Το Ιράν υπέβαλε στις ΗΠΑ μια νέα πρόταση για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και τον τερματισμό του πολέμου, η οποία περιλαμβάνει την αναβολή των πυρηνικών διαπραγματεύσεων, αναφέρει το Axios, επικαλούμενο έναν Αμερικανό αξιωματούχο και δύο πηγές με γνώση του θέματος.
Το σχέδιο, το οποίο μεταφέρθηκε μέσω μεσολαβητών στο Πακιστάν, προβλέπει την παράταση της εκεχειρίας, ώστε τα μέρη να μπορέσουν να εργαστούν για τη μόνιμη παύση των εχθροπραξιών, σημειώνει το δημοσίευμα. Οι πυρηνικές συνομιλίες θα ακολουθήσουν αργότερα, μόνο μετά την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ. Σύμφωνα Axios με τον οι μεσολαβητές του Πακιστάν έχουν υποβάλει την πρόταση στον Λευκό Οίκο, αλλά δεν είναι σαφές εάν οι ΗΠΑ επιθυμούν να την εξετάσουν.
Το δολάριο ΗΠΑ υποχώρησε έναντι των περισσότερων σημαντικών νομισμάτων αμέσως μετά τη δημοσίευση της έκθεσης στις πρώτες συναλλαγές στην Ασία τη Δευτέρα, ενώ τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του δείκτη S&P 500 σημείωσαν άνοδο. Το πετρέλαιο περιόρισε τα κέρδη του.
Οι προσπάθειες για την επανέναρξη των ειρηνευτικών συνομιλιών σχετικά με τον πόλεμο με το Ιράν σταμάτησαν το Σαββατοκύριακο, αφού ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ακύρωσε ένα προγραμματισμένο ταξίδι των κορυφαίων απεσταλμένων του και η Ισλαμική Δημοκρατία δήλωσε ότι δεν θα διαπραγματευτεί όσο απειλείται.
Ο Τραμπ αναγνώρισε το Σάββατο ένα νέο σχέδιο από το Ιράν, λέγοντας ότι η Ισλαμική Δημοκρατία έστειλε γρήγορα μια νέα πρόταση αφότου είπε στους απεσταλμένους του να ακυρώσουν το ταξίδι τους στο Πακιστάν για συνομιλίες.
«Είναι ενδιαφέρον ότι, αμέσως, όταν το ακύρωσα, μέσα σε 10 λεπτά, λάβαμε ένα νέο έγγραφο που ήταν πολύ καλύτερο», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους. Το Ιράν «προσέφερε πολλά, αλλά όχι αρκετά», πρόσθεσε, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες.
Ενώ η εκεχειρία τηρείται σε μεγάλο βαθμό από τις αρχές Απριλίου, και οι δύο χώρες συνεχίζουν να διατηρούν αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, καθιστώντας το κρίσιμο ενεργειακό σημείο στραγγαλισμού πρακτικά αδιάβατο. Η διακοπή περίπου του ενός πέμπτου των παγκόσμιων ροών πετρελαίου έχει χαρακτηριστεί από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας ως η μεγαλύτερη κρίση εφοδιασμού στην ιστορία.
Η νέα ιρανική πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς -σύμφωνα με τις ίδιες πηγές- στοχεύει να ξεπεράσει το υφιστάμενο αδιέξοδο στις συνομιλίες, παρακάμπτοντας ταυτόχρονα τις εσωτερικές διαφωνίες στην ηγεσία της Τεχεράνης σχετικά με το εύρος των πυρηνικών παραχωρήσεων που είναι διατεθειμένη να αποδεχθεί.
Ωστόσο, διπλωματικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι μια συμφωνία που θα προηγείται για τα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να αποδυναμώσει σημαντικά τη διαπραγματευτική ισχύ των ΗΠΑ. Όπως τονίζουν, μια τέτοια εξέλιξη θα στερούσε από την Ουάσιγκτον βασικούς μοχλούς πίεσης για κρίσιμα ζητήματα, όπως η εγκατάλειψη των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου και η μακροχρόνια αναστολή του εμπλουτισμού – στόχοι που αποτελούν κεντρικό άξονα της στρατηγικής του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Διπλωματικός πυρετός: Σύσκεψη έκτακτης ανάγκης στον Λευκό Οίκο
Στο μεταξύ, η κατάσταση αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο σύσκεψης έκτακτης ανάγκης στον Λευκό Οίκο τη Δευτέρα, με τη συμμετοχή της ηγεσίας εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής. Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, στη συνάντηση θα εξεταστούν τόσο το αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις όσο και εναλλακτικά σενάρια για την επόμενη φάση της σύγκρουσης.
Ο ίδιος ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι προκρίνει τη διατήρηση του ναυτικού αποκλεισμού, εκτιμώντας ότι η πίεση στην ιρανική πετρελαϊκή βιομηχανία θα ενταθεί τις επόμενες εβδομάδες, καθώς η αδυναμία εξαγωγών ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρές ζημιές στις ενεργειακές υποδομές της χώρας.
Παράλληλα, το διπλωματικό παρασκήνιο παραμένει έντονο. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί είχε διαδοχικές επαφές σε Πακιστάν και Ομάν, ενώ αναμένεται να συνεχίσει τις διαβουλεύσεις στη Μόσχα με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, σε μια προσπάθεια να διαμορφωθεί κοινό έδαφος για αποκλιμάκωση. Πηγές αναφέρουν ότι η Τεχεράνη έχει καταστήσει σαφές προς τους μεσολαβητές πως δεν υπάρχει ακόμη εσωτερική συναίνεση για την αποδοχή των αμερικανικών απαιτήσεων στο πυρηνικό πεδίο.
Σε αυτό το πλαίσιο, η νέα πρόταση φαίνεται να μεταθέτει σκόπιμα το πιο ακανθώδες ζήτημα -το πυρηνικό πρόγραμμα- σε μεταγενέστερο στάδιο, δίνοντας προτεραιότητα στην άμεση αποκλιμάκωση μέσω της επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ και της παράτασης ή μονιμοποίησης της εκεχειρίας.
