Κίνα: Αρνητικό ρεκόρ ανάπτυξης για πρώτη φορά μετά την πανδημία, πού οφείλεται

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία παγκοσμίως αναπτύχθηκε κατά 4,3% το τρίμηνο Απριλίου-Ιουνίου

Κίνα © PIXABAY

Ανησυχητικά σημάδια παρουσιάζει η οικονομία της Κίνας που αναπτύχθηκε με χαμηλότερο από τον αναμενόμενο ρυθμό το δεύτερο τρίμηνο, καθώς η παρατεταμένη κρίση στην αγορά ακινήτων και η υποτονική εγχώρια κατανάλωση περιόρισαν τα οφέλη παρά την εντυπωσιακή άνοδο των εξαγωγών.

Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της Κίνας αυξήθηκε κατά 4,3% σε ετήσια βάση το τρίμηνο Απριλίου-Ιουνίου, σύμφωνα με τα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της χώρας. Η επίδοση ήταν χαμηλότερη από τις εκτιμήσεις για ανάπτυξη 4,5% και σημαντικά ασθενέστερη από το 5% του πρώτου τριμήνου. Πρόκειται για τον χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης από τα τέλη του 2022.

Η επιβράδυνση δυσκολεύει την προσπάθεια του Πεκίνου να επιτύχει τον επίσημο στόχο ανάπτυξης μεταξύ 4,5% και 5% για το σύνολο του 2026. Πρόκειται ήδη για τον χαμηλότερο ετήσιο στόχο που έχει θέσει η κινεζική κυβέρνηση από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, εξαιρουμένου του 2020, όταν δεν είχε ανακοινωθεί στόχος λόγω της πανδημίας.

Τα στοιχεία αποτυπώνουν τη διεύρυνση της απόστασης ανάμεσα στην ισχυρή εξαγωγική και βιομηχανική δραστηριότητα της Κίνας και στην αδύναμη ζήτηση στο εσωτερικό. Η συνεχιζόμενη πτώση της αγοράς κατοικίας, σε συνδυασμό με τις πιέσεις στην απασχόληση, εξακολουθεί να επηρεάζει την εμπιστοσύνη των νοικοκυριών και να περιορίζει τις καταναλωτικές δαπάνες.

Μια οικονομία δύο ταχυτήτων

Οι εξαγωγές αποτέλεσαν το βασικό στήριγμα της κινεζικής οικονομίας κατά το δεύτερο τρίμηνο. Η ισχυρή διεθνής ζήτηση για ημιαγωγούς, εξαρτήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών, ηλεκτρικό εξοπλισμό και αυτοκίνητα ενίσχυσε τις πωλήσεις κινεζικών προϊόντων στο εξωτερικό.

Τον Ιούνιο, οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 27% σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα, ξεπερνώντας τις προβλέψεις των αναλυτών. Συνολικά στο πρώτο εξάμηνο, οι κινεζικές εξαγωγές ενισχύθηκαν κατά 17,6%, καθώς η παγκόσμια άνθηση των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη και στα κέντρα δεδομένων αύξησε τη ζήτηση για κινεζικό τεχνολογικό εξοπλισμό.

Σύμφωνα με ανάλυση της Macquarie, τα τσιπ, τα εξαρτήματα υπολογιστών και ο ηλεκτρικός εξοπλισμός αντιπροσώπευσαν περίπου το ήμισυ της αύξησης των κινεζικών εξαγωγών κατά τους πρώτους έξι μήνες του έτους.

Την ίδια στιγμή, όμως, οι λιανικές πωλήσεις αυξήθηκαν μόλις κατά 1% τον Ιούνιο σε ετήσια βάση. Η επίδοση αποτέλεσε ανάκαμψη μετά την πτώση που είχε καταγραφεί τον Μάιο, την πρώτη από τον Δεκέμβριο του 2022, παραμένει όμως ιδιαίτερα ασθενής σε σύγκριση με την ανάπτυξη της βιομηχανικής παραγωγής και των εξαγωγών.

Η εικόνα αυτή αναδεικνύει μια κινεζική οικονομία «δύο ταχυτήτων»: οι προηγμένες τεχνολογίες και η βιομηχανία τροφοδοτούν την εξαγωγική ανάπτυξη, ενώ η ζήτηση για καθημερινά αγαθά και υπηρεσίες παραμένει περιορισμένη στο εσωτερικό. Το Πεκίνο παρουσίασε πρόσφατα το πρώτο πενταετές σχέδιο που είναι ειδικά προσανατολισμένο στην ενίσχυση της κατανάλωσης, θέτοντας ως στόχο οι ετήσιες λιανικές πωλήσεις να φθάσουν περίπου τα 9 τρισ. δολάρια έως το 2030.

Στήριγμα η τεχνολογία και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα

Η ενεργειακή κρίση που προκάλεσε η σύγκρουση με το Ιράν ενίσχυσε τη διεθνή ζήτηση για κινεζικές τεχνολογίες καθαρής ενέργειας, όπως οι μπαταρίες και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Οι χώρες που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα αναζητούν εναλλακτικές λύσεις για να περιορίσουν την έκθεσή τους στις αυξημένες τιμές πετρελαίου.

Τον Ιούνιο, οι μηνιαίες εξαγωγές αυτοκινήτων της Κίνας ξεπέρασαν για πρώτη φορά το ένα εκατομμύριο οχήματα. Παράλληλα, οι εξαγωγές ολοκληρωμένων κυκλωμάτων και τεχνολογικού εξοπλισμού κατέγραψαν σημαντική άνοδο.

Οι εισαγωγές αυξήθηκαν κατά 36% σε ετήσια βάση, καταγράφοντας τον ισχυρότερο ρυθμό των τελευταίων πέντε ετών. Ωστόσο, οι εισαγωγές αργού πετρελαίου μειώθηκαν κατά 41,3%, υποχωρώντας στο χαμηλότερο μηνιαίο επίπεδο σχεδόν μιας δεκαετίας.

Το εμπορικό πλεόνασμα της Κίνας διευρύνθηκε στα 125,62 δισ. δολάρια τον Ιούνιο, εξέλιξη που ενδέχεται να εντείνει τις εμπορικές τριβές με σημαντικούς εταίρους, μεταξύ των οποίων η Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι Βρυξέλλες έχουν επανειλημμένα εκφράσει ανησυχίες για την αυξανόμενη παρουσία επιδοτούμενων κινεζικών βιομηχανικών προϊόντων στις ευρωπαϊκές αγορές.

Παρά την ισχυρή εξαγωγική επίδοση, η μεγάλη εξάρτηση από το εξωτερικό εμπόριο αποτελεί κίνδυνο για το Πεκίνο. Μια πιθανή εξασθένηση της παγκόσμιας ζήτησης για προϊόντα που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να πλήξει σημαντικά τις κινεζικές εξαγωγές, εάν δεν έχει προηγηθεί ουσιαστική ανάκαμψη της εγχώριας κατανάλωσης.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αναβάθμισε πρόσφατα την πρόβλεψή του για την ανάπτυξη της Κίνας το 2026 στο 4,6%, από 4,4%, επικαλούμενο την ισχύ της παραγωγής υψηλής τεχνολογίας και των εξαγωγών. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι μια νέα κλιμάκωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να αυξήσει τις τιμές των εμπορευμάτων, να διαταράξει τις εφοδιαστικές αλυσίδες και να επιβαρύνει περαιτέρω τις παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές συνθήκες.