Η στρατιωτική αντιπαράθεση στη Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μια φάση όπου η αεροπορική ισχύς, αν και κυρίαρχη, φαίνεται να αγγίζει τα όριά της όσον αφορά την επίτευξη του τελικού στόχου των Αμερικανών και των Ισραηλινών, δηλαδή την ανατροπή του καθεστώτος της Τεχεράνης.
Σύμφωνα με αναλύσεις της γαλλικής εφημερίδας Le Figaro, η αμερικανο-ισραηλινή συμμαχία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα κρίσιμο ερώτημα, το πώς μπορεί να καταρρεύσει η εξουσία των μουλάδων, η οποία παραμένει βαθιά ριζωμένη παρά τις απώλειες στην ηγεσία της, χωρίς τη χρήση ξένων χερσαίων στρατευμάτων; Η απάντηση που διαγράφεται πλέον στον ορίζοντα αφορά την κινητοποίηση των πολυάριθμων εθνοτικών μειονοτήτων που συνθέτουν το ιρανικό μωσαϊκό, με αιχμή του δόρατος τους Κούρδους.
🚨BREAKING: Donald Trump has done the impossible: He has boots on the ground in Iran, and they are non-Western!
Iraqi Kurds have stepped up and pledged allegiance to the United States.
This is undeniably GENIUS. pic.twitter.com/web5xhwcMQ
— Inevitable West (@Inevitablewest) March 4, 2026
Η ιστορική μνήμη του 2001 στο Αφγανιστάν, όπου η «Βόρεια Συμμαχία» λειτούργησε ως ο χερσαίος βραχίονας των ΗΠΑ για την ανατροπή των Ταλιμπάν, φαίνεται πως αποτελεί το πρότυπο για τους σημερινούς σχεδιασμούς της Ουάσιγκτον.
Όπως αναφέρει η Le Figaro, οι πληροφορίες για συνεργασία της CIA με κουρδικές δυνάμεις με στόχο την πρόκληση λαϊκής εξέγερσης δεν αποτελούν πλέον έκπληξη. Ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να πιστεύει ακράδαντα ότι η ενίσχυση των Κούρδων ανταρτών, τόσο εντός του Ιράν όσο και μέσω των βάσεών τους στο Ιράκ, μπορεί να αποτελέσει τη θρυαλλίδα για την εσωτερική κατάρρευση του καθεστώτος. Οι τηλεφωνικές επαφές του Αμερικανού προέδρου με ηγέτες των Κούρδων του Ιράκ επιβεβαιώνουν τη σημασία που αποδίδει ο Λευκός Οίκος σε αυτόν τον παράγοντα.
Στρατηγικά, η αξιοποίηση των Κούρδων εξυπηρετεί έναν άμεσο τακτικό στόχο: να αναγκάσει τους Φρουρούς της Επανάστασης (CGRI) να μετακινήσουν δυνάμεις από το μέτωπο και τις κρίσιμες υποδομές προς το εσωτερικό της χώρας για να αντιμετωπίσουν εξεγέρσεις. Αυτή η διασπορά των ιρανικών δυνάμεων θα τις καθιστούσε πολύ πιο ευάλωτες στα πλήγματα της αμερικανικής και ισραηλινής αεροπορίας.
Παράλληλα, το ηθικό των Κούρδων μαχητών βρίσκεται στο ζενίθ. Μετά από δεκαετίες καταπίεσης, θεωρούν ότι η τρέχουσα σύγκρουση είναι η ιστορική τους ευκαιρία για αυτοδιάθεση. Παρά τους ενδοιασμούς ορισμένων αναλυτών, που επισημαίνουν στη Le Figaro τον κίνδυνο μιας «κακής ιδέας» λόγω του εσωτερικού διχασμού των Κούρδων, η Ουάσιγκτον φαίνεται διατεθειμένη να πάρει το ρίσκο, θεωρώντας ότι ένα Ιράν βυθισμένο σε εσωτερικές αναταραχές δεν θα μπορεί να προβάλει ισχύ στο εξωτερικό για πολλά χρόνια.
Ιρανοί αγοράζουν ψωμί μπροστά από έναν φούρνο σε έναν δρόμο της Τεχεράνης © EPA/ABEDIN TAHERKENAREH
Το εθνοτικό μωσαϊκό του Ιράν
Για να κατανοήσουμε τις προκλήσεις αυτού του σχεδίου, πρέπει να εξετάσουμε τη σύνθεση του ιρανικού πληθυσμού. Το Ιράν είναι μια χώρα με πολλαπλές ταυτότητες, όπου οι Πέρσες αποτελούν το 55% του συνόλου.
