Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στο Νταβός μετά την ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ, η οποία προκάλεσε νέες, μεγάλες αντιδράσεις. Όπως ανακοίνωσε ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος σε συνέντευξή του στο CNBC, τα ξημερώματα της Πέμπτης (22/1), υπάρχει μόνιμη συμφωνία των ΗΠΑ με το ΝΑΤΟ για τη Γροιλανδία και την Αρκτική. Είχε προηγηθεί η συνάντηση με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, όπου υπήρξε προσχέδιο συμφωνίας για την αντιπυραυλική ασπίδα, που θα στηθεί στη Γροιλανδία και η οποία -σύμφωνα με τον Τραμπ- είναι ζωτικής σημασίας για την κάλυψη ολόκληρης της Αρκτικής, σε μια χρονική περίοδο που (ειδικά) η Ρωσία και (δευτερευόντως) η Κίνα ενισχύουν την παρουσία τους στην περιοχή. Η συμφωνία αυτή για Γροιλανδία και Αρκτική θα τεθεί επί τάπητος στην Έκτακτη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ, η οποία πραγματοποιείται εντός της ημέρας.
Στη συνέντευξή του ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε ότι η συμφωνία αυτή προορίζεται να έχει μόνιμο χαρακτήρα και να επεκταθεί σε ολόκληρη την Αρκτική. Το πλαίσιο συνεργασίας θα καλύπτει στρατιωτικούς, ενεργειακούς και οικονομικούς τομείς, με τους Ευρωπαίους συμμάχους να συμμετέχουν ενεργά τόσο στο πολυσυζητημένο αντιπυραυλικό πρόγραμμα «Χρυσός Θόλος» (Golden Dome) όσο και στην εκμετάλλευση των πλούσιων φυσικών αποθεμάτων της Γροιλανδίας (σ.σ. σπάνιες γαίες).
«Θα λάβουν μέρος τόσο στο πρόγραμμα “Χρυσός Θόλος” όσο και στην εξόρυξη ορυκτών, με τον ίδιο τρόπο που συμμετέχουμε κι εμείς», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Αμερικανός πρόεδρος στη συνέντευξή του στο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο. Σημειώνεται ότι παρ’ όλο που αναγνώρισε ότι η συμφωνία παρουσιάζει ορισμένες δυσκολίες στην υλοποίησή της, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την πρόοδο που έχει ήδη σημειωθεί.
Ερωτηθείς για τον χρονικό ορίζοντα της συμφωνίας, ο Τραμπ απάντησε μονολεκτικά: «Για πάντα». Και πρόσθεσε ότι πρόκειται για μια «πολύ καλή συμφωνία για τις ΗΠΑ, αλλά και για εκείνους», αναγνωρίζοντας όμως πως «είναι λίγο περίπλοκη» και ότι οι λεπτομέρειες θα παρουσιαστούν στη συνέχεια.
🚨 LIVE FROM DAVOS: President Donald J. Trump announces framework for a future deal with Greenland.
MUST WATCH ⬇️ pic.twitter.com/FmIE0dV0Fj
— The White House (@WhiteHouse) January 21, 2026
Νωρίτερα, με μήνυμά του στο Truth Social, ο Τραμπ έκανε λόγο για μια «παραγωγική συνάντηση» με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, κατά τη διάρκεια της οποίας διαμορφώθηκε το πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας για τη Γροιλανδία και την Αρκτική.
Σημειώνεται ότι σε δηλώσεις του σε δημοσιογράφους στο Νταβός, ο Τραμπ είπε ότι «η συμφωνία θα παρουσιαστεί σχετικά σύντομα», προσθέτοντας ότι «είναι ακόμη σε εξέλιξη, αλλά αρκετά προχωρημένη και μας δίνει όλα όσα χρειαζόμασταν». Σε ερώτηση, μάλιστα, για τις αντιδράσεις της Δανίας (σ.σ. ο Δανός υπουργός Εξωτερικών φέρεται να απέρριψε κάθε συζήτηση περί απόκτησης της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ), ο Τραμπ δεν έκρυψε την ενόχλησή του, απαντώντας ότι δεν του αρέσει να ενημερώνεται «από δεύτερο χέρι» και πως, αν υπάρχει διαφωνία, θα προτιμούσε να του ειπωθεί απευθείας.
