Ονομάστηκε «Project Dawn», ένα σχέδιο της Amazon να προχωρήσει σε ακόμα 14.000 απολύσεις πέραν των 16.000 που είχε αναγγείλει πέρυσι το φθινόπωρο. Η είδηση έγινε γνωστή μετά από διαρροή ενός email που κατά λάθος στάλθηκε πρώιμα στα γραφεία του τεχνολογικού κολοσσού στις ΗΠΑ, στον Καναδά και στην Κόστα Ρίκα αργά το βράδυ της Τρίτης. Η ραγδαία πρόοδος των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης είναι ένας από τους παράγοντες που τροφοδοτεί νέο κύμα απολύσεων, κάτι που η Amazon και άλλες εταιρείες δεν δηλώνουν ευθέως, αποφεύγοντας να αναφέρουν τον «ελέφαντα στο δωμάτιο».
Αρχικά, οι δυσοίωνες εκτιμήσεις για τη δραματική επίδραση του αυτοματισμού στην εργασία αφορούσαν, κυρίως, τη χειρωνακτική εργασία. Εκτενείς έρευνες εξηγούσαν πως τα ρομπότ θα έπαιρναν τη θέση εκατομμύρια εργατών μέσα στις επόμενες δεκαετίες, πλήττοντας κυρίως τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα ανά την υφήλιο. Μετά την κυκλοφορία του ChatGPT, του πρώτου μοντέλου αναπαραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) τον Νοέμβριο του 2022, τη μεγαλύτερη απειλή δέχεται πλέον το προσωπικό γραφείου, επηρεάζοντας θέσεις από γραμματειακή υποστήριξη μέχρι υπαλλήλους logistics ή ακόμη και προγραμματιστές.
Πρόσφατη έρευνα της Challenger, Gray and Christmas έδειξε ότι η τεχνητή νοημοσύνη έπαιξε μεγάλο ρόλο στην απόλυση περίπου 55.000 ατόμων στις ΗΠΑ εν μέσω του 2025. Στη Βρετανία, το 8% των θέσεων εργασίας που καταργήθηκαν πέρυσι, αποδόθηκαν στην υιοθέτηση εργαλείων AI. Στην Ινδία απολύθηκαν 17.000 υπάλληλοι στον τεχνολογικό κλάδο λόγω του αυτοματισμού εργασιών και στην Ιαπωνία πάνω από 11.300 άτομα έχασαν τη δουλειά τους.
Πόσες θέσεις εργασίας έχουν χαθεί λόγω τεχνητής νοημοσύνης
Σύμφωνα με έρευνα της RationalFX, περισσότεροι από 202.000 άνθρωποι είχαν απολυθεί στον παγκόσμιο κλάδο της τεχνολογίας μέχρι τον Οκτώβριο του 2025. Με την τάση αυτή να επιταχύνεται, οι υπολογισμοί δείχνουν ότι ο συνολικός αριθμός των απολύσεων θα μπορούσε να ξεπεράσει τις 244.000 μέχρι τα τέλη του 2025. Οι αμερικανικές εταιρείες ευθύνονται για τη συντριπτική πλειονότητα των κινήσεων αυτών, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 70% των 202.000 περικοπών θέσεων εργασίας, παγκοσμίως.
Ωστόσο, αυτές οι περικοπές δεν περιορίζονται στη Σίλικον Βάλεϊ, καθώς αμερικανικοί κολοσσοί, όπως η Intel, η Amazon και η Microsoft, προχωρούν σε μείωση προσωπικού τόσο στο εσωτερικό όσο και στα διεθνή και εξωχώρια (offshore) γραφεία τους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Microsoft που είχε ανακοινώσει 15.000 απολύσεις μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2025 για να επικεντρωθεί σε έρευνες της ΑΙ.
