Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ ολοκλήρωσαν την τριήμερη επίσημη συνάντησή τους στην Ουάσινγκτον, η οποία χαρακτηρίστηκε από έντονο εθιμοτυπικό χαρακτήρα, αλλά απέφερε περιορισμένα αποτελέσματα.
Η σημαντικότερη συμφωνία αφορά την παράταση της υφιστάμενης εμπορικής εκεχειρίας ΗΠΑ και Κίνας έως τις 10 Ιανουαρίου, για δύο ακόμη μήνες.
Η συμφωνία, που είχε επιτευχθεί πέρυσι μετά τη συνάντηση των δύο ηγετών στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας, είχε μειώσει τους αμερικανικούς δασμούς και αναστείλει τους κινεζικούς περιορισμούς στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και κρίσιμων ορυκτών.
Πολλοί ανέμεναν εξάμηνη παράταση, ωστόσο η μικρότερη διάρκεια αφήνει περιθώριο για νέες διαπραγματεύσεις και διατηρεί την πίεση και στις δύο πλευρές.
Τραμπ και Σι αναμένεται να συναντηθούν δύο ακόμη φορές μέσα στο 2026, στη Σύνοδο APEC στη Σεντζέν τον Νοέμβριο και στη Σύνοδο G20 στο Μαϊάμι τον Δεκέμβριο.
Το ζεύγος Σι και Πενγκ Λιούαν κατά την αναχώρησή του © EPA/MATTHEW KAMINSKY
Ανταγωνισμός χωρίς στρατιωτική σύγκρουση
Ένα από τα βασικά μηνύματα της συνάντησης ήταν η προσπάθεια να διατηρηθεί ο ανταγωνισμός ΗΠΑ και Κίνας χωρίς να εξελιχθεί σε στρατιωτική αντιπαράθεση.
Στο πλαίσιο αυτό επανήλθε στο προσκήνιο η έννοια της «Παγίδας του Θουκυδίδη», σύμφωνα με την οποία η αντιπαράθεση μιας ανερχόμενης δύναμης με την υφιστάμενη κυρίαρχη δύναμη μπορεί ιστορικά να οδηγήσει σε σύγκρουση.
Το Πεκίνο εμφανίστηκε πιο αισιόδοξο για τη δυνατότητα διαχείρισης της αντιπαλότητας, ενώ στο επίκεντρο των συνομιλιών βρέθηκαν και οι σχέσεις των δύο χωρών σε ζητήματα όπως η Ταϊβάν και η Μέση Ανατολή.
Χωρίς συμφωνία για την τεχνητή νοημοσύνη
Παρά τις αυξανόμενες ανησυχίες για τους κινδύνους από την ταχεία ανάπτυξη των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, η συνάντηση δεν οδήγησε σε συγκεκριμένη συμφωνία για το AI.
Οι δύο πλευρές αναγνωρίζουν την ανάγκη να διαχειριστούν τις επιπτώσεις της τεχνολογίας, αλλά εξακολουθούν να έχουν διαφορετικές προτεραιότητες.
Η Ουάσινγκτον επιδιώκει παράλληλα να διατηρήσει το προβάδισμά της σε προηγμένα τεχνολογικά συστήματα, ενώ το Πεκίνο επιδιώκει μεγαλύτερη αυτονομία στον συγκεκριμένο τομέα.
Εντυπωσιακή υποδοχή στην Ουάσινγκτον
Η επίσκεψη του Σι ήταν η πρώτη επίσημη επίσκεψη Κινέζου ηγέτη στην Ουάσινγκτον εδώ και 11 χρόνια και συνοδεύτηκε από ιδιαίτερα εντυπωσιακή εθιμοτυπία.
Ο Τραμπ υποδέχθηκε προσωπικά τον Σι στο αεροδρόμιο, ενώ πραγματοποιήθηκε επίσημο δείπνο με τη συμμετοχή κορυφαίων στελεχών από τον χώρο της τεχνολογίας και των χρηματοοικονομικών. Οι δύο ηγέτες επισκέφθηκαν επίσης τα Εθνικά Αρχεία και συμμετείχαν σε σειρά τελετουργικών εκδηλώσεων με στρατιωτικές μπάντες, αγήματα και επιδείξεις.
Η κινεζική πλευρά παρουσίασε την επίσκεψη με ιδιαίτερα θετικό τρόπο, ενώ στην αμερικανική κοινή γνώμη η περιορισμένη έκταση των συγκεκριμένων συμφωνιών ανέδειξε τη διαφορά ανάμεσα στο εθιμοτυπικό μέρος και το ουσιαστικό περιεχόμενο της συνάντησης.
Η απουσία από την αμερικανική τηλεόραση
Η επίσκεψη είχε επίσης μια ασυνήθιστη διάσταση στα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης. Παρά την έκταση των τελετών, μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα δεν μετέδωσαν σημαντικά τμήματα των εκδηλώσεων στον Λευκό Οίκο.
Η εξέλιξη συνδέθηκε με την προσωρινή διακοπή της δημοσιογραφικής τηλεοπτικής κάλυψης του Λευκού Οίκου, μετά την απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να αποκλείσει τρία μέσα ενημέρωσης. Ομοσπονδιακός δικαστής είχε διατάξει την αποκατάσταση της πρόσβασής τους για έως δύο εβδομάδες, ενώ η πλήρης πρόσβαση αποκαταστάθηκε αργότερα.
Παρά την έντονη εθιμοτυπία, το αποτέλεσμα της συνόδου περιορίστηκε κυρίως στη διατήρηση της εμπορικής εκεχειρίας, αφήνοντας ανοιχτά τα σημαντικότερα ζητήματα της σχέσης ΗΠΑ–Κίνας.
