Νέο πακέτο στρατιωτικής στήριξης, ύψους 100 εκατ. ευρώ, προς τις ένοπλες δυνάμεις του Λιβάνου ενέκρινε το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη. Πρόκειται για το τέταρτο διμερές μέτρο στήριξης της ΕΕ προς τον λιβανικό στρατό μέσω του European Peace Facility, ανεβάζοντας τη συνολική ευρωπαϊκή βοήθεια προς τον Λίβανο στα 182 εκατ. ευρώ μέχρι σήμερα.
Η απόφαση έρχεται σε μια εξαιρετικά εύθραυστη συγκυρία για την περιοχή, μετά την ανανέωση της κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου και ενώ η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές επιπτώσεις από τις εχθροπραξίες, τις μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών, τις απώλειες ανθρώπινων ζωών και την πίεση στους κρατικούς θεσμούς.
Κάλας: Να ενισχυθεί το κράτος του Λιβάνου
Η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και την Πολιτική Ασφάλειας, Κάγια Κάλας, τόνισε ότι η ανανέωση της κατάπαυσης του πυρός δίνει μια «εύθραυστη ευκαιρία» ώστε ο Λίβανος να απομακρυνθεί από το χείλος της κρίσης. Όπως ανέφερε, το νέο πακέτο των 100 εκατ. ευρώ θα ενισχύσει ουσιαστικά τη στήριξη της ΕΕ προς τις λιβανικές ένοπλες δυνάμεις και θα βοηθήσει το λιβανικό κράτος να επιβάλει το μονοπώλιο της νόμιμης χρήσης όπλων στην επικράτειά του.
Η Κάλας συνέδεσε ευθέως την ευρωπαϊκή στήριξη με την ανάγκη αφοπλισμού μη κρατικών δρώντων, όπως η Χεζμπολάχ. Όπως υπογράμμισε, ο καλύτερος τρόπος για να περιοριστεί η απειλή της Χεζμπολάχ είναι να ενισχυθούν το κράτος, οι θεσμοί και η κυριαρχία του Λιβάνου.
Τι περιλαμβάνει το πακέτο στήριξης
Σύμφωνα με το Συμβούλιο της ΕΕ, το νέο πακέτο έχει μη φονικό χαρακτήρα και αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνολικής ικανότητας του λιβανικού στρατού να παρακολουθεί, να ελέγχει και να ασφαλίζει την επικράτεια της χώρας.
Η βοήθεια θα κατευθυνθεί σε πέντε βασικούς τομείς: τον έλεγχο της επικράτειας, την επίγνωση της κατάστασης σε πολλαπλά πεδία, τη θαλάσσια ασφάλεια, την προστασία κρίσιμων στρατιωτικών εγκαταστάσεων και την υγειονομική υποστήριξη.
Το πακέτο θα περιλαμβάνει στρατιωτικό εξοπλισμό και εκπαίδευση, με στόχο να βελτιωθούν οι επιχειρησιακές δυνατότητες των λιβανικών ενόπλων δυνάμεων, χωρίς να πρόκειται για φονικά οπλικά συστήματα.
Η ΕΕ επισημαίνει ότι η ενίσχυση των λιβανικών ενόπλων δυνάμεων είναι κρίσιμη προκειμένου οι αρχές της χώρας να αποκτήσουν αποτελεσματικό έλεγχο στο σύνολο της λιβανικής επικράτειας και να προστατεύσουν τους αμάχους.
Μήνυμα στήριξης στην κυριαρχία του Λιβάνου
Η απόφαση υπογραμμίζει τη συνεχιζόμενη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπέρ της ειρήνης, της σταθερότητας, της εδαφικής ακεραιότητας και της κρατικής οικοδόμησης στον Λίβανο.
Για τις Βρυξέλλες, η ενίσχυση του λιβανικού στρατού συνδέεται άμεσα με την προσπάθεια αποκατάστασης της κρατικής κυριαρχίας σε μια χώρα όπου η παρουσία και η ισχύς ένοπλων μη κρατικών οργανώσεων παραμένουν κεντρικό ζήτημα ασφάλειας.
Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση έρχεται να προστεθεί στα τρία προηγούμενα διμερή μέτρα στήριξης προς τις ένοπλες δυνάμεις του Λιβάνου, ύψους 6 εκατ. ευρώ, 16 εκατ. ευρώ και 60 εκατ. ευρώ, τα οποία είχαν εγκριθεί αντίστοιχα τον Δεκέμβριο του 2022, τον Σεπτέμβριο του 2024 και τον Ιανουάριο του 2025.
Ο ρόλος του European Peace Facility
Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη δημιουργήθηκε τον Μάρτιο του 2021 για τη χρηματοδότηση δράσεων στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας της ΕΕ.
Στόχος του είναι η πρόληψη συγκρούσεων, η διατήρηση της ειρήνης και η ενίσχυση της διεθνούς ασφάλειας και σταθερότητας. Μέσω του μηχανισμού αυτού, η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να χρηματοδοτεί δράσεις που ενισχύουν τις αμυντικές και στρατιωτικές δυνατότητες τρίτων χωρών, καθώς και περιφερειακών ή διεθνών οργανισμών.
Στην περίπτωση του Λιβάνου, η νέα βοήθεια των 100 εκατ. ευρώ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς έρχεται σε μια περίοδο όπου η χώρα καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα τις συνέπειες των εχθροπραξιών, την πίεση στα σύνορά της, την ανάγκη προστασίας αμάχων και το ζήτημα της παρουσίας ένοπλων οργανώσεων εκτός κρατικού ελέγχου.
Το μήνυμα της ΕΕ είναι ότι η σταθερότητα στον Λίβανο περνά μέσα από την ενίσχυση των θεσμών του κράτους και κυρίως των ενόπλων δυνάμεων, ώστε να μπορούν να ασκήσουν αποτελεσματικό έλεγχο σε ολόκληρη την επικράτεια της χώρας.
