Έναν τεράστιο μηχανισμό συλλογής πληροφοριών, που έχει ως βασικό στόχο την απόκτηση προηγμένης τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης, έχει αναπτύξει η Κίνα, σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα της Wall Street Journal.
Στο επίκεντρο των ανησυχιών των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών βρίσκεται πλέον και η υπόθεση του Τζένσεν Χουάνγκ, του πρώην διευθύνοντος συμβούλου της Nvidia, μετά τις αποκαλύψεις για την προσωπική του σχέση με την Άλις Χουάνγκ, η οποία θεωρείται από ορισμένους αξιωματούχους πιθανή συνεργάτιδα των κινεζικών μυστικών υπηρεσιών.
Το δημοσίευμα περιγράφει μια παγκόσμια επιχείρηση συλλογής πληροφοριών που, σύμφωνα με δυτικές υπηρεσίες, συνδυάζει κυβερνοεπιθέσεις, επιχειρηματικές δραστηριότητες, ερευνητικά προγράμματα και στρατολόγηση πληροφοριοδοτών. Ωστόσο, ειδικά στην περίπτωση της Άλις Χουάνγκ, δεν έχουν παρουσιαστεί δημόσια αποδεικτικά στοιχεία που να επιβεβαιώνουν ότι εργαζόταν για τις κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών, ενώ το Πεκίνο απορρίπτει τις σχετικές κατηγορίες.
Στόχος η τεχνητή νοημοσύνη
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η ανάπτυξη προηγμένων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης αποτελεί πλέον στρατηγική προτεραιότητα για την κινεζική ηγεσία. Τον Σεπτέμβριο, ο Τσεν Γισίν, επικεφαλής του κινεζικού υπουργείου Κρατικής Ασφάλειας, προειδοποίησε ότι οι εξελίξεις στη μηχανική μάθηση μπορούν να απειλήσουν την πολιτική και ιδεολογική ασφάλεια της χώρας, υπογραμμίζοντας τη σημασία του ελέγχου της νέας τεχνολογίας.
Η Κίνα έχει επενδύσει περισσότερα από 100 δισ. δολάρια τα τελευταία χρόνια στην προσπάθεια να περιορίσει την τεχνολογική της απόσταση από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρά τις επενδύσεις αυτές, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές δυσκολίες στην ανάπτυξη προηγμένων μικροτσίπ.
Σύμφωνα με έκθεση των Ηνωμένων Εθνών που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο, οι ΗΠΑ συγκεντρώνουν περίπου το 75% της υπολογιστικής ισχύος των 500 κορυφαίων υπερυπολογιστών τεχνητής νοημοσύνης παγκοσμίως, έναντι 15% της Κίνας.
Ένας μηχανισμός με εκατοντάδες χιλιάδες άτομα
Η Wall Street Journal αναφέρει ότι το Πεκίνο έχει κινητοποιήσει κρατικές υπηρεσίες, ιδιωτικές επιχειρήσεις και πολίτες για τη συγκέντρωση πληροφοριών που μπορούν να συμβάλουν στην οικονομική και στρατιωτική ανάπτυξη της χώρας.
Σύμφωνα με εκτίμηση ευρωπαϊκής υπηρεσίας πληροφοριών, περίπου 600.000 άνθρωποι εργάζονται στην Κίνα σε δραστηριότητες πληροφοριών και ασφάλειας. Το μέγεθος αυτό, εφόσον ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, υπερβαίνει κατά πολύ το ανθρώπινο δυναμικό αντίστοιχων δυτικών υπηρεσιών.
Ο Νίκολας Ευθυμιάδης, πρώην αξιωματούχος της αμερικανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών Άμυνας, επισημαίνει ότι η Δύση δεν έχει συνηθίσει να αντιμετωπίζει ένα τόσο εκτεταμένο μοντέλο συλλογής πληροφοριών και δεν διαθέτει πάντοτε επαρκείς μηχανισμούς προστασίας.
Οι επιχειρήσεις που περιγράφονται περιλαμβάνουν από παραδοσιακές μεθόδους κατασκοπείας και κυβερνοεπιθέσεις μέχρι τη χρηματοδότηση ερευνητικών προγραμμάτων και επενδύσεων σε στρατηγικούς τεχνολογικούς κλάδους.
Ο κίνδυνος για την Nvidia
Η αποχώρηση του Τζένσεν Χουάνγκ από την ηγεσία της Nvidia προκάλεσε ιδιαίτερο προβληματισμό στην Ουάσιγκτον, καθώς η προσωπική του σχέση με την Άλις Χουάνγκ εξετάζεται υπό το πρίσμα πιθανών κινδύνων για την ασφάλεια ευαίσθητων τεχνολογικών πληροφοριών.
Η Άλις Χουάνγκ είχε συνεργαστεί με τη Megaspeed, εταιρεία με έδρα τη Σιγκαπούρη, η οποία ερευνάται στις ΗΠΑ για ενδεχόμενη παράκαμψη των περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων επεξεργαστών Nvidia προς την Κίνα. Η εταιρεία αρνείται τις σχετικές κατηγορίες.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, αξιωματούχοι στη Σιγκαπούρη εξετάζουν την πιθανότητα η Χουάνγκ να στρατολογήθηκε από κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών αφού ανέπτυξε στενή σχέση με τον πρώην CEO.