.@POTUS on Greenland: “The deal is going to be put out pretty soon… it gets us everything we needed to get.” pic.twitter.com/S3X95XCm1S
— Rapid Response 47 (@RapidResponse47) January 21, 2026
Η συμφωνία αλά Κύπρο για τη Γροιλανδία που πήρε ο Τραμπ από το ΝΑΤΟ
Δημοσίευμα στη βρετανική Telegraph κάνει λόγο για μια συμφωνία, τύπου Κύπρου – Βρετανίας, με τις αμερικανικές βάσεις να εξασφαλίζουν «κυρίαρχες» ζώνες επιχειρήσεων στην Αρκτική, που περιλαμβάνουν και την πρόσβαση σε σπάνιες γαίες. Πρακτικά, η συμφωνία για τη Γροιλανδία αφήνει χώρο στις ΗΠΑ να δρουν στρατιωτικά και επιχειρησιακά χωρίς την απαραίτητη άδεια της Δανίας, στην οποία ανήκει διοικητικά αυτή «η νησίδα πάγου», όπως δεν σταματά να την αποκαλεί ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η βρετανική εφημερίδα αναφέρει ότι στη Γροιλανδία θα τοποθετηθούν συστήματα της αντιπυραυλικής ασπίδας «Golden Dome», με τις αμερικανικές βάσεις εντός των οποίων θα βρίσκονται αυτά τα στοιχεία να θεωρούνται έδαφος των ΗΠΑ εντός της Αρκτικής Ζώνης, παρόλο που πρόκειται για μια ημιαυτόνομη περιοχή της Δανίας.
«Το μοντέλο μιμείται τη συμφωνία Λονδίνου–Λευκωσίας, όπου η Βρετανία διατηρεί κυριαρχία σε δύο βάσεις για στρατηγικούς λόγους, ενώ οι πολίτες στις περιοχές αυτές έχουν δικαιώματα αντίστοιχα με την υπόλοιπη χώρα», σχολιάζει η Telegraph. Και προσθέτει με νόημα: «το σχέδιο ανοίγει τον δρόμο για αμερικανικές επενδύσεις υποδομών στη Γροιλανδία, εδραιώνοντας μακροπρόθεσμα την παρουσία των ΗΠΑ» σε αυτήν την απομακρυσμένη χώρα, η οποία βρίσκεται ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ρωσία, αποτελώντας κομβικό πέρασμα για τη λεγόμενη «Βόρεια Θαλάσσια Διαδρομή (NSR)», η οποία ανοίγει ολοένα και περισσότερο ελέω κλιματικής αλλαγής.
Πρακτικά, η Ουάσιγκτον θα έχει τη δυνατότητα να αναπτύσσει και να λειτουργεί στρατιωτικές υποδομές και να έχει το «ελευθέρας» κίνησης σε αέρα, ξηρά και θάλασσα μεταξύ καθορισμένων αμυντικών ζωνών στην Αρκτική, που ξεκινούν από τις αμερικανικές βάσεις στη Γροιλανδία. Μένει αυτές οι ζώνες και -κυρίως- η δυνατότητα εξορύξεων σπάνιων γαιών να αποσαφηνιστούν.
Η σκληρή γραμμή Τραμπ για τη Γροιλανδία και η δύσκολη θέση για την Ευρώπη
Από το βήμα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF) του Νταβός, ο Ντόναλντ Τραμπ κάλεσε την Ευρώπη να προχωρήσει σε άμεσες διαπραγματεύσεις για την απόκτηση της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ έναντι αντιτίμου, αποκλείοντας την άσκηση «μεγάλης στρατιωτικής δύναμης». Στην 60λέπτη και πλέον ομιλία που έδωσε χθες από την κεντρική εξέδρα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, είπε χαρακτηριστικά ότι «θέλουμε ένα κομμάτι πάγου για την προστασία του κόσμου και δεν το δίνουν», συμπληρώνοντας ότι «έχουν μια επιλογή. Μπορούν να δεχτούν και θα το εκτιμήσουμε ή να αρνηθούν και θα το θυμόμαστε». Ακολούθησε η συνάντηση με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, τα αποτελέσματα της οποίας -σε συνδυασμό με τη μικρή υποχώρηση για τους δασμούς στην ομιλία του- απογείωσαν τη Wall Street, ολοκληρώνοντας ένα ακόμη roller coaster στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης.