Οι υπόλοιπες ομάδες, όπως οι Αζέροι (16%), οι Κούρδοι (10%), οι Γκιλάκις και οι Μαζανταρανίς, συνθέτουν ένα σύνολο που η Ουάσιγκτον ελπίζει να στρέψει κατά της Τεχεράνης. Ωστόσο, η Le Figaro παραθέτει τις εκτιμήσεις ειδικών, όπως ο Μπερνάρντ Ούρκεϊντ, οι οποίοι προειδοποιούν για ένα σημαντικό σφάλμα ανάλυσης, σημειώνοντας ότι η ενότητα του Ιράν είναι σήμερα πολύ ισχυρότερη απ’ ό,τι πριν από πενήντα χρόνια.
Υποστηρίζεται από τους αναλυτές ότι η μαζική εκπαίδευση και η καθολική χρήση της περσικής γλώσσας έχουν δημιουργήσει μια αίσθηση εθνικής συνοχής που υπερβαίνει τις εθνοτικές καταγωγές. Οι Αζέροι, για παράδειγμα, αν και μειονότητα, βρίσκονται στην καρδιά του ιρανικού κράτους, υπερεκπροσωπούμενοι στη διοίκηση και την αγορά. Ακόμη και η ηγεσία του Ιράν, από τον Αγιατολάχ Χαμενεΐ μέχρι τον πρόεδρο Πεζεσκιάν, έχει αζέρικες ρίζες.
Η περίπτωση της Μάχσα Αμίνι το 2022 υπήρξε το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της ενσωμάτωσης. Αν και η ίδια ήταν Κούρδισα, ολόκληρη η ιρανική κοινωνία ταυτίστηκε με τον αγώνα της, δείχνοντας ότι τα αιτήματα για ελευθερία και δημοκρατία είναι οριζόντια.
Παρά τις προσδοκίες του Τραμπ, η Le Figaro σημειώνει ότι προς το παρόν επικρατεί μια στάση αναμονής. Οι Βελούχοι στα νοτιοδυτικά, αν και σκληρά καταπιεζόμενοι, παραμένουν επιφυλακτικοί. Το καθεστώς έχει καταφέρει να περιορίσει την επιρροή των αυτονομιστικών τάσεων μέσω ενός συνδυασμού σκληρής καταστολής και εθνικιστικής ρητορικής που συσπειρώνει τον πληθυσμό απέναντι στην «εξωτερική απειλή». Έτσι, ενώ το εθνοτικό μωσαϊκό παραμένει υπαρκτό, η μετατροπή του σε μια αποτελεσματική δύναμη ανατροπής είναι μια άσκηση γεμάτη αβεβαιότητες, επιμένουν οι αναλυτές.
Μαχητές των Πεσμεργκά σε εκπαίδευση © EPA/MAURIZIO GAMBARINI / POOL
Στο Ιράκ, οι κουρδικές ομάδες προετοιμάζονται επίθεση
Η ένταση μεταφέρεται στο έδαφος του ιρακινού Κουρδιστάν, όπου ειδική απεσταλμένη της Le Figaro, Απολίν Κονβέν, κατέγραψε την κατάσταση στα στρατόπεδα των εξόριστων Κούρδων.
Στην Κόγια, μόλις 70 χιλιόμετρα από τα ιρανικά σύνορα, η οσμή του καμένου από τις πρόσφατες επιθέσεις με drones είναι ακόμα έντονη. Η Τεχεράνη, αντιλαμβανόμενη τον κίνδυνο μιας χερσαίας εισβολής, πλήττει ανηλεώς τις βάσεις του PDKI (Δημοκρατικό Κόμμα του Ιρανικού Κουρδιστάν), όπου χιλιάδες μαχητές ζουν με τις οικογένειές τους.
Οι Πεσμεργκά που συνάντησε η ανταποκρίτρια της Le Figaro δεν πτοούνται από τους βομβαρδισμούς. Αντιθέτως, η οργή τους τροφοδοτεί την αποφασιστικότητά τους. «Είμαι έτοιμος να πάω να πολεμήσω στο Ιράν για να εκδικηθώ γι’ αυτή την επίθεση», δηλώνει ο Μοχάμεντ, ένας νεαρός μαχητής από τη Μαχαμπάντ.
Το πόσο πολύ επιθυμούν την πτώση του Καθεστώτος φάνηκε και στην πρόσφατη δυναμική συγκέντρωση στο Λονδίνο.
In London, Syrian and Iraqi Kurds felt it was appropriate & sensible to crash a protest for the freedom of Iran & the 50k+ that were massacred by the Islamic Republic.
