Σε κατ’ αρχήν συμφωνία επί των «καθοδηγητικών αρχών» ενός πιθανού πυρηνικού συμβιβασμού κατέληξαν σήμερα στη Γενεύη, Ιράν και ΗΠΑ, ανοίγοντας τον δρόμο για περαιτέρω διαπραγματεύσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε άρση κυρώσεων και αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε μετά τις συνομιλίες στη Γενεύη με τον Αμερικανό ειδικό απεσταλμένο Steve Witkoff ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε ένα γενικό πλαίσιο αρχών, βάσει του οποίου θα προχωρήσουν στη σύνταξη σχεδίου συμφωνίας.
Όπως επισήμανε, η επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων θα είναι «πιο δύσκολη και λεπτομερής».
Σύμφωνα με την Τεχεράνη, οι αντιπροσωπείες θα ανταλλάξουν γραπτά κείμενα πριν οριστεί τρίτος γύρος συνομιλιών, ενώ η ιρανική πλευρά εμφανίζεται διατεθειμένη να παρατείνει τις διαπραγματεύσεις ακόμη και για εβδομάδες προκειμένου να επιτευχθεί τελική συμφωνία.
Κυρώσεις, πυρηνικό πρόγραμμα και γεωπολιτική πίεση
Ενδεχόμενη επιτυχία των συνομιλιών θα μπορούσε να οδηγήσει σε ιστορική συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, με αντάλλαγμα αυστηρούς περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, για πολιτική και όχι στρατιωτική χρήση, και άρση σκληρών κυρώσεων στον πετρελαϊκό τομέα και την οικονομία του.
Η διπλωματική πρόοδος καταγράφεται την ώρα που εντείνεται η στρατιωτική παρουσία στον Περσικό Κόλπο, με το Ιράν να ανακοινώνει προσωρινό κλείσιμο τμήματος των Στενών του Ορμούζ για ασκήσεις, ενώ οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει επιπλέον αεροπλανοφόρο στην περιοχή.
Επιπτώσεις στις αγορές και στο πετρέλαιο
Οι δηλώσεις για πρόοδο στις συνομιλίες επηρέασαν άμεσα τις αγορές, με την τιμή του πετρελαίου να υποχωρεί, καθώς οι επενδυτές εκτιμούν ότι μειώνεται —έστω προσωρινά— ο κίνδυνος πολεμικής σύγκρουσης στην ενεργειακά κρίσιμη περιοχή.
Αναλυτές της αγοράς ενέργειας σημειώνουν ότι, όσο δεν διαταράσσονται οι εξαγωγές πετρελαίου, το γεωπολιτικό ρίσκο θα παραμένει περιορισμένο στις αποτιμήσεις.
Στρατιωτικές ασκήσεις και σκληρή ρητορική
Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, η ρητορική παραμένει οξυμένη. Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν Αλί Χαμενεΐ προειδοποίησε για συνέπειες σε περίπτωση στρατιωτικού πλήγματος, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει με στρατιωτική δράση εάν οι συνομιλίες αποτύχουν.
Οι διαπραγματεύσεις στη Γενεύη, με διαμεσολάβηση του Ομάν, αποκτούν επείγοντα χαρακτήρα καθώς η Ουάσιγκτον εξετάζει τα επόμενα βήματα μεταξύ διπλωματίας και στρατιωτικής επιλογής, ενώ το Ισραήλ πιέζει για διεύρυνση της ατζέντας ώστε να περιλαμβάνει και τους βαλλιστικούς πυραύλους της Τεχεράνης — ζήτημα που το Ιράν απορρίπτει ως «κόκκινη γραμμή».
