Ένα ακόμη εντυπωσιακό αστρονομικό φαινόμενο επιφυλάσσει ο Αύγουστος του 2026, καθώς λίγες ημέρες μετά την ηλιακή έκλειψη και την κορύφωση των Περσείδων θα ακολουθήσει μερική έκλειψη Σελήνης.
Το φαινόμενο θα σημειωθεί τη νύχτα της 27ης προς την 28η Αυγούστου 2026 και θα είναι ορατό, σε διαφορετικό βαθμό, από την Ευρώπη, την Αφρική, τη Βόρεια και τη Νότια Αμερική.
Πρόκειται για μια ιδιαίτερα βαθιά μερική έκλειψη, καθώς κατά τη μέγιστη φάση της περίπου το 93% της διαμέτρου της Σελήνης θα καλυφθεί από την κύρια σκιά της Γης. Έτσι, μεγάλο μέρος του φεγγαριού αναμένεται να αποκτήσει τη χαρακτηριστική κοκκινωπή απόχρωση που έχει οδηγήσει στην καθιέρωση του όρου «Ματωμένο Φεγγάρι».
Πότε αρχίζει η έκλειψη Σελήνης
Η πρώτη φάση του φαινομένου θα αρχίσει στις 04:24 τα ξημερώματα της 28ης Αυγούστου, ώρα Ελλάδας, όταν η Σελήνη θα εισέλθει στο πιο αχνό εξωτερικό τμήμα της σκιάς της Γης.
Στο αρχικό αυτό στάδιο, η μεταβολή της φωτεινότητάς της θα είναι δύσκολο να γίνει αντιληπτή με γυμνό μάτι, καθώς το εξωτερικό τμήμα της παρασκιάς είναι ιδιαίτερα αχνό. Όσο, όμως, το φεγγάρι θα κινείται βαθύτερα μέσα σε αυτήν, θα αρχίσει να εμφανίζεται ένα διακριτικό σκοτείνιασμα στη μία πλευρά του.
Έκλειψη ηλίου
Η κύρια φάση της έκλειψης θα ξεκινήσει στις 05:34 ώρα Ελλάδας, όταν η Σελήνη θα εισέλθει στη σκοτεινότερη περιοχή της γήινης σκιάς, τη λεγόμενη σκιά ή umbra.
Από εκείνη τη στιγμή, το φαινόμενο θα γίνει σαφώς πιο εντυπωσιακό, καθώς ολοένα μεγαλύτερο μέρος του φεγγαριού θα σκοτεινιάζει και θα αποκτά αποχρώσεις του κόκκινου, του πορτοκαλί ή του χάλκινου.
Η μέγιστη φάση υπολογίζεται στις 07:13 το πρωί της 28ης Αυγούστου, ώρα Ελλάδας. Ωστόσο, για τους παρατηρητές στην Ελλάδα και σε αρκετές ακόμη ευρωπαϊκές χώρες, η Σελήνη θα βρίσκεται πολύ χαμηλά στον δυτικό ορίζοντα, μέσα στο φως της αυγής, περιορίζοντας τις δυνατότητες παρατήρησης του φαινομένου.
Οι καλύτερες συνθήκες θα υπάρχουν σε περιοχές με ανεμπόδιστη θέα προς τα δυτικά και νοτιοδυτικά, μακριά από ψηλά κτίρια, βουνά και έντονο τεχνητό φωτισμό.
Γιατί συμβαίνει η έκλειψη Σελήνης
Η έκλειψη Σελήνης προκαλείται όταν ο Ήλιος, η Γη και η Σελήνη ευθυγραμμίζονται, με τον πλανήτη μας να παρεμβάλλεται ανάμεσα στον Ήλιο και το φεγγάρι.
Καθώς η Σελήνη περνά μέσα από τη σκιά της Γης, το άμεσο ηλιακό φως εμποδίζεται να φθάσει στην επιφάνειά της. Η γήινη σκιά χωρίζεται σε δύο τμήματα: την παρασκιά, όπου μόνο ένα μέρος του Ήλιου καλύπτεται από τη Γη, και τη σκιά, όπου ο ηλιακός δίσκος αποκρύπτεται πλήρως.
Κατά την έκλειψη της 28ης Αυγούστου, η Σελήνη δεν θα εισέλθει ολόκληρη στην κύρια σκιά της Γης. Για τον λόγο αυτό το φαινόμενο χαρακτηρίζεται μερικό και όχι ολικό.
Έκλειψη ηλίου
Γιατί η Σελήνη γίνεται κόκκινη
Παρότι βρίσκεται στη σκιά της Γης, η Σελήνη δεν εξαφανίζεται ούτε γίνεται εντελώς μαύρη. Ένα μέρος του ηλιακού φωτός διαθλάται καθώς περνά μέσα από τη γήινη ατμόσφαιρα και καταλήγει στην επιφάνεια του φεγγαριού.
Η ατμόσφαιρα διασκορπίζει περισσότερο τις μπλε αποχρώσεις του φωτός, επιτρέποντας κυρίως στις κόκκινες και πορτοκαλί ακτίνες να φθάσουν στη Σελήνη. Πρόκειται για το ίδιο φαινόμενο που χαρίζει στον ουρανό τις χαρακτηριστικές αποχρώσεις κατά την ανατολή και τη δύση του Ήλιου.
Η ακριβής απόχρωση της Σελήνης εξαρτάται από την κατάσταση της γήινης ατμόσφαιρας. Σκόνη, καπνός και άλλα αιωρούμενα σωματίδια μπορούν να κάνουν το φεγγάρι να φαίνεται πιο σκούρο ή πιο έντονα κόκκινο.
Χρειάζονται ειδικά γυαλιά;
Σε αντίθεση με την ηλιακή έκλειψη, η έκλειψη Σελήνης μπορεί να παρατηρηθεί με απόλυτη ασφάλεια με γυμνό μάτι. Δεν απαιτούνται προστατευτικά γυαλιά ή ειδικά φίλτρα.
Ένα ζευγάρι κιάλια ή ένα μικρό τηλεσκόπιο μπορεί να προσφέρει καλύτερη εικόνα των μεταβολών στην επιφάνεια του φεγγαριού, χωρίς όμως να είναι απαραίτητο.
Ο Αύγουστος του 2026 αναμένεται, έτσι, να αποτελέσει έναν από τους πιο ενδιαφέροντες μήνες για τους φίλους της αστρονομίας, καθώς η μερική έκλειψη Σελήνης θα ακολουθήσει την ηλιακή έκλειψη της 12ης Αυγούστου και τη βροχή διαττόντων αστέρων των Περσείδων.
