουν το γενικό συμφέρον πάνω από τα κομματικά τους συμφέροντα», δήλωσε σε διάγγελμά του.
Όπως ανέφερε, πρόκειται για «μια στιγμή μεγάλης πολιτικής αποσαφήνισης», ενώ για την κυβέρνηση είναι η ώρα να χαράξει νέες δημοσιονομικές κατευθύνσεις ώστε να αποφευχθεί το αδιέξοδο.
Ο Λεκορνί δεν διευκρίνισε πώς ακριβώς σκοπεύει να περάσει τον νέο προϋπολογισμό, ούτε αν θα επιλέξει τελικά να παρακάμψει το κοινοβούλιο.
Μεταξύ των μέτρων που ανακοίνωσε περιλαμβάνεται η διατήρηση της φορολογικής έκπτωσης στις συντάξεις, καθώς και η αύξηση κατά περίπου 50 ευρώ μηνιαίως ενός επιδόματος εισοδήματος για χαμηλόμισθους εργαζόμενους, που αφορά περίπου 3 εκατ. νοικοκυριά. Παράλληλα, επεκτείνονται τα φθηνά γεύματα στις πανεπιστημιακές λέσχες και λαμβάνονται μέτρα για την ενίσχυση της προσιτής στέγης.
Το δημοσιονομικό έλλειμμα, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, δεν θα υπερβεί το 5% του ΑΕΠ και ενδέχεται να είναι χαμηλότερο.
Απομένει να φανεί πώς θα αντιδράσουν τα πολιτικά κόμματα και αν μπορεί να αρθεί το κοινοβουλευτικό αδιέξοδο. Επενδυτές και οίκοι αξιολόγησης παρακολουθούν στενά τις προσπάθειες της κυβέρνησης να περιορίσει το δημοσιονομικό έλλειμμα της Γαλλίας, το υψηλότερο στην ευρωζώνη.
Γαλλία: Δύσκολη η παράκαμψη της Βουλής από τον Λεκορνί
Αν οι νέες προτάσεις δεν επαρκέσουν, ο Λεκορνί θα μπορούσε να ενεργοποιήσει το Άρθρο 49.3 του Συντάγματος, που επιτρέπει την υιοθέτηση νομοσχεδίου χωρίς ψηφοφορία, εκτός αν υπερψηφιστεί πρόταση μομφής – κάτι που θα οδηγούσε σε πτώση της κυβέρνησης και απουσία προϋπολογισμού.
Εναλλακτικά, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί το Άρθρο 47, που επίσης επιτρέπει την έγκριση του προϋπολογισμού χωρίς ψηφοφορία. Η επιλογή αυτή, η οποία δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ για δημοσιονομικό νομοσχέδιο, θα ίσχυε ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα τυχόν προτάσεων δυσπιστίας. Ωστόσο, οι Σοσιαλιστές αντιτίθενται σθεναρά, καθώς σε αυτή την περίπτωση θα ίσχυε το αρχικό σχέδιο, χωρίς τις τροποποιήσεις που είχαν ζητήσει.
Η πολιτική αστάθεια στη Γαλλία διαρκεί από το 2022, όταν ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν έχασε την κοινοβουλευτική πλειοψηφία του. Η κατάσταση επιδεινώθηκε μετά τις πρόωρες εκλογές του 2024, που οδήγησαν σε κατακερματισμένο κοινοβούλιο με τρία ιδεολογικά μπλοκ: το κεντροδεξιό στρατόπεδο του Μακρόν, την αριστερά και την ακροδεξιά του Εθνικού Συναγερμού της Λεπέν.