Ένα νέο επεισόδιο στις ήδη τεταμένες σχέσεις Τουρκίας και Κύπρου εκτυλίχθηκε στην Αττάλεια, στο περιθώριο της Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα COP31, με πρωταγωνιστές τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και τον Νίκο Χριστοδουλίδη. Ο Τούρκος πρόεδρος επέλεξε να αποχωρήσει από τον χώρο υποδοχής των ηγετών τη στιγμή που έφτανε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, αποφεύγοντας να τον υποδεχθεί επισήμως.
Το περιστατικό αποκτά ιδιαίτερη διπλωματική βαρύτητα, καθώς η Τουρκία είναι η οικοδέσποινα της διεθνούς διάσκεψης, η οποία πραγματοποιείται υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Ο Ερντογάν είχε αναλάβει, μαζί με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, την υποδοχή των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων που συμμετέχουν στις εργασίες.
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το philenews, όταν έφτασε ο Νίκος Χριστοδουλίδης, ο Τούρκος πρόεδρος αποχώρησε, αφήνοντας τον Αντόνιο Γκουτέρες να υποδεχθεί μόνος του τον Κύπριο ηγέτη. Σε βίντεο από το περιστατικό, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ φαίνεται να εξηγεί στον Χριστοδουλίδη την απουσία του Ερντογάν, με τον Κύπριο Πρόεδρο να αντιδρά με χαρακτηριστική κίνηση των χεριών.
Το παρασκήνιο της πρόσκλησης και η παρέμβαση της Λευκωσίας
Το επεισόδιο έρχεται ως συνέχεια ενός διπλωματικού παρασκηνίου που είχε προηγηθεί της έναρξης της COP31. Η συμμετοχή του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Σύνοδο των Ηγετών δεν ήταν εξαρχής δεδομένη, καθώς η Λευκωσία δεν είχε λάβει αρχικά πρόσκληση από την τουρκική πλευρά.
Η στάση της Άγκυρας συνδεόταν με τη γνωστή θέση της Τουρκίας, η οποία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, την οποία αποκαλεί “ελληνοκυπριακή διοίκηση”. Ωστόσο, ο αρχικός αποκλεισμός προκάλεσε αντιδράσεις, καθώς επρόκειτο για τη μη πρόσκληση του προέδρου ενός κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε διεθνή διάσκεψη του ΟΗΕ.
Η Λευκωσία κινητοποίησε τη διπλωματική της μηχανή, αναδεικνύοντας ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο τις διμερείς σχέσεις με την Τουρκία, αλλά έχει ευρύτερη ευρωπαϊκή και θεσμική διάσταση. Τελικά, ο Νίκος Χριστοδουλίδης εξασφάλισε επίσημη πρόσκληση και συμμετέχει κανονικά στη Σύνοδο.
Η άφιξη στην Αττάλεια και οι συμβολισμοί
Η άφιξη του Κύπριου Προέδρου στην Αττάλεια, λίγο πριν από τις 21:00, είχε ιδιαίτερο συμβολισμό. Στο αεροδρόμιο τον υποδέχθηκαν ο πρέσβης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Τουρκία, Άιβο Όραβ, καθώς και εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών σε επίπεδο πρέσβη.
Η κυπριακή αποστολή μεταφέρθηκε στο ξενοδοχείο με αυτοκινητοπομπή, στα οχήματα της οποίας αναγραφόταν ευδιάκριτα η ένδειξη «Αντιπροσωπεία Κύπρου», επιβεβαιώνοντας την επίσημη παρουσία της Κυπριακής Δημοκρατίας στη διοργάνωση.
Η στάση του Ερντογάν ερμηνεύθηκε από διπλωματικές πηγές ως κίνηση πολιτικής αποστασιοποίησης από τον Κύπριο Πρόεδρο, με το περιστατικό να δημιουργεί παράλληλα ερωτήματα για τη στάση της τουρκικής πλευράς απέναντι στον θεσμικό ρόλο των Ηνωμένων Εθνών.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι, παρά το διπλωματικό παρασκήνιο και την αρχική απροθυμία της Άγκυρας, ο Νίκος Χριστοδουλίδης συμμετέχει τελικά στη Σύνοδο με την επίσημη ιδιότητα του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Μάλιστα, στην επίσημη οικογενειακή φωτογραφία της COP31 εμφανίζονται τόσο ο οικοδεσπότης Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν όσο και ο Κύπριος Πρόεδρος, έστω και σε διαφορετικά σημεία.
