Τον κώδωνα του κινδύνου για δυσβάσταχτη αύξηση στα κόστη που συνδέονται με τις εκπομπές CO2 κρούουν με επιστολή τους προς την πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, 60 εταιρείες και σύνδεσμοι από ενεργοβόρες βιομηχανίες της ΕΕ, την οποία υπογράφουν -μεταξύ πολλών άλλων- ο εκτελεστικός πρόεδρος της Metlen, Ευάγγελος Μυτιληναίος, ο διευθύνων σύμβουλος της ΤΕΡΝΑ Λευκόλιθοι, Γεράσιμος Δρακάτος, και ο ομόλογός του από τους Ελληνικούς Λευκόλιθους, Δημήτρης Πορτόλος.
Η επιστολή προειδοποιεί για τις δυσμενείς επιπτώσεις που θα έχουν οι εξεταζόμενες αλλαγές στα λεγόμενα benchmarks που διέπουν το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών Ρύπων της ΕΕ (ΕU ETS). Αλλαγές που σύμφωνα με τις εταιρείες επηρεάζουν επί το αρνητικότερο τα δωρεάν δικαιώματα εκπομπών ρύπων που λαμβάνουν οι ενεργοβόρες βιομηχανίες της Ευρώπης, επιβαρύνοντας το ενεργειακό τους κόστος, τη στιγμή που η Κομισιόν φέρεται να δίνει αυξημένη έμφαση στην ανταγωνιστικότητα του κλάδου, προτείνοντας -όπως έχει γράψει το energygame- σημαντικές βελτιωτικές κινήσεις στο πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων CISAF. Όπως υπογραμμίζεται στην επιστολή, «τα επιπρόσθετα κόστη που συνεπάγεται το εξεταζόμενο “σφίξιμο” των benchmarks για το ETS για την περίοδο 2026-2030 απειλούν να εξουδετερώσουν την όποια θετική επίδραση στο ενεργειακό κόστος από τα σχήματα κρατικής στήριξης, είτε μιλάμε για την έμμεση αποζημίωση του κόστους CO2 (αντιστάθμιση) είτε για το CISAF».
Τι διακυβεύεται για το κόστος CO2 των ενεργοβόρων βιομηχανιών
Η προειδοποίηση για το υψηλό κόστος CO2 αφορά την αναθεώρηση των benchmarks του ETS για την περίοδο 2026-2030, δηλαδή τις τιμές αναφοράς εκπομπών CO2 ανά προϊόν (π.χ. χάλυβας, τσιμέντο, αλουμίνιο, λιπάσματα), καθώς και των λεγόμενων fallback benchmarks, που είναι ένας εναλλακτικός μηχανισμός κατανομής δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών για εγκαταστάσεις που δεν μπορούν να ενταχθούν στα κύρια benchmarks ανά προϊόν του Συστήματος. Οι τιμές αναφοράς, όπως προαναφέρθηκε, συνδέονται άμεσα με τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων στο Χρηματιστήριο Ρύπων της ΕΕ, αλλά και με τον Μηχανισμό Διασυνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα CBAM. Όσο πιο αποδοτική είναι μια παραγωγική μονάδα σε σχέση με το benchmark τόσο λιγότερο κόστος έχει. Στο πλαίσιο της ευρύτερης αναθεώρησης του ETS (με τη σχετική πρόταση της Κομισιόν να αναμένεται τον Ιούλιο), οι Βρυξέλλες φαίνεται να κινούνται προς μια κατεύθυνση αυστηροποίησης των benchmarks -που συνεπάγεται διανομή λιγότερων δωρεάν δικαιωμάτων – προκειμένου να εξωθήσουν τις εταιρείες να μειώσουν το ανθρακικό τους αποτύπωμα χρησιμοποιώντας πιο καθαρές βιομηχανικές διεργασίες, καθαρότερα καύσιμα και τεχνολογίες, όπως τη δέσμευση CO2. Οι κλάδοι της ενεργοβόρου βιομηχανίας από την πλευρά τους αντιτείνουν ότι η αναθεώρηση των benchmarks πρέπει να στηρίζεται σε πραγματικά και ρεαλιστικά δεδομένα, ειδάλλως είναι ορατός ο κίνδυνος η διαδικασία να οδηγήσει σε τιμές αναφοράς χαμηλότερες από τα εφικτά επίπεδα εκπομπών στη βάση των διαθέσιμων τεχνολογιών. Όπως τονίζεται στην επιστολή, «Τα benchmarks πρέπει να δίνουν κίνητρα για τη μείωση των εκπομπών CO2 και όχι να λειτουργούν ως τιμωρητικό εργαλείο για τις βιομηχανίες που δεν έχουν την τεχνική και οικονομική δυνατότητα να τα επιτύχουν». Οι εταιρείες και οι φορείς ζητούν από την Επιτροπή είτε να διατηρήσει τα benchmarks στα επίπεδα του 2025 είτε να εφαρμόσει το ελάχιστο ποσοστό αναθεώρησης, όπως προβλέπεται στη σχετική οδηγία για τα ETS.
Η αναθεώρηση των benchmarks έχει αναδειχθεί σε κρίσιμο θέμα για την ενεργοβόρο βιομηχανία της ΕΕ, καθώς οι επιχειρήσεις του κλάδου αντιμετωπίζουν εντεινόμενη πίεση από το υψηλό ενεργειακό κόστος, τον διεθνή ανταγωνισμό και τη σταδιακή μείωση -με προοπτική μηδενισμού έως το 2034- των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών CO2 για τους κλάδους που καλύπτονται από το CBAM (χάλυβας, τσιμέντο, αλουμίνιο, λιπάσματα κ.λπ.). Οι Βρυξέλλες κινούνται προς την κατεύθυνση της σύσφιγξης των benchmarks, ενώ η ενεργοβόρος βιομηχανία ζητάει χρονική επέκταση των δωρεάν δικαιωμάτων, κάνοντας λόγο για υπαρξιακό ζήτημα.
Διαβάστε περισσότερα στο energygame.gr
