Την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ και η κυβέρνησή του αφήνουν την αμφιβολία να πλανάται για το μέλλον των διατλαντικών σχέσεων, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλλας δήλωσε ότι η Ατλαντική Συμμαχία πρέπει να γίνει «πιο ευρωπαϊκή», συνεπικουρούμενη από τον ευρωπαίο επίτροπο αρμόδιο για την Αμυνα Αντριους Κουμπίλιους που προειδοποίησε: «Οφείλουμε να οικοδομήσουμε πολύ γρήγορα την αμυντική μας ανεξαρτησία: χωρίς καθυστερήσεις και χωρίς δικαιολογίες».
Με τις ομιλίες τους από το βήμα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Αμυνας οι δύο ευρωπαίοι αξιωματούχοι απάντησαν στις δηλώσεις που έκανε δύο ημέρες πριν ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε που μίλησε για την ψευδαίσθηση μίας ευρωπαϊκής άμυνας χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες και επικρίθηκε.
Προειδοποιήσεις Μαρκ Ρούτε
«Και αν κάποιος εδώ πιστεύει ακόμα ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση, ή η Ευρώπη στο σύνολό της, μπορεί να αμυνθεί χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες, συνεχίστε να κάνετε όνειρα. Δεν μπορείτε. Δεν μπορούμε, έχουμε ανάγκη ο ένας από τον άλλον», δήλωσε ο Μαρκ Ρούτε την Δευτέρα ενώπιον της Επιτροπής Αμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Ο Μαρκ Ρούτε εξήγησε ότι αν οι Ευρωπαίοι θέλουν να οικοδομήσουν μία νέα αμυντική συμμαχία χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτό θα τους κοστίσει όχι 5%, αλλά 10% του ΑΕΠ τους.
«Αυτό κοστίζει δισεκατομμύρια και δισεκατομμύρια ευρώ. Και σε αυτό το σενάριο, θα χάνατε τον ύστατο εγγυητή της ελευθερίας μας, δηλαδή την αμερικανική πυρηνική ομπρέλα. Λοιπόν, καλή τύχη!», είπε ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας στους ευρωβουλευτές.
Άμεση ήταν βέβαια η απάντηση της Γαλλίας στον επικεφαλής του ΝΑΤΟ, ότι η Ευρώπη μπορεί να αναλάβει την άμυνά της.
Αλλά για την Κάγια Κάλλας το θέμα δεν βρίσκεται εκεί.
«Επιτρέψτε μου να είμαι ξεκάθαρη: θέλουμε ισχυρούς διατλαντικούς δεσμούς. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα παραμείνουν εταίρος και σύμμαχος της Ευρώπης, αλλά η Ευρώπη οφείλει να προσαρμοσθεί στην νέα πραγματικότητα», είπε η Κάγια Κάλλας κατά την ομιλία της.
«Την ώρα που οι Ηνωμένες Πολιτείες κοιτάζουν πέρα από την Ευρώπη, το ΝΑΤΟ οφείλει να γίνει πιο ευρωπαϊκό για να διατηρήσει την ισχύ του. Και, γι’ αυτό, η Ευρώπη οφείλει να αναλάβει δράση».
Ο Ντόναλντ Τραμπ και ο υπουργός Αμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ έχουν επανειλημμένως προειδοποιήσει τους Ευρωπαίους συμμάχους ότι θα πρέπει στο εξής να στηρίζονται περισσότερο στις δικές τους δυνάμεις για την ασφάλειά τους.
Και απέναντι στην ρωσική απειλή που θεωρούν όλο και περισσότερο ανησυχητική, οι Ευρωπαίοι αύξησαν τις αμυντικές τους δαπάνες κατά 19% σε επίπεδο έτους από το 2023 στο 2024 για να φθάσουν στα 343 δισεκατομμύρια ευρώ, σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Αμυνας. Το 2025, αναμένεται να φθάσουν τα 381 δισεκατομμύρια ευρώ.
