Από τις 750 στρατιωτικές βάσεις που έχουν αναπτύξει οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ στο εξωτερικό, κυρίως μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Αεροπορική Βάση Ράμσταϊν ή Ramstein Air Base στο γερμανικό κρατίδιο της Ρηνανίας-Παλατινάτου είναι η μεγαλύτερη. Η ευρύτερη περιοχή φιλοξενεί πάνω από 50.000 Αμερικανούς στα όρια της Kaiserslautern Military Community. Εκεί βρίσκεται, επίσης, το Landstuhl Medical Center που είναι το μεγαλύτερο νοσοκομείο που διατηρούν οι ΗΠΑ στο εξωτερικό.
Το Ράμσταϊν ως κέντρο logistics είχε διαδραματίσει κομβικό ρόλο στην εκκένωση ανθρώπων από το Αφγανιστάν το καλοκαίρι του 2021, επιβεβαιώνοντας την κρισιμότητα της βάσης για τη σφαίρα επιρροής των ΗΠΑ στην Αφρική, τη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Ευρώπη. Σύμφωνα με το Council of Foreign Relations, οι ΗΠΑ διατηρούν μια σημαντική στρατιωτική παρουσία στην Ευρώπη, με πάνω από 275 εγκαταστάσεις, συμπεριλαμβανομένων 30 με 40 μεγάλων βάσεων, κυρίως στη Γερμανία, την Ιταλία και τη Βρετανία.
Οπότε η πρόσφατη απειλή του Αμερικανού πρόεδρου, Ντόναλντ Τραμπ, να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, εάν υλοποιούνταν, θα ήταν επιβλαβής και για τις δυο πλευρές. Η οργή του Τραμπ πηγάζει από την άρνηση της Ευρώπης να συμμετάσχει σε κοινή ναυτική δύναμη για να εξασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση των δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ, αφού οι Ιρανοί έχουν απειλήσει με επιθέσεις ως αντίποινα στις εναέριες επιδρομές των Ισραηλινών και των Αμερικανών από τις 28 Φεβρουαρίου και έπειτα.
Το επιχείρημα του Αμερικανού προέδρου, ωστόσο, δεν ευσταθεί διότι δεν απειλείται η εδαφική ακεραιότητα των ΗΠΑ, ούτε καν ο ίδιος ενημέρωσε τους Ευρωπαίους εταίρους του ΝΑΤΟ πως θα κήρυττε πόλεμο στο Ιράν μαζί με το Ισραήλ. Τώρα πια, με τα Στενά του Ορμούζ να είναι απρόσιτα και έτσι να τίθεται σε κίνδυνο η παγκόσμια ανάπτυξη, οι ΗΠΑ φαίνεται να έχουν εγκλωβιστεί σε μια περιφερειακή σύγκρουση. Όσο οι ΗΠΑ εντείνουν την πολεμική ρητορική τους, τόσο οι Ιρανοί θα κρατούν τον απόλυτο έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, συνεχίζοντας παράλληλα τις επιθέσεις στις ενεργειακές εγκαταστάσεις των αραβικών χωρών του Περσικού Κόλπου. Ιδίως όταν το θεοκρατικό καθεστώς της Τεχεράνης, το οποίο είναι ακόμη πιο σκληροπυρηνικό με τον νέο αγιοταλάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, βλέπει στην πράξη την ισχύ που ασκεί έτσι στις ΗΠΑ, όπου η τιμή της βενζίνης έχει φτάσει πια τα 4 δολάρια το γαλόνι.
Όπως επισημαίνει ο αρθρογράφος Φιλίπ Γκελί της γαλλικής εφημερίδας Le Monde, μια αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ θα μείωνε το κύρος της συμμαχίας αλλά και το γόητρο των ΗΠΑ διότι θα έχαναν τα «πλεονεκτήματα ενός κλαμπ που εξασφαλίζει πολύτιμες πωλήσεις σε αμυντικό εξοπλισμό και πρόσβαση στις ευρωπαϊκές βάσεις που εξυπηρετούν επιχειρησιακά τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ως κέντρα διοίκησης, εφοδιασμού και πληροφοριών».
