Η Ουκρανία εισέρχεται σε νέα πολιτική φάση, καθώς ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προχωράει σε ευρύ κυβερνητικό ανασχηματισμό, επιδιώκοντας να προσαρμόσει το κράτος στις απαιτήσεις του πολέμου, της ενεργειακής ασφάλειας και της στενότερης συνεργασίας με τους δυτικούς συμμάχους, στη σκιά υποθέσεων διαφθοράς που έχουν έρθει στο φως αρκετές φορές από την έναρξη της ρωσικής εισβολής.
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, εγκαινιάζει μια νέα περίοδο πολιτικών ανακατατάξεων, ανακοινώνοντας ευρύ ανασχηματισμό της κυβέρνησης, με στόχο την υλοποίηση μιας «νέας πολιτικής στρατηγικής».
Σύμφωνα με διεθνείς αναλυτές, οι αλλαγές αποτυπώνουν την προσπάθεια του Κιέβου να προσαρμοστεί στις νέες προκλήσεις που δημιουργεί ο τέταρτος και πλέον χρόνος του πολέμου με τη Ρωσία.
Λίγες ώρες πριν από τη συνάντηση 37 κρατών στο Παρίσι για τη «στρατηγική αφύπνιση» της Ευρώπης και την περαιτέρω παροχή βοήθειας στην Ουκρανία, με την παρουσία του Έλληνα πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, στο Κίεβο η σημαντικότερη εξέλιξη αφορά την αποχώρηση της πρωθυπουργού Γιούλια Σβιριντένκο, μόλις έναν χρόνο μετά την ανάληψη των καθηκόντων της.
Η μέχρι πρότινος υπουργός Οικονομίας είχε διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις με την Ουάσιγκτον για τη συμφωνία αξιοποίησης των ουκρανικών ορυκτών πόρων, διατηρώντας στενή συνεργασία με την αμερικανική πλευρά.
Ο Ζελένσκι την ευχαρίστησε δημόσια για την προσφορά της, γνωστοποιώντας ότι της πρότεινε να αναλάβει έναν νέο, ιδιαίτερα σημαντικό τομέα που αφορά τις σχέσεις της χώρας με έναν στρατηγικό διεθνή εταίρο. Δεν αποκάλυψε, ωστόσο, περισσότερες λεπτομέρειες για τον νέο της ρόλο.
Ουκρανία: Η ενέργεια στο επίκεντρο του ανασχηματισμού
Κορυφαία στελέχη του ενεργειακού τομέα διεκδικούν ρόλο. Οι πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg συγκλίνουν στο ότι ο επικρατέστερος διάδοχος στην πρωθυπουργία είναι ο Σερχίι Κορέτσκι, διευθύνων σύμβουλος της Naftogaz, της μεγαλύτερης κρατικής ενεργειακής εταιρείας της χώρας.
Ο Ουκρανός πρόεδρος είχε επαφές μαζί του την Κυριακή, ενώ συζήτησε και με άλλα πρόσωπα που θεωρούνται πιθανοί υποψήφιοι για κορυφαίες κυβερνητικές θέσεις. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται ο πρώην πρωθυπουργός και νυν υπουργός Ενέργειας Ντένις Σμιχάλ, ο δήμαρχος του Χαρκόβου Ίχορ Τερέχοφ και ο υπουργός Άμυνας Μιχαΐλο Φέντοροφ.
Η επιλογή προσώπων με ισχυρό ενεργειακό υπόβαθρο δεν θεωρείται τυχαία. Οι συνεχείς ρωσικοί βομβαρδισμοί έχουν προκαλέσει σοβαρές καταστροφές στις ενεργειακές υποδομές της χώρας, καθιστώντας την αποκατάστασή τους κορυφαία κυβερνητική προτεραιότητα.