«Ενας κοιμισμένος γίγαντας»
Ομως, στον τομέα της άμυνας η Ευρώπη παραμένει ένας «κοιμισμένος γίγαντας», δήλωσε στην ομιλία του ο ευρωπαίος επίτροπος Αντριους Κουμπίλιους. «Οφείλουμε να οικοδομήσουμε πολύ γρήγορα την αμυντική μας ανεξαρτησία: χωρίς καθυστερήσεις και χωρίς δικαιολογίες» και να ενισχύσουμε τον ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ .
«Χρειάζεται να αναπτύξουμε πανευρωπαϊκές ικανότητες, όχι μόνο εθνικές… καθώς ορισμένα κενά είναι τόσο μεγάλα που πρέπει να πληρωθούν από κοινού», είπε. «Για να γίνω σαφής, ανεξαρτησία δεν σημαίνει μόνοι. Ανεξαρτησία σημαίνει μαζί».
«Ας οικοδομήσουμε έναν ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ. Από κοινού στην Ευρωπαϊκή Ενωση, από κοινού στο ΝΑΤΟ και μαζί με την Ουκρανία», είπε.
Ο ευρωπαίος επίτροπος απηύθυνε έκκληση προς την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία να επενδύσει στο παραγωγικό της δυναμικό χωρίς καθυστερήσεις. «Οι δυνατότητες, όχι τα κέρδη, είναι τώρα σημαντικά και θα είναι σημαντικά στα επόμενα χρόνια», είπε.
«Σας παρακαλώ, κινηθείτε, επενδύστε στο παραγωγικό δυναμικό ώστε να αποφευχθούν οι καθυστερήσεις», είπε ο ευρωπαίος επίτροπος απευθυνόμενος στους παρόντες εκπροσώπους της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. αρκετών από αυτούς τους βιομηχάνους.
Και αν η Ευρώπη αρχίζει σιγά σιγά να ενισχύει το αμυντικό της οπλοστάσιο, παραμένει πολύ εξαρτημένη από τις Ηνωμένες Πολιτείες, κυρίως στον εφοδιαστικό τομέα, τους πυραύλους μακρού βεληνεκούς, στον τομέα των Πληροφοριών, στον τομέα του Διαστήματος, είπε.
Ορισμένοι εξέφρασαν την δυσαρέσκειά τους
«Πιστεύω ότι είναι λίγο αντιπαραγωγικό να λέμε από τη μία πλευρά ότι πρέπει να κινηθούμε, να αυξήσουμε τις αμυντικές μας δαπάνες στην Ευρώπη, και από την άλλη να λέμε ότι δεν μπορούμε να τα καταφέρουμε», δήλωσε ο Καμίγ Γκραν, επικεφαλής του ευρωπαϊκού λόμπι της αμυντικής βιομηχανίας, της ASD.
«Μπορούμε να φτάσουμε τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η ιδέα ότι είμαστε ανίκανοι να το κάνουμε αυτό δεν αντανακλά την πραγματικότητα», τόνισε σε συνέντευξή του στο AFP. Οι Ευρωπαίοι βιομήχανοι μπορούν να πλησιάσουν τις Ηνωμένες Πολιτείες «κατά 90%».
Όμως, κατά τη γνώμη του, το πιο σημαντικό είναι κυρίως οι Ευρωπαίοι να είναι σε θέση να αναλάβουν την ηγεσία της άμυνας της ηπείρου τους. «Το σενάριο αναφοράς είναι ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες υπερασπίζονται την Ευρώπη ή ότι η Ευρώπη υπερασπίζεται την Ευρώπη με τη βοήθεια των Ηνωμένων Πολιτειών;».
«Είναι σημαντικό οι Ευρωπαίοι να φτάσουν το συντομότερο δυνατό σε αυτό το δεύτερο σενάριο», είπε.