Ενδεχομένως να είναι η πιο «αόρατη» επιχειρηματική δυναστεία στην ιστορία του σύγχρονου καπιταλισμού. Αναμφισβήτητα είναι μια από τις πλουσιότερες οικογένειες στη Γαλλία, η εξέλιξη της οποίας είναι συνυφασμένη με την οικονομική ανάπτυξη της μεταπολεμικής Γαλλίας. Πρόκειται για την οικογένεια Μιλιέ. Αν και η Association Familiale Mulliez (AFM), η εταιρεία χαρτοφυλακίου της οικογένειας Μιλιέ, είναι κυρίως γνωστή για τις αλυσίδες καταστημάτων Leroy Merlin και Decathlon, κατέχει πάνω από 130 εμπορικά σήματα, απασχολεί έως και 700.000 άτομα και παρουσιάζει ετήσια έσοδα της τάξης των 100 δισ. ευρώ.
Η AFM ιδρύθηκε το 1955 από τον Γκεράντ Μιλιέ από τη Λιλ, μια πόλη στη βόρεια Γαλλία. Όμως οι ρίζες της οικογένειας εντοπίζονται στον κατασκευαστή μαλλιού Λουί Μιλιέ, ο οποίος γεννήθηκε το 1877 και απεβίωσε το 1952.
H οικογένεια Μιλιέ
Οι απόγονοι του αριθμούν πλέον σε 1.400 άτομα, με τα 800 εξ αίματος ή εξ αγχιστείας μέλη της οικογενείας να συμμετέχουν στην AFM. Διαψεύδοντας το μύθο που θέλει «την πρώτη γενιά να δημιουργεί, τη δεύτερη να διαχειρίζεται και την τρίτη να καταστρέφει», η οικογένεια Μιλιέ υπάρχει επί πέντε ολόκληρες γενιές. Διατηρεί, παράλληλα, μια άκρως διακριτική, σχεδόν μυστικοπαθή παρουσία, κρυμμένη από κοινή θέα. Πηγές της Le Monde αποκαλύπτουν ότι ένα από τα ρητά της οικογένειας είναι «ο θόρυβος δεν κάνει καλό και το καλό δεν κάνει θόρυβο».
Σε αντίθεση με τον προβεβλημένο Μπερνάρ Αρνό, επικεφαλής του οίκου πολυτελείας LVMH, η οικογένεια Μιλιέ αποφεύγει τα φώτα της δημοσιότητας
Παρά την απόμακρη παρουσία από το δημόσιο βίο που διακρίνει την οικογένεια, η AFM έχει σταθερή παρουσία στη διεθνή επιχειρηματική σκηνή. Εμπνευσμένος από την ιδέα των πολυκαταστημάτων με χώρους στάθμευσης στις ΗΠΑ, ο Ζεράρ Μιλιέ άνοιξε το πρώτο σούπερ μάρκετ της αλυσίδας Auchan στο Ρουμπέ που ανήκει στην Ευρωπαϊκή Μητρόπολη της Λιλ, το 1961.
Με την άνοδο της κλωστοϋφαντουργίας και των βιομηχανιών μαλλιού τον 19ο αιώνα, το Ρουμπέ εξελίχθηκε σε ένα από τα μεγαλύτερα βιομηχανικά κέντρα της Γαλλίας. Σήμερα η Auchan είναι μια από τις μεγαλύτερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ στον κόσμο.
Δραστηριοποιείται στην Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική, με παρουσία από τη Πορτογαλία και τη Ρουμανία μέχρι την Ακτή Ελεφαντοστού και την Κίνα. Το 95% από το μετοχικό κεφάλαιο ελέγχεται από την οικογένεια Μιλιέ και το 5% κατέχουν οι 261.00ο από τους 355.000 υπαλλήλους της αλυσίδας.
H Leroy Merlin και το δύσκολο μονοπάτι στην Ελλάδα
Η Leroy Merlin κατέχει την 3η θέση στην παγκόσμια αγορά «Do-It-Yourself» για τον εξοπλισμό κατοικιών και είναι ένας από τους μεγαλύτερους ομίλους στο λιανικό εμπόριο της Ευρώπης.
Διαθέτει πάνω από 400 καταστήματα σε τουλάχιστον 13 χώρες, με τα έσοδα να διαμορφώνονται στα 24,2 δισ. δολάρια το 2024. Στην Ελλάδα, η πορεία της Leroy Merlin δεν υπήρξε ομαλή.
Εισήλθε δυναμικά στη χώρα λίγο πριν το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης, όταν κατέρρεε η οικοδομική δραστηριότητα και μειώθηκε δραματικά το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών. Έπειτα επωμίστηκε δαπάνες αναδιάρθρωσης διότι η διοίκηση συνειδητοποίησε ότι μεγαλύτερη απήχηση έχουν τα καταστήματα εντός αστικών κέντρων αντί των τεράστιων μονάδων εκτός πόλης. Σήμερα σημειώνεται βελτίωση λόγω της ενίσχυσης της κτηματομεσιτικής αγοράς και των επιδοτούμενων προγραμμάτων ανακαίνισης.