Αν και η απόκλιση της χρήσης στρατιωτικής ισχύος αφαίρεσε από το κάδρο την πιο ακραία αντίδραση εκ μέρους των ΗΠΑ, με τη Wall Street να γυρίζει σε θετικό πρόσημο, έχει πια βαθύνει το ρήγμα στις διατλαντικές σχέσεις. Στη σημερινή σύνοδο κορυφής, που συγκλήθηκε εκτάκτως, θα συζητηθεί η νέα στάση που θα πρέπει να τηρήσει η Ευρώπη απέναντι στην κυβέρνηση Τραμπ, η οποία αποδέχεται αποκλειστικά τον νόμο του ισχυρότερου και αγνοεί το διεθνές δίκαιο.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συνειδητοποιούν πως καμία σταθερότητα δεν εξασφαλίζουν εάν συνεχίσουν να συνδιαλέγονται με τον Τραμπ σε ήπιους, υποχωρητικούς τόνους. Μετά τις απειλές για νέους δασμούς, επιβεβαιώθηκε χθες πως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πάγωσε την επικύρωση της εμπορικής συμφωνίας που είχε συναφθεί τον περσινό Ιούλιο, οι όροι της οποίας ήταν ταπεινωτικοί για την ΕΕ.
Η κρίσιμη παρέμβαση Κάρνεϊ με φόντο τις διεκδικήσεις Τραμπ
Εν τω μεταξύ, στη χθεσινή ομιλία του Καναδού πρωθυπουργού, Νικ Κάρνεϊ, δόθηκε μια ακριβής περιγραφή της νέας παγκόσμιας τάξης που διαμορφώνεται από τη 2η προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Κάρνεϊ κάλεσε τις μεσαίες δυνάμεις της διεθνούς κοινότητας να ενωθούν απέναντι στην αμερικανική ηγεμονία. Χωρίς να αναφερθεί άμεσα στον Αμερικανό πρόεδρο, ο Κάρνεϊ τόνισε πως παρέρχεται η εποχή του πολυμερισμού, με την επιρροή του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και του ΟΗΕ να φθίνει σε μεγάλο βαθμό.
«Οι Καναδοί γνωρίζουν ότι δεν ισχύει πια η παλαιά, βολική υπόθεση πως η γεωγραφική θέση μας και η συμμετοχή σε συμμαχίες αυτόματα απέδιδαν ευημερία και ασφάλεια». Προ ημερών ο Τραμπ είχε αναρτήσει στην πλατφόρμα Truth Social μια επεξεργασμένη με ΤΝ εικόνα που παρουσίαζε με τα χρώματα της αμερικανικής σημαίας τον Καναδά, τη Γροιλανδία και τη Βενεζουέλα.
Μετά τη χθεσινή ομιλία του Τραμπ, ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας, Λαρς Λόκε Ράσμπουσεν, σχολίασε από την Κοπεγχάγη ότι «ο απώτερος στόχος παραμένει απαράλλακτος» για τις ΗΠΑ, ακόμη και αν δεν εξετάζουν τη χρήση στρατιωτικής δύναμης. Ο υπουργός Άμυνας της Δανίας, Τρολς Λουντ Πούλσεν, εξέφρασε, παράλληλα, την προσδοκία να συμμετάσχουν οι ΗΠΑ στις επικείμενες ασκήσεις του ΝΑΤΟ στην Αρκτική.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε δηλώσει ότι «εάν ήταν να χρησιμοποιήσουμε στρατιωτική ισχύ, θα ήμασταν ασταμάτητοι, αλλά δεν θα το κάνω». Απέρριψε ισχυρισμούς που θέλουν τις ΗΠΑ να εποφθαλμιούν το αρκτικό νησί για τα τεράστια αποθέματα σε σπάνιες γαίες και φυσικούς πόρους. Τόνισε πως τα κίνητρα των ΗΠΑ είναι «λόγοι εθνικής ασφάλειας». Μετά τη σύντομη απόβαση των ειδικών δυνάμεων του πολεμικού ναυτικού των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα στις 3 Ιανουαρίου, όπου απήγαγαν τον δικτάτορα Μαδούρο για να τον δικάσουν στις ΗΠΑ, τα ακραία σενάρια μιας στρατιωτικής δύναμης στη Γροιλανδία δεν μπορούσαν να αποκλειστούν απόλυτα. «Έπρεπε να την είχαμε κρατήσει μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», είπε επανειλημμένως ο Τραμπ.
Σχετικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Τραμπ τόνισε πως «υπάρχει τεράστιο μίσος ανάμεσα στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι και τον Βλαντίμιρ Πούτιν», σε πάνελ που μοιράστηκε με τον επικεφαλής του WEF, Μπόργκε Μπρέντε, μετά την ομιλία του. Πρόσθεσε, όμως, ότι θα είναι εξαιρετικά ανόητο εάν δεν δεχτούν αυτήν τη συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου. Για μια ακόμη φορά ο Τραμπ δεν καταδίκασε τη Μόσχα για την εισβολή στο ανατολικό τμήμα της Ουκρανίας και τους αδιάκοπους, σφοδρούς βομβαρδισμούς σε όλη τη χώρα. Σήμερα αναμένεται να συναντηθεί με τον πρόεδρο της Ουκρανίας, Ζελένσκι, ενώ οι ειδικοί απεσταλμένοι των ΗΠΑ, Στιβ Γούιτκοφ και Τζάρετ Κούσνερ, πρόκειται να ταξιδέψουν στη Μόσχα. Το επεισόδιο με τη Γροιλανδία εκτροχίασε, πάντως, πλήρως τα σχέδια των Ευρωπαίων να συζητήσουν με τις ΗΠΑ στο Νταβός το πλαίσιο ανοικοδόμησης της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο.
- Διαβάστε ακόμη: Συμμαχία Κίνας-Ρωσίας για τον θησαυρό της Αρκτικής
Εξαιρετικά τεταμένο το κλίμα μεταξύ Ευρωπαίων και Αμερικανών αξιωματούχων
Οι εντάσεις δεν έλειψαν από το Νταβός. Οι απειλές Τραμπ για νέους δασμούς (σ.σ. πριν τελικά τις πάρει πίσω στη συνέχεια) εις βάρος οκτώ ευρωπαϊκών χώρων, που έστειλαν συμβολικά στρατεύματα στη Γροιλανδία την περασμένη εβδομάδα, προκάλεσαν άμεσες αντιδράσεις σε όλες τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Ενδεικτικό του κακού κλίματος που επικρατεί, τα όσα εκτυλίχθηκαν σε επίσημο δείπνο που συντόνιζε ο επικεφαλής του επενδυτικού κολοσσού BlackRock, Λάρι Φινκ. Από αυτό αποχώρησε αιφνίδια η Κριστίν Λαγκάρντ, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), όταν ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ, Χάουαρντ Λούτνικ, επέκρινε τη «φθίνουσα πορεία» της Ευρώπης και την ενεργειακή πολιτική της, που εξαρτάται υπερβολικά από την Κίνα. Και ο Τραμπ άσκησε κριτική στην Ευρώπη για τη χρήση των ανεμογεννητριών που πουλά αφειδώς η Κίνα στα κράτη-μέλη.
Σε κάθε περίπτωση, η συμφωνία Τραμπ με ΝΑΤΟ για Γροιλανδία και Αρκτική και η ομιλία στο Νταβός δημιουργούν νέα δεδομένα, απομακρύνοντας το ενδεχόμενο της ενεργοποίησης του ευρωπαϊκού μπαζούκα, που προβλέπει την επιβολή δασμών σε αμερικανικά προϊόντα άνω των 90 δισ. ευρώ και τη λήψη μέτρων κατά συγκεκριμένων αμερικανικών εταιρειών, στο πλαίσιο του μηχανισμού κατά του οικονομικού εξαναγκασμού από τρίτες χώρες.
Σημειώνεται, τέλος, ότι η χθεσινή συνάντηση με τον Τραμπ και τον Γερμανό καγκελάριο, Φρίντριχ Μερτς, ακυρώθηκε λόγω καθυστέρησης στην αποχώρηση του Αμερικανού προέδρου από τις ΗΠΑ. Οπότε το Βερολίνο δεν είχε την ευκαιρία να προσπαθήσει να βελτιώσει το κλίμα στις σχέσεις μεταξύ των δυο πλευρών του Ατλαντικού, όπως ήλπιζε, λόγω της μεγάλης εξάρτησης των γερμανικών εξαγωγών από την αμερικανική αγορά.