Μάλιστα η κυβέρνηση του Κιρ Στάρμερ επέτρεψε στον αμερικανικό στρατό να χρησιμοποιεί βρετανικές βάσεις για στοχευμένα πλήγματα κατά των ιρανικών δυνάμεων, ειδικά για την προστασία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, με το επιχείρημα της «συλλογικής αυτοάμυνας». Από την άλλη πλευρά, η Ισπανία απαγόρευσε τη χρήση στρατιωτικών εγκαταστάσεων από τις ΗΠΑ για την αποπεράτωση επιχειρήσεων εναντίον του Ιράν, με την κυβέρνηση Σάντσεθ θα τονίζει πως οι ενέργειες των ΗΠΑ ήταν απόλυτα μονομερείς. Η θέση της Ευρώπης είναι δύσκολη, δεδομένου ότι η εγγύτητα με τη Μέση Ανατολή είναι μεγάλη σε σύγκριση με τις ΗΠΑ.
Οι ΗΠΑ και οι εξαγωγές όπλων σε Ευρώπη
Σε κάθε περίπτωση, οι ευρωπαϊκές χώρες μαζί με τη Μέση Ανατολή είναι οι μεγαλύτεροι εισαγωγείς όπλων από τις ΗΠΑ. Η Πολωνία είναι σήμερα ο μεγαλύτερος αγοραστής λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, με συμβάσεις που υπερβαίνουν τα 25 δισ. δολάρια. Την τελευταία διετία, η Τουρκία έδωσε το πράσινο φως σε αγορές όπλων από τις ΗΠΑ, συνολικού ύψους 23 δισ. δολαρίων. Η Σαουδική Αραβία απορροφά περίπου το 25% του αμυντικού εξοπλισμού που εξάγουν οι ΗΠΑ. Τόσο ο Γκρλί της Le Monde, όσο και πληθώρα άλλων αναλυτών θεωρούν πως για μια ακόμη φορά ο Αμερικανός πρόεδρος εκβιάζει για να απαλλαχθεί από μια εμπόλεμη κατάσταση όπου αυτοπαγιδεύτηκε, παρασύροντας τον υπόλοιπο κόσμο σε μεγάλα οικονομικά, δημοσιονομικά και γεωπολιτικά διλήμματα. Οι αλυσιδωτές αντιδράσεις του πολέμου αυτού είναι τόσο μεγάλες που οι Goldman Sachs και Citi συμβούλεψαν το προσωπικό τους στην Ευρώπη να μην πάνε στο γραφείο λόγω απειλών για βόμβα που πιστεύουν πως συνδέεται με το Ιράν, σύμφωνα με την Telegraph.
Για να λάβει μια τόσο σημαντική απόφαση ο Τραμπ, όπως είναι η αποχώρηση των ΗΠΑ από τη «χάρτινη τίγρη», μια κριτική που είχε ασκήσει στο παρελθόν για το «αναποτελεσματικό ΝΑΤΟ», χρειάζεται τα δυο τρίτα της Γερουσίας στο αμερικανικό Κογκρέσο. Αλλά ο Τραμπ έχει επιβεβαιώσει πως είναι ικανός να προσπεράσει τις διαδικασίες της νομοθετικής εξουσίας, αποφασίζοντας εξ αρχής να επιτεθεί στο Ιράν χωρίς να ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου. Εν πάση περιπτώσει, διέξοδος από αυτόν τον πόλεμο μπορεί να υπάρξει είτε μέσω της διπλωματίας, είτε με μια επικίνδυνη κλιμάκωση της σύγκρουσης.
Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, άσκησε κριτική στον Τραμπ και τόνισε πως τα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου περνά περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), δεν μπορούν να ανοίξουν με την άσκηση βίας. Ο Νουριέλ Ρουμπίνι, o γνωστός οικονομολόγος και διευθύνων σύμβουλος της Roubini Macro Associates, θεωρεί ότι από αυτό το σημείο και έπειτα, ο Τραμπ μαζί με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, Μπενιαμίν Νετανιάχου, πιθανώς να επιλέξουν την κλιμάκωση του πολέμου με το Ιράν για να εξασφαλίσουν μια νίκη, παρά να καταλήξουν σε μια αμφίρροπη εκεχειρία για την παγκόσμια τάξη. Ούτως ή άλλως, οι ΗΠΑ έχον δαπανήσει 6,4 τρισ. δολάρια σε πολέμους στη Μέση Ανατολή από το 2001.
