Ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ μέσα σε μία εβδομάδα, με την Τεχεράνη να καλεί την Ουάσιγκτον να αποδεχθεί την ιρανική πρόταση για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας σε μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη. Ωστόσο, οι διαφωνίες για τους όρους της συμφωνίας και κυρίως για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν εξακολουθούν να εμποδίζουν την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Όπως μεταδίδει το Reuters, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε την Κυριακή σε ιρανικά μέσα ενημέρωσης ότι η πρόταση που έχει υποβάλει η χώρα του στις Ηνωμένες Πολιτείες για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ εντός επτά ημερών εξακολουθεί να βρίσκεται στο τραπέζι.
Η πρόταση παρουσιάστηκε στα μέσα Σεπτεμβρίου, μετά την κατάρρευση προσωρινής εκεχειρίας. Έκτοτε, η Τεχεράνη επιβεβαίωσε ότι έλαβε αμερικανική απάντηση, ωστόσο οι συνομιλίες έχουν περιέλθει σε αδιέξοδο.
Την περασμένη εβδομάδα, ο επικεφαλής της ιρανικής υπηρεσίας ασφαλείας υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον δεν ανταποκρίθηκε στο σύνολο των επτά προϋποθέσεων που έχει θέσει το Ιράν για την επαναλειτουργία της θαλάσσιας οδού.
Αραγτσί: Η πρότασή μας παραμένει στο τραπέζι
Μιλώντας από τη Βαγδάτη, όπου βρίσκεται για συνάντηση του Οργανισμού Ισλαμικής Συνεργασίας, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών επανέλαβε ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη να προχωρήσει, εφόσον οι ΗΠΑ αποδεχθούν τους όρους της.
«Η θέση μας είναι σαφής και βασίζεται στην πρόταση των επτά ημερών που καταθέσαμε στις ΗΠΑ. Μας διαβίβασαν σχόλια, τα οποία εξετάζουμε, αλλά η πρότασή μας παραμένει στο τραπέζι», ανέφερε.
Ο Αραγτσί αμφισβήτησε παράλληλα τις προθέσεις της αμερικανικής πλευράς, δηλώνοντας ότι εάν η Ουάσιγκτον επιδείξει ειλικρινή διάθεση για συμφωνία, ο δρόμος για το άνοιγμα των Στενών είναι σαφής.
Σύμφωνα με τον ίδιο, εφόσον υπάρξει αποδοχή των ιρανικών προϋποθέσεων, τα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσαν να ανοίξουν εκ νέου εντός επτά ημερών, με τις συνομιλίες να επαναλαμβάνονται την επόμενη ημέρα.
Οι όροι του Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ
Μεταξύ των βασικών αιτημάτων της Τεχεράνης περιλαμβάνονται η άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, η κατάργηση των κυρώσεων που επιβάλλουν οι ΗΠΑ στις εξαγωγές πετρελαίου της χώρας και ο τερματισμός των εχθροπραξιών σε όλα τα περιφερειακά μέτωπα.
Οι συγκεκριμένες απαιτήσεις αποτελούν μέρος ενός ευρύτερου πλαισίου επτά όρων, χωρίς να έχουν δημοσιοποιηθεί αναλυτικά στο συγκεκριμένο δημοσίευμα του Reuters όλες οι προϋποθέσεις.
Το βασικό εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις παραμένει η διαφωνία για τη σειρά με την οποία θα εξεταστούν τα ζητήματα που χωρίζουν τις δύο χώρες.
Η Ουάσιγκτον επιμένει ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο των συνομιλιών από την αρχή, ενώ η Τεχεράνη ζητά να προηγηθεί η συμφωνία για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας και της ασφάλειας στα Στενά του Ορμούζ.
Νωρίτερα τον Οκτώβριο, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, είχε δηλώσει ότι το Ιράν πρέπει να προχωρήσει σε ουσιαστική μείωση της ικανότητάς του για εμπλουτισμό ουρανίου, προκειμένου να ικανοποιηθούν οι αμερικανικές απαιτήσεις και να τερματιστεί ο πόλεμος μεταξύ των δύο χωρών, που διαρκεί ήδη οκτώ μήνες.
Γιατί τα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμα για την παγκόσμια ενέργεια
Η διαπραγμάτευση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω της στρατηγικής σημασίας των Στενών του Ορμούζ για την παγκόσμια οικονομία.
Πριν από την έναρξη του πολέμου, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει το Reuters.
Η αποκατάσταση της ασφαλούς διέλευσης αποτελεί επομένως σημαντικό ζήτημα για τις ενεργειακές αγορές, τις διεθνείς μεταφορές και τις χώρες που εξαρτώνται από τις εισαγωγές καυσίμων.
Προς το παρόν, πάντως, δεν έχει ανακοινωθεί συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Η ιρανική πρόταση παραμένει ενεργή, αλλά η επαναλειτουργία των Στενών εξαρτάται από την επίτευξη συμφωνίας στους όρους που εξακολουθούν να αποτελούν αντικείμενο διαφωνίας.