Ο Νάιτζελ Ίνκστερ, πρώην υψηλόβαθμο στέλεχος της βρετανικής MI6, επισημαίνει ότι δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για να διαπιστωθεί εάν η Χουάνγκ ήταν πράκτορας. Θεωρεί, πάντως, ότι ο Τζένσεν Χουάνγκ θα αποτελούσε στόχο ενδιαφέροντος για τις κινεζικές υπηρεσίες, λόγω των σχέσεών του με τον Ντόναλντ Τραμπ και της επιρροής του στην πολιτική εξαγωγών μικροτσίπ.
Η Nvidia ανακοίνωσε ότι δεν έχει λόγους να πιστεύει πως τέθηκε σε κίνδυνο η εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ και έχει ξεκινήσει εσωτερική έρευνα.
Το δημοσίευμα αναφέρεται και σε άλλες υποθέσεις που έχουν προκαλέσει ανησυχία στις δυτικές κυβερνήσεις. Τον Σεπτέμβριο, η βρετανική MI5 προειδοποίησε ότι κινεζικό ερευνητικό ινστιτούτο χρηματοδοτούσε ακαδημαϊκές έρευνες τεχνητής νοημοσύνης στη Βρετανία, μεταφέροντας στη συνέχεια τα αποτελέσματά τους στις κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών. Περισσότεροι από 100 ακαδημαϊκοί ενδέχεται να είχαν εμπλακεί χωρίς να γνωρίζουν τον τελικό προορισμό των πληροφοριών.
Παράλληλα, οι αμερικανικές αρχές έχουν καταγγείλει εκτεταμένες επιχειρήσεις κυβερνοκατασκοπείας εναντίον τεχνολογικών επιχειρήσεων και κρίσιμων υποδομών. Το FBI είχε εκτιμήσει το 2023 ότι οι χάκερ που συνδέονται με το κινεζικό κράτος υπερτερούν αριθμητικά του προσωπικού κυβερνοασφάλειας της υπηρεσίας σε αναλογία τουλάχιστον 50 προς 1.
Στο ίδιο πλαίσιο, η Wall Street Journal καταγράφει σειρά υποθέσεων που αναδεικνύουν το εύρος των κινεζικών επιχειρήσεων συλλογής πληροφοριών. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Λινγουέι Ντινγκ, πρώην μηχανικού της Google, ο οποίος καταδικάστηκε στις ΗΠΑ για κλοπή εμπορικών μυστικών, έχοντας αφαιρέσει περίπου 2.000 σελίδες εμπιστευτικών εγγράφων σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη και τις υποδομές υπερυπολογιστών της εταιρείας.
Παράλληλα, αμερικανικές δικαστικές αρχές έχουν αποκαλύψει απόπειρες στρατολόγησης εργαζομένων του Πολεμικού Ναυτικού από άτομα που συνδέονταν με τις κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Στο ψηφιακό πεδίο, το X εντόπισε δίκτυο περίπου 200.000 λογαριασμών bots που αποδίδεται στην Κίνα, με ορισμένους να επιχειρούν να επηρεάσουν την αμερικανική κοινή γνώμη σχετικά με τα ενεργειακά κόστη των κέντρων δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης.
Την ίδια στιγμή, η Anthropic κατήγγειλε ότι τρεις κινεζικές εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης πραγματοποίησαν περισσότερες από 16 εκατομμύρια αλληλεπιδράσεις με το μοντέλο Claude, με στόχο τη βελτίωση των δικών τους συστημάτων.
Η Κίνα απορρίπτει διαχρονικά τις κατηγορίες περί κατασκοπείας, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί και η ίδια στόχο αμερικανικών επιχειρήσεων συλλογής πληροφοριών.
Το δίλημμα της Ουάσιγκτον
Η υπόθεση της Nvidia αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ΗΠΑ στην προσπάθειά τους να προστατεύσουν την τεχνολογική τους υπεροχή, χωρίς να αποκόψουν πλήρως την Κίνα από τις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες.
Ο Τζένσεν Χουάνγκ είχε υποστηρίξει ότι η συνέχιση των πωλήσεων αμερικανικών επεξεργαστών στην Κίνα θα διατηρούσε τις κινεζικές επιχειρήσεις εξαρτημένες από την τεχνολογία της Nvidia, περιορίζοντας την ανάπτυξη εγχώριων ανταγωνιστών.
Ωστόσο, οι αποκαλύψεις για την προσωπική του σχέση και οι έρευνες γύρω από τη Megaspeed ενδέχεται να ενισχύσουν τις πιέσεις στην Ουάσιγκτον για αυστηρότερους εξαγωγικούς περιορισμούς.
Όπως επισημαίνει ο Γκρέγκορι Άλεν, επικεφαλής της Decision Tree Research και πρώην αξιωματούχος που συμμετείχε στην υλοποίηση της στρατηγικής τεχνητής νοημοσύνης του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας, η Nvidia έχει εμφανίσει αδυναμίες στην προετοιμασία της για ζητήματα εθνικής ασφάλειας.
Για τις υπηρεσίες πληροφοριών, καταλήγει η Wall Street Journal, η τεχνολογία των ημιαγωγών έχει αποκτήσει στρατηγική σημασία αντίστοιχη με εκείνη των προηγμένων στρατιωτικών συστημάτων. Η μάχη για την κυριαρχία στην τεχνητή νοημοσύνη εξελίσσεται έτσι και σε μια παγκόσμια αντιπαράθεση πληροφοριών, τεχνολογίας και γεωπολιτικής ισχύος.