Όπως τόνισε ο Ζελένσκι μέσω της πλατφόρμας X, η προετοιμασία για τον επερχόμενο χειμώνα αποτελεί ζήτημα ύψιστης σημασίας, καθώς η χώρα πρέπει να είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει κάθε πιθανή απειλή. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι απαιτείται ταχύτερος μετασχηματισμός των κρατικών επιχειρήσεων, από τις οποίες εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό η ανθεκτικότητα της ουκρανικής οικονομίας.
Ουκρανία: Patriot, αεράμυνα και οι διεθνείς προτεραιότητες
Ο ανασχηματισμός συνδέεται άμεσα και με τις εξελίξεις στην εξωτερική πολιτική. Μεταξύ των βασικών στόχων που έθεσε ο Ουκρανός πρόεδρος είναι η υλοποίηση της δέσμευσης του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για παροχή άδειας στην Ουκρανία, ώστε να κατασκευάζει στο έδαφός της πυραύλους αεράμυνας Patriot με καθεστώς αδειοδοτημένης παραγωγής.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς τα διαθέσιμα αποθέματα των συγκεκριμένων πυραύλων έχουν περιοριστεί σημαντικά, εξαιτίας των αυξημένων αναγκών που δημιούργησαν τόσο ο πόλεμος στην Ουκρανία όσο και οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή.
Το Κίεβο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα απέναντι στις ρωσικές επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους. Παρ’ ότι οι ουκρανικές δυνάμεις καταφέρνουν να αναχαιτίζουν μεγάλο αριθμό μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων cruise, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν ελλείψεις στους αναχαιτιστές PAC-3 των συστημάτων Patriot, γεγονός που περιορίζει την αποτελεσματικότητα της αεράμυνας απέναντι στους βαλλιστικούς πυραύλους.
Παράλληλα, ο Ζελένσκι προωθεί την ανάπτυξη ενός νέου ευρωπαϊκού συστήματος αεράμυνας, την επιτάχυνση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση και την αναθέρμανση των σχέσεων με την Πολωνία και την Ουγγαρία, οι οποίες έχουν δοκιμαστεί το τελευταίο διάστημα.
Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι κάθε βασικός τομέας της εξωτερικής πολιτικής θα ανατεθεί σε πρόσωπα με εξειδικευμένη εμπειρία, ώστε να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα της κρατικής μηχανής.
Αναδιάρθρωση και στους μηχανισμούς επιβολής του νόμου
Ο Ζελένσκι προανήγγειλε επίσης αναδιάρθρωση στις ανώτατες βαθμίδες των υπηρεσιών επιβολής του νόμου, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας αναδιοργάνωσης του κράτους.
Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Reuters, η Γιούλια Σβιριντένκο ενδέχεται να αναλάβει τη θέση της πρέσβειρας της Ουκρανίας στις Ηνωμένες Πολιτείες, εξέλιξη που θα αξιοποιούσε την εμπειρία της στις σχέσεις με την Ουάσιγκτον.
Ουκρανία: Η πίεση της διαφθοράς στα υψηλόβαθμα κλιμάκια
Οι πολιτικές αλλαγές πραγματοποιούνται σε μια περίοδο κατά την οποία η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει έντονη πίεση στο εσωτερικό μέτωπο. Το τελευταίο έτος σημαδεύτηκε από τη μεγαλύτερη υπόθεση διαφθοράς από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η οποία οδήγησε στην αποχώρηση ισχυρού στελέχους της προεδρικής διοίκησης.
Επιπλέον, ο Ζελένσκι είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις όταν επιχείρησε να περιορίσει την ανεξαρτησία των φορέων καταπολέμησης της διαφθοράς, πρωτοβουλία από την οποία τελικά υπαναχώρησε έπειτα από τις αντιδράσεις που εκδηλώθηκαν στο εσωτερικό της χώρας.
Ο κυβερνητικός ανασχηματισμός θα πρέπει πλέον να εγκριθεί από το ουκρανικό κοινοβούλιο. Ωστόσο, από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η Βερχόβνα Ράντα έχει στηρίξει σε μεγάλο βαθμό τις βασικές πρωτοβουλίες του προέδρου, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα πιθανή την επικύρωση των αλλαγών.
