Στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου αναδείχθηκε το αδιέξοδο γύρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία, με τις ΗΠΑ να αποφεύγουν σαφείς δεσμεύσεις και τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να καταγγέλλει πιέσεις για επώδυνες εδαφικές παραχωρήσεις. Η Ευρώπη καλείται πλέον να αναλάβει μεγαλύτερο βάρος στήριξης, ενώ το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων παραμένει αβέβαιο και τα σύννεφα πυκνώνουν για την επόμενη ημέρα.
Όπως σημειώνει η Deutsche Welle, η μοίρα της Ουκρανίας τα τελευταία χρόνια είναι συνυφασμένη κατά κάποιον τρόπο με τη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου. Στο podium, στα τραπέζια, στα κλειστά δείπνα, στους διαδρόμους στέλνονται μηνύματα, γίνονται ζυμώσεις, δρομολογούνται εξελίξεις. Το 2022, λίγες μέρες μετά τη Διάσκεψη, η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία.
Έκτοτε το Ουκρανικό παραμένει κεντρικό θέμα στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, άλλωστε για τη Γερμανία και την Ευρώπη ο πόλεμος στην Ουκρανία συνδέεται άρρηκτα με την ασφάλεια τους. Πέρυσι ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντ. Βανς προανήγγειλε το ρήγμα με την Ευρώπη, κάτι που αντανακλάται έκτοτε στη μείωση στήριξης της Ουκρανίας.
Από την ομιλία του υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, απουσίαζαν άμεσες αναφορές στον πόλεμο αυτόν που σε λίγες μέρες εισέρχεται στον πέμπτο χρόνο του, ενώ τελικά έγινε μια συνάντηση Ρούμπιο-Ζελένσκι στο περιθώριο της Διάσκεψης.
Πρόγευση των επόμενων μηνών
Είναι γεγονός ότι η αμερικανική στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία έχει μειωθεί σημαντικά από το 2025, με αποτέλεσμα οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι να καλύπτουν πλέον μεγαλύτερο μέρος της υποστήριξης μέσω νέων μηχανισμών και σχημάτων.
Όμως και στην Ευρώπη η οικονομική βοήθεια δεν μπορεί να ρέει προς το Κίεβο εσαεί, ενώ και η αμυντική στήριξη μέχρι σήμερα, αν και αστρονομική, δεν κατέστη επαρκής για μια ουκρανική νίκη. Ασαφή παραμένουν επίσης ακόμη τα θεωρητικά σενάρια περί ενδεχόμενης ευρωπαϊκής ειρηνευτικής αποστολής στην Ουκρανία, ενώ η ιδέα του Βρετανού πρωθυπουργού, Κιρ Στάρμερ, περί «ευρωπαϊκού ΝΑΤΟ» δεν είναι εύκολα και γρήγορα υλοποιήσιμη.
Η παντελής απουσία αμερικανικών δεσμεύσεων στο Μόναχο για την Ουκρανία πρέπει να εκληφθεί ως πρόγευση των επόμενων μηνών, ενώ ενδεικτικές ήταν και οι δηλώσεις Ζελένσκι ότι ζητήθηκαν επώδυνες εδαφικές παραχωρήσεις για το Ντονμπάς. Η Ουκρανία στηρίζεται πλέον στην Ευρώπη, αυτό κατέστη σαφές, και η Ευρώπη προσπαθεί να ανασυνταχθεί στηρίζοντας την Ουκρανία και ενισχύοντας τη δική της άμυνα.
«Ο Πούτιν δεν θα σταματήσει στην Ουκρανία»
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προειδοποίησε για άλλη μια φορά ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν θα μπορούσε να επιτεθεί σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. «Μπορείτε να φανταστείτε τον Πούτιν χωρίς πόλεμο; Αυτή τη στιγμή εστιάζει στην Ουκρανία, αλλά δεν θα αφήσει ήσυχα άλλα ευρωπαϊκά κράτη», δήλωσε ο Ζελένσκι προσθέτοντας εμφατικά: «Μπορεί να βλέπει τον εαυτό του ως τσάρο, αλλά στην πραγματικότητα είναι σκλάβος του πολέμου».
Ο Πολωνός υπουργός Εξωτερικών, Ράντοσλαβ Σικόρσκι, εξέφρασε επίσης τον ίδιο φόβο σε συνέντευξή του στην DW: «Τουλάχιστον εμείς στην Πολωνία πιστεύουμε ότι αν ο Πούτιν καταφέρει να κατακτήσει την Ουκρανία, εμείς θα είμαστε οι επόμενοι».
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλλας, υπογράμμισε από το Μόναχο ότι η ευρωπαϊκή ασφάλεια «ξεκινά στην Ουκρανία» και ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει «περισσότερη ευθύνη για τη δική της άμυνα».
Παρά τις έντονες διπλωματικές διεργασίες δεν υπήρξαν πάντως ουσιαστικές εξελίξεις ή διαρροές για την Ουκρανία. Παρά τη βράβευση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο όνομα του ουκρανικού λαού τα σύννεφα πυκνώνουν πάνω από το μελλοντικό τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Το επόμενο ραντεβού αναμένεται την επόμενη εβδομάδα στη Γενεύη, με εκπροσώπους από τη Ρωσία, την Ουκρανία και τις ΗΠΑ. Οι ΗΠΑ είχαν ήδη μεσολαβήσει σε παρόμοιους γύρους συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι, αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Ο ίδιος ο Ζελένσκι ανέφερε ρητά ότι στις μέχρι τώρα συνομιλίες οι ΗΠΑ ζητούν παραχωρήσεις μόνο από το Κίεβο και όχι από τη Ρωσία.