What did they do? Shout slurs, throw bottles, and showing the middle finger. Savages.
pic.twitter.com/o9XHvXR9VC— Savakzadeh (@Savakzadeh) February 1, 2026
Η ετοιμότητα είναι καθολική. Από το στρατηγείο του κόμματος Khabat μέχρι τις θέσεις του PDKI, το μήνυμα είναι το ίδιο: «Πολεμάμε 47 χρόνια, είμαστε απόλυτα έτοιμοι». Η μυστικότητα είναι επιβεβλημένη, καθώς οι φήμες για μαχητές που έχουν ήδη διασχίσει τα σύνορα πληθαίνουν, προκαλώντας νευρικότητα στην Τεχεράνη.
Χάρτης του Ιράν © commons.wikimedia.org/
Η δημιουργία μιας νέας συμμαχίας πέντε κουρδικών κομμάτων με στόχο την ανατροπή της Ισλαμικής Δημοκρατίας αποτελεί το πολιτικό επιστέγασμα αυτής της στρατιωτικής προετοιμασίας. Οι Κούρδοι μαχητές θεωρούν ότι η στιγμή που θα επιστρέψουν στα εδάφη τους δεν ήταν ποτέ τόσο κοντά.
Περιμένουν την εντολή, είτε αυτή έρθει «απόψε, είτε αύριο, είτε σε έναν μήνα», όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν στη Le Figaro. Η στρατηγική τους δεν περιορίζεται μόνο στην άμυνα των στρατοπέδων τους, αλλά προσανατολίζεται σε μια χερσαία επίθεση που θα απελευθερώσει το Ροζελάντ (το ιρανικό Κουρδιστάν), προσβλέποντας στην αεροπορική κάλυψη από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ που ήδη σφυροκοπούν τις ιρανικές υποδομές πληροφοριών στην περιοχή.
Κουρδικές δυνάμεις στο Ιράκ © ©EPA/STR
Πολιτικές διεργασίες και αβέβαιη στήριξη της Ουάσιγκτον
Παρά τον ενθουσιασμό στο πεδίο, οι πιθανότητες επιτυχίας μιας κουρδικής επιχείρησης εξαρτώνται από σύνθετες πολιτικές διεργασίες. Όπως αναλύει η Le Figaro, η Ουάσιγκτον δεν έχει ακόμη δώσει το επίσημο πράσινο φως για την παροχή βαρέος οπλισμού, μια κίνηση που θα απαιτούσε τη συγκατάθεση των αρχών του ιρακινού Κουρδιστάν. Ο πρόεδρος Νετσιρβάν Μπαρζανί, παρά την επικοινωνία του με τον Τραμπ, επιμένει στην ουδετερότητα της περιοχής του, φοβούμενος την αντίδραση της Τουρκίας και του Ιράν.
Οι αναλυτές παραμένουν διχασμένοι. Ορισμένοι θεωρούν ότι οι κουρδικές ομάδες, διαθέτοντας μόνο ελαφρύ οπλισμό, δεν είναι σε θέση να φτάσουν μέχρι την Τεχεράνη. Άλλοι, όμως, εκτιμούν ότι η αποστολή τους δεν είναι η κατάληψη της πρωτεύουσας, αλλά η δημιουργία μιας «ελεύθερης ζώνης» που θα αποσταθεροποιήσει το καθεστώς.
Η Le Figaro υπογραμμίζει επίσης το πρόβλημα με ομάδες όπως το PJAK, οι οποίες βρίσκονται στις λίστες των τρομοκρατικών οργανώσεων των ΗΠΑ λόγω των δεσμών τους με το PKK, καθιστώντας την επίσημη στήριξή τους νομικά περίπλοκη.
Κούρδοι κρατούν κουρδικές σημαίες καθώς συμμετέχουν σε συγκέντρωση, στην Ερμπίλ του Ιράκ το 2017, για την ανεξαρτησία του Κουρδιστάν © EPA/GAILAN HAJI
Σε πολιτικό επίπεδο, οι Κούρδοι ηγέτες δηλώνουν ότι επιδιώκουν ένα δημοκρατικό καθεστώς όπου όλοι οι λαοί του Ιράν θα έχουν φωνή. Ωστόσο, υπάρχει ο φόβος ότι μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να οδηγήσει στον διαμελισμό της χώρας, κάτι που ίσως να μην επιθυμούν ούτε οι ίδιοι οι Ιρανοί πολίτες που αντιτίθενται στο καθεστώς.
Η στάση των ΗΠΑ παραμένει το «κλειδί». Αν ο Τραμπ αποφασίσει να μετατρέψει τους Κούρδους σε μια νέα «Βόρεια Συμμαχία», η σύγκρουση θα περάσει σε μια νέα, πολύ πιο αιματηρή φάση, με απρόβλεπτες συνέπειες για ολόκληρη την περιοχή. Η Le Figaro καταλήγει ότι για τους Κούρδους της Κόγια η αναμονή τελειώνει και η επιστροφή στο Ιράν φαντάζει πλέον ως το μοναδικό τους πεπρωμένο.
