Την εκτίμηση ότι ο πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας βρίσκεται κοντά στον τερματισμό του διατύπωσε εκ νέου ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, μετά τη συνάντηση που είχε την Πέμπτη με τον ειδικό απεσταλμένο του Βλαντίμιρ Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ, στην Ουάσινγκτον.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι οι διπλωματικές προσπάθειες βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, αφήνοντας να εννοηθεί ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία δεν θα περιορίζεται αποκλειστικά στην Ουκρανία, αλλά θα μπορούσε να περιλαμβάνει ευρύτερες ρυθμίσεις για την ασφάλεια της Ευρώπης.
«Θα υπάρξει συμφωνία. Θα είναι μια μεγάλη συμφωνία και θα αφορά κάτι περισσότερο από την Ουκρανία», δήλωσε ο Τραμπ, προσθέτοντας ότι ενδέχεται να περιλαμβάνει ολόκληρη την Ευρώπη. Ωστόσο, απέφυγε να αποκαλύψει λεπτομέρειες για το περιεχόμενο των συνομιλιών με τον Ρώσο απεσταλμένο, ενώ δεν αποσαφήνισε ποιες χώρες ή ποια ζητήματα θα μπορούσαν να ενταχθούν σε μια τέτοια διευθέτηση. Οι δηλώσεις του πραγματοποιήθηκαν λίγα εικοσιτετράωρα πριν από τις προγραμματισμένες τριμερείς συνομιλίες ΗΠΑ, Ρωσίας και Ουκρανίας στο Αμπού Ντάμπι, στις 10 και 11 Νοεμβρίου.
Συνάντηση με τον απεσταλμένο Πούτιν, όχι με τους Ουκρανούς
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι ο Τραμπ συναντήθηκε με τον Κίριλ Ντμίτριεφ, αλλά όχι με την ουκρανική αντιπροσωπεία που βρισκόταν επίσης στον Λευκό Οίκο. Ο Ρώσος αξιωματούχος, ο οποίος ηγείται του κρατικού επενδυτικού ταμείου της Ρωσίας, διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις επαφές μεταξύ Μόσχας και Ουάσινγκτον, με στόχο τόσο τη διπλωματική διευθέτηση της σύγκρουσης όσο και την ανάπτυξη οικονομικών σχέσεων.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία η αμερικανική κυβέρνηση αντιμετωπίζει πιέσεις για τη στάση της απέναντι στη Ρωσία, ιδιαίτερα μετά τη σαρωτική νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές.
Παράλληλα, Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν επαφές με εκπροσώπους της Ουκρανίας, του ΝΑΤΟ και ευρωπαϊκών κυβερνήσεων στις Βρυξέλλες. Ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, ανέφερε ότι οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία και στη διαμόρφωση μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφάλειας. Οι συγκεκριμένες διαβουλεύσεις ενισχύουν την εκτίμηση ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει μια συνολική διπλωματική προσέγγιση, η οποία θα μπορούσε να περιλαμβάνει ζητήματα που αφορούν τις μελλοντικές σχέσεις Ρωσίας και ΝΑΤΟ. Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχουν συγκεκριμένες δεσμεύσεις που να επιβεβαιώνουν ότι επίκειται οριστική συμφωνία.
Ο ρόλος της Μελάνια στην ανθρωπιστική εκεχειρία
Την ίδια ημέρα, η Μελάνια Τραμπ φιλοξένησε στον Λευκό Οίκο εκπροσώπους της Ρωσίας και της Ουκρανίας, με αφορμή την επίτευξη προσωρινής κατάπαυσης του πυρός στην Ολέσκι, μια πόλη της περιφέρειας Χερσώνας που βρίσκεται υπό ρωσικό έλεγχο. Η εξαήμερη εκεχειρία, η οποία εφαρμόστηκε από τις 27 Οκτωβρίου έως την 1η Νοεμβρίου, επέτρεψε την παράδοση ανθρωπιστικής βοήθειας και την απομάκρυνση σχεδόν 800 αμάχων, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά. Η Πρώτη Κυρία των ΗΠΑ είχε αναλάβει διαμεσολαβητικό ρόλο στις σχετικές επαφές, συνεργαζόμενη με εκπροσώπους των δύο χωρών για τον καθορισμό των όρων της προσωρινής ανακωχής.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, η Μελάνια Τραμπ κάλεσε τη Μόσχα και το Κίεβο να αξιοποιήσουν τη συγκεκριμένη συμφωνία ως βάση για μια ευρύτερη ειρηνευτική προσπάθεια. Ο Ντμίτριεφ μετέφερε τις ευχαριστίες του Βλαντίμιρ Πούτιν για την ανθρωπιστική πρωτοβουλία, ενώ από ουκρανικής πλευράς συμμετείχαν ο Νταβίντ Αραχαμία και ο επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Ντμίτρο Λούμπινετς. Η Πρώτη Κυρία παρέδωσε επίσης προσωπικές επιστολές προς τον Πούτιν και τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ζητώντας να μεταφερθούν στους δύο ηγέτες.
Το βλέμμα στις συνομιλίες του Αμπού Ντάμπι
Η διπλωματική κινητικότητα εξελίσσεται σε ένα σύνθετο πολιτικό περιβάλλον, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να ζητά μεγαλύτερη πίεση προς τη Μόσχα. Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, εξέφρασε την προσδοκία ότι το νέο αμερικανικό Κογκρέσο θα υιοθετήσει πιο αυστηρή στάση απέναντι στη Ρωσία, αναδεικνύοντας τις διαφορετικές προσεγγίσεις που υπάρχουν μεταξύ Ουάσινγκτον και Ευρωπαίων συμμάχων.
Οι συνομιλίες στο Αμπού Ντάμπι αναμένεται να αποτελέσουν το επόμενο κρίσιμο τεστ για τις ειρηνευτικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης Τραμπ. Παρά την αισιοδοξία του Αμερικανού προέδρου, σημαντικά ζητήματα παραμένουν ανοιχτά, μεταξύ των οποίων οι εδαφικές διαφορές, οι εγγυήσεις ασφαλείας προς την Ουκρανία και οι όροι μιας ενδεχόμενης κατάπαυσης του πυρός. Το βασικό ερώτημα είναι κατά πόσο οι διπλωματικές επαφές θα οδηγήσουν σε συγκεκριμένες συμφωνίες ή αν οι αναφορές Τραμπ σε μια μεγάλη ευρωπαϊκή διευθέτηση θα παραμείνουν, προς το παρόν, στο επίπεδο των πολιτικών προσδοκιών.