Εάν αναλογιστεί κανείς πως η τεχνητή νοημοσύνη έκανε την εμφάνιση της στο ευρύ καταναλωτικό κοινό μόλις μια τριετία πριν, τότε μπορεί να συμπεράνει ότι οι αλλαγές στη σύνθεση του προσωπικού των εταιρειών είναι ταχύτατες. Οι συνολικές απολύσεις 30.000 εταιρικών υπαλλήλων που έχει δρομολογήσει η Amazon, με την ανακοίνωση για την κατάργηση 16.000 θέσεων εργασίας πέρυσι τον Οκτώβριο και ακόμη 14.000 θέσεων αυτήν την εβδομάδα, έρχονται σε μια περίοδο που η αγορά εργασίας στις ΗΠΑ επεκτείνεται μεν, αλλά σε βραδύτερους ρυθμούς. Οι επιχειρηματίες γίνονται όλο και πιο επιφυλακτικοί από τη δασμολογική πολιτική του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, αλλά και την ευρύτερη οικονομική αβεβαιότητα που επικρατεί στις ΗΠΑ. Οπότε, οι περικοπές θέσεων εργασίας στην Amazon έρχονται σε μια στιγμή που μεγάλες εταιρείες των ΗΠΑ αναζητούν τρόπους να μειώσουν ή να επιβραδύνουν την αύξηση του προσωπικού τους, μεταξύ άλλων και μέσω της χρήσης τεχνητής νοημοσύνης. Οι διαρκείς ανατροπές από τον εμπορικό πόλεμο του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ και η ανοδική πορεία των τιμών αναγκάζουν τα στελέχη των επιχειρήσεων να αναζητούν τρόπους για να περιορίσουν τις δαπάνες.\
- Διαβάστε ακόμη: Η Τεχνητή Νοημοσύνη και η νέα “Μεγάλη Απόκλιση”
Σε ποιους τομείς κάνει απολύσεις η Amazon
Η Amazon επιχείρησε να αιτιολογήσει τη δραστική περικοπή του 10% του προσωπικού στη μείωση της γραφειοκρατίας και την αύξηση της αποτελεσματικότητας των δραστηριοτήτων της. Η τοποθέτηση της διοίκησης ήταν διπλωματική, ωστόσο είναι δύσκολο να παραβλεφθεί το μέγεθος των απολύσεων. Η αντιπρόεδρος στη διαχείριση ανθρωπίνου δυναμικού της Amazon, Μπεθ Γκαλέτι, ανακοίνωσε αυτήν την εβδομάδα στο blog της ότι «όπως ανέφερα τον Οκτώβριο, εργαζόμαστε για την ενδυνάμωση του οργανισμού μας, μειώνοντας τα επίπεδα ιεραρχίας, αυξάνοντας το αίσθημα ευθύνης και εξαλείφοντας τη γραφειοκρατία». Πρόσθεσε, δε, ότι «ενώ πολλές ομάδες οριστικοποίησαν τις οργανωτικές τους αλλαγές τον Οκτώβριο, άλλες ομάδες δεν ολοκλήρωσαν αυτήν την εργασία μέχρι τώρα».
Ένα σημαντικό σκέλος των απολύσεων αφορά την Amazon Web Services (AWS), μια εταιρεία του ομίλου που διαδραματίζει ηγετικό ρόλο στην παγκόσμια αγορά του υπολογιστικού νέφους ή cloud computing. Υπολογίζεται ότι κατέχει μερίδιο που φτάνει το 31% της παγκόσμιας αγοράς, γεγονός που σημαίνει πως είναι ένας μεγάλος εργοδότης που, όμως, στο μέλλον δεν θα χρειάζεται να διατηρεί τόσο προσωπικό όσο σήμερα.
Οι απολύσεις της Amazon αφορούν, επίσης, το τμήμα διαφημίσεων, την ομάδα προγραμματιστών για την «Alexa» και τις υπόλοιπες εφαρμογές υποστηρικτικών λειτουργιών. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων έχουν ανακοινώσει, επίσης, απολύσεις οι Meta Platforms, Molson Coors, Booz Allen και Charter Communications, ενώ ο αμυντικός όμιλος RTX εξέφρασε την πεποίθηση πως οι πωλήσεις μπορούν να αυξηθούν δίχως την πρόσληψη νέου προσωπικού.
