Η επαναλειτουργία της αιγυπτιακής πρεσβείας στην Τρίπολη σηματοδοτεί μια θεμελιώδη πολιτική και διπλωματική καμπή, τόσο στο εσωτερικό της Λιβύης όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου, Μπαντρ Αμπντελάτι, εγκαινίασε το ιστορικό κτίριο της διπλωματικής αποστολής, το οποίο παρέμενε κλειστό για 12 χρόνια λόγω των προβλημάτων ασφαλείας που επικρατούσαν στη χώρα.
Η Λιβύη βρίσκεται σε καθεστώς πολιτικής διαίρεσης από τη πτώση του Μουαμάρ Καντάφι το 2011, με δύο αντίπαλες διοικήσεις να διεκδικούν την εξουσία, μία στην Τρίπολη στα δυτικά και μία στο Τομπρούκ και τη Βεγγάζη στα ανατολικά.
Για σειρά ετών, το Κάιρο παρείχε σταθερή υποστήριξη στην αρχή της ανατολικής Λιβύης, της οποίας ηγείται ο στρατιωτικός διοικητής Χαλίφα Χαφτάρ και ο Λιβυκός Εθνικός Στρατός. Ωστόσο, οι πρόσφατες εξελίξεις ανάγκασαν την Αίγυπτο να αναθεωρήσει τη στρατηγική της.
Σε ρεπορτάζ του το Aljazeera σημειώνει πως ο πολιτικός αναλυτής Χαζέμ αλ-Ράγιες τονίζει ότι «μπορώ να θεωρήσω πως αυτό που κάνει η Αίγυπτος στις πρόσφατες κινήσεις της προς την πρωτεύουσα Τρίπολη, είναι μια προσπάθεια επαναπροσαρμογής της συμπεριφοράς της στο λιβυκό ζήτημα», προσθέτοντας πως για πέντε χρόνια κανένας Αιγύπτιος υπουργός Εξωτερικών δεν είχε επισκεφθεί την πρωτεύουσα.
Από την πλευρά του, ο καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο Ναλούτ της Λιβύης, Ελίας αλ-Μπαρούνι, σημείωσε ότι «αντιμετωπίζουμε έναν δείκτη αλλαγής στη μέθοδο διαχείρισης των σχέσεων του Καΐρου με τα λιβυκά μέρη και μια αναδιάταξη των προτεραιοτήτων του».
Πώς προέκυψε η αλλαγή της Αιγύπτου
Η αλλαγή αυτή τροφοδοτείται από σημαντικές περιφερειακές ανακατατάξεις.
Το Aljazeera στο εκτενές του ρεπορτάζ σημειώνει πως το 2026, η Άγκυρα και οι δυνάμεις της ανατολικής Λιβύης πέτυχαν μια πρωτοφανή συνεργασία για την ανάπτυξη στρατιωτικών υποδομών, ενώ ο υιός του Χαφτάρ, Σαντάμ Χαφτάρ, πραγματοποίησε επισκέψεις σε πρωτεύουσες όπως η Τουρκία και το Κατάρ.
Παράλληλα, οι αντίπαλες πλευρές στη Λιβύη υπέγραψαν τη συμφωνία «4+4», η οποία θέτει έναν οδικό χάρτη για τη διεξαγωγή προεδρικών και νομοθετικών εκλογών εντός των επόμενων δύο ετών.
Ο καθηγητής Αφρικανικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Καΐρου, Μπαντρ Χασάν αλ-Σάφει, εξήγησε ότι η Αίγυπτος διαπίστωσε πως η αποκλειστική εξάρτηση από την πλευρά του Χαφτάρ δεν εξυπηρετεί πλέον τα στρατηγικά της συμφέροντα. Όπως δήλωσε, «είναι σαφές ότι το Κάιρο διαπίστωσε ότι η στήριξη σε ένα μόνο μέρος στη Λιβύη ενδέχεται να μην είναι το σωστό στοίχημα», προσθέτοντας ότι η Αίγυπτος επιθυμεί να δημιουργήσει ισορροπία και να στείλει μήνυμα στον Χαφτάρ ότι δεν πρέπει να ενεργεί μονομερώς.
Το τουρκολιβυκό
Επιπλέον, κατά την επίσκεψή του στην Τρίπολη, ο Μπαντρ Αμπντελάτι συζήτησε το κρίσιμο ζήτημα της θαλάσσιας οριοθέτησης μεταξύ Λιβύης και Τουρκίας.
Ο Μπαντρ Χασάν αλ-Σάφει σημείωσε ότι «το Κάιρο προσπαθεί να αποτρέψει την πρόκληση ζημιάς στα συμφέροντά του για την εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο και για αυτό το λόγο θέλησε να δημιουργήσει γέφυρες και με την Τρίπολη».
Παράλληλα, καταλήγει το ρεπορτάζ του Aljazeera, η Αίγυπτος βλέπει σημαντικές οικονομικές ευκαιρίες στη διαδικασία ανοικοδόμησης της Λιβύης και στην αξιοποίηση της εγχώριας αγοράς εργασίας.
