Η αμύθητη περιουσία των 49 δισ. δολαρίων του Κλάους Μίχαελ Κουν (Klaus-Michael Kühne) περνά πλέον στο Kuehne Foundation, το ελβετικό ίδρυμα που είχε δημιουργήσει μαζί με τους γονείς του πριν από περίπου μισό αιώνα. Με τον θάνατό του κλείνει ένα μεγάλο κεφάλαιο για έναν από τους ισχυρότερους επιχειρηματίες της ευρωπαϊκής ναυτιλίας και των logistics και ανοίγει ένα νέο για τη διαχείριση μιας επιχειρηματικής αυτοκρατορίας με παρουσία σε μεταφορές, αεροπορία, χημικά και ακίνητα.
Ο Γερμανός δισεκατομμυριούχος, που πέθανε αυτή την εβδομάδα σε ηλικία 89 ετών και δεν απέκτησε παιδιά, είχε προετοιμάσει εδώ και χρόνια τη διαδοχή του. Σύμφωνα με το Bloomberg, το σύνολο του επενδυτικού του χαρτοφυλακίου θα περάσει τελικά υπό την ομπρέλα του Kuehne Foundation, το οποίο αναμένεται να εξελιχθεί σε ένα από τα μεγαλύτερα ιδρύματα της Ευρώπης.
Κεντρικό πυλώνα της περιουσίας αποτελεί η Kuehne + Nagel International, ο κολοσσός των logistics που συνίδρυσε ο παππούς του και στον οποίο ο Κουν κατείχε περίπου το 60%. Πάνω σε αυτή τη συμμετοχή έχτισε σταδιακά ένα ευρύ χαρτοφυλάκιο επενδύσεων, μετατρέποντας την οικογενειακή επιχείρηση σε αφετηρία μιας περιουσίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Από τη Hapag-Lloyd έως τη Lufthansa
Τις τελευταίες δεκαετίες ο Κουν χρησιμοποίησε τα έσοδα από την Kuehne + Nagel για να επεκτείνει την παρουσία του σε σειρά μεγάλων ευρωπαϊκών επιχειρήσεων.
Μεταξύ άλλων, απέκτησε περίπου 30% της Hapag-Lloyd, 20% της εταιρείας χημικών Brenntag και σημαντική συμμετοχή στη Flix. Παράλληλα, επένδυσε σε ακίνητα και πολυτελή ξενοδοχεία, όπως το The Fontenay στο Αμβούργο. Νωρίτερα φέτος, η επενδυτική του εταιρεία Kuehne Holding αύξησε επίσης τη συμμετοχή της στη Deutsche Lufthansa στο 20%.
Σύμφωνα με τον Bloomberg Billionaires Index, η καθαρή περιουσία του Κίνε υπερτετραπλασιάστηκε μέσα στην τελευταία δεκαετία, φθάνοντας τα 49 δισ. δολάρια.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι πώς θα διαχειριστεί το ίδρυμα αυτό το εξαιρετικά διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο και σε ποιο βαθμό θα διατηρήσει τις συμμετοχές που θεωρούνται στρατηγικές.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Kuehne + Nagel και πιθανώς η Hapag-Lloyd θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν ως «περιουσιακά στοιχεία κληρονομιάς» που θα προστατευθούν περισσότερο, ενώ για άλλες μειοψηφικές συμμετοχές ενδέχεται να υπάρχει μεγαλύτερη ευελιξία.
«Τα ιδρύματα μπορούν να δομηθούν έτσι ώστε να προστατεύουν συγκεκριμένα περιουσιακά στοιχεία ή να ακολουθούν τις μακροπρόθεσμες επιθυμίες του ιδρυτή», δήλωσε στο Bloomberg ο Serden Ozcan, καθηγητής στο WHU Otto Beisheim School of Management. Όπως επισήμανε, όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε επένδυση που κατείχε ο Κίνε θα πρέπει να διατηρηθεί επ’ αόριστον.
Ένα ίδρυμα που γίνεται ευρωπαϊκός «γίγαντας»
Το Kuehne Foundation έχει έδρα στο Schindellegi της Ελβετίας, όπως και η Kuehne Holding και η Kuehne + Nagel. Το ίδρυμα δραστηριοποιείται στους τομείς των logistics, της ιατρικής, του πολιτισμού και του κλίματος.
Διαθέτει ήδη περίπου 800 εργαζομένους και ετήσιο προϋπολογισμό 135 εκατ. ελβετικών φράγκων, ή περίπου 168 εκατ. δολαρίων. Με τη μεταβίβαση της περιουσίας του Κίνε, αναμένεται να καταταχθεί μεταξύ των μεγαλύτερων μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων στην Ευρώπη, σύμφωνα με ειδικούς που επικαλείται το Bloomberg.
Το ίδρυμα διοικείται από συμβούλιο στο οποίο συμμετέχουν η σύζυγος του Κίνε και στενοί συνεργάτες του. Στο πλαίσιο του σχεδίου διαδοχής, την ηγεσία του αναμένεται να αναλάβει ο Thomas Staehelin, ένας από τους μακροχρόνιους νομικούς συμβούλους του επιχειρηματία.
Στον στενό κύκλο που είχε δημιουργήσει ο Κίνε περιλαμβάνονται επίσης οι Karl Gernandt και Joerg Wolle, καθώς και οι Thomas και Tobias Staehelin. Πρόκειται για στελέχη που κατέχουν θέσεις τόσο στο ίδρυμα όσο και σε επιχειρήσεις του ομίλου.
Ο Gernandt προεδρεύει της Kuehne Holding και της Hapag-Lloyd και συμμετέχει στο εποπτικό συμβούλιο της Lufthansa, ενώ ο Wolle βρίσκεται στην προεδρία της Kuehne + Nagel εδώ και περίπου μία δεκαετία.
Το τέλος μιας εποχής
Παρότι είχε αποχωρήσει εδώ και χρόνια από την καθημερινή διοίκηση των επιχειρήσεών του — εγκατέλειψε τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου περίπου το 1992 και την προεδρία το 2011 — ο Κίνε παρέμεινε μέχρι πρόσφατα καθοριστική προσωπικότητα στη χάραξη της στρατηγικής.
Ο Georg von Schnurbein, καθηγητής διοίκησης ιδρυμάτων στο Πανεπιστήμιο της Βασιλείας, σημείωσε στο Bloomberg ότι ο Κίνε λειτουργούσε με ιδιαίτερα προσωπικό και αποφασιστικό τρόπο, κάτι που δύσκολα μπορεί να αναπαραχθεί από ένα συλλογικό διοικητικό όργανο.
Όπως εκτίμησε, στο νέο μοντέλο θα υπάρχουν περισσότερες συζητήσεις και πιθανότατα μικρότερη διάθεση ανάληψης ρίσκου.
Η αλλαγή έρχεται σε μια περίοδο έντονης κινητικότητας στις μεταφορές και στα logistics, με νέες συμφωνίες και εξαγορές να αναδιαμορφώνουν τον κλάδο. Για το Kuehne Foundation, το στοίχημα πλέον είναι να διατηρήσει την επιχειρηματική παρακαταθήκη του ιδρυτή του, χωρίς την προσωπική παρουσία του ανθρώπου που επί δεκαετίες καθόριζε σχεδόν κάθε μεγάλη επενδυτική απόφαση.