«Όλοι σε όλα» η επενδυτική κουλτούρα της AFM
Όπως τονίζουν πηγές της Le Monde, η στρατηγική της AFM στηρίζεται στην «εταιρική αλληλεγγύη», με την περίπτωση της Ελλάδας να αποδεικνύεται μια δύσκολη άσκηση χωρίς όμως να παραιτείται ο όμιλος από τη χώρα.
Θεμελιώδης αρχή της οικογενείας είναι πως όλα τα μέλη επενδύουν σε όλες τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της AFM, με κυρίαρχο το μότο «Le tous dans tout» ή «όλοι σε όλα». Κανένα μέλος δεν κατέχει μεμονωμένα πακέτα μετοχών σε διαφορετικές εταιρείες αλλά σε όλον τον όμιλο.
Ακόμη πιο αξιοσημείωτο είναι ότι όσα μέλη της οικογενείας επιθυμούν να γίνουν μέτοχοι περνούν από μια διαδικασία μύησης ή πρόγραμμα εκπαίδευσης για να μάθουν τις αξίες, τη διοίκηση και το επιχειρηματικό μοντέλο του ομίλου.
Αν και η Auchan ήταν κάποτε η καρδία της AFM, σήμερα δεν αντιπροσωπεύει παρά το 32% των συνολικών εσόδων του ομίλου. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει πια και η Adeo -δηλαδή το όχημα που ενσωματώνει τα καταστήματα Leroy Merlin, Weldom, Bricometer, Kbane, Saint-Maclou και Quotatis- και η Decathlon. Σύμφωνα με τα οικονομικά αποτελέσματα του 2024, η Adeo αντιπροσωπεύει περίπου το 30% των εσόδων της AFM και η Decathlon το 16%.
Η παραίτηση του Ματιέ Λεκλέρκ από το τιμόνι της Decathlon κερκόπορτα στην AFM
Ένα από τα σπάνια εταιρικά περιστατικά που είδαν το φως της δημοσιότητας ήταν η παραίτηση του γιού του ιδρυτού της Decathlon, Ματιέ Λεκλέρκ, ως πρόεδρος του εποπτικού συμβουλίου. Ο πατέρας του Μισέλ Λεκλέρκ είναι πρώτος εξάδελφος του Ζεράρ Μιλιέ.
Δημιούργησε την Decathlon, τη μεγαλύτερη αλυσίδα αθλητικών ειδών στον κόσμο, στο πάρκινγκ ενός καταστήματος Auchan στο Ανγκλό της Γαλλίας το 1976, αξιοποιώντας το εταιρικό οικοσύστημα του οικογενειακού ομίλου.
Ο Ματιέ Λεκλέρκ είχε γράψει σε επιστολή προς τους μετόχους της AFM τον Ιούλιο του 2018 ότι «τους τελευταίους 18 μήνες δεν είχα την ελευθερία να επιλέξω τους συμβούλους μου και, δεδομένων των κακών επιδόσεων στις αρχές του έτους, η σχέση με τους εκπροσώπους των μετόχων μας δεν έχει βελτιωθεί», εξήγησε ο γιος του ιδρυτή της Decathlon.
Η παραίτηση του γιού Λεκλέρκ αποδόθηκε σε διαφωνίες για τη στρατηγική πωλήσεων της εταιρείας. Ο ίδιος αντιτάχθηκε στην επιθυμία των μετόχων της AFM να σταματήσει η διάθεση μεγάλων εμπορικών σημάτων αθλητικών ειδών (Nike, Adidas, Puma κ.λπ.) στα καταστήματα.
Η πορεία της Decathlon σε 80 χώρες
Οι υπόλοιποι μέτοχοι πίεζαν για στροφή σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, όπως οι Quechua ή Tribord, για να εξασφαλίσουν υψηλότερα περιθώρια κέρδους. Η στρατηγική αυτή απέδωσε. Πάνω από το 90% των πωλήσεων προέρχεται από δικές της μάρκες. Το 2024, τα καθαρά κέρδη της Decathlon διαμορφώθηκαν στα 787 εκατ. ευρώ, έχοντας αναπτύξει παρουσία σε σχεδόν 80 περιοχές ανά τον κόσμο.
Ανά δεκαετία, η AFM διεξάγει μια ενδοσκόπηση για να χαράξει πορεία στο μέλλον. Οι επενδύσεις της Creadev, θυγατρική του ομίλου, αποτελούν πολύτιμη πυξίδα.
Βασισμένη στο μοντέλο Evergreen, η Creadev υιοθετεί έναν απεριόριστο ορίζοντα στις επενδύσεις της, διατηρώντας ουσιαστικά τοποθετήσεις έως και μια 20ετία εάν χρειαστεί.
Μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της είναι η Back Market, μια πλατφόρμα με ανακατασκευασμένα τεχνολογικά προϊόντα στη Γαλλία, από iPhone μέχρι κονσόλες ηλεκτρονικών παιχνιδιών, που αποτιμήθηκε πρόσφατα στο ένα δισ. ευρώ.
Η Creadev εξειδικεύεται στη βιώσιμη παραγωγή τροφίμων, στην υγεία και την κυκλική οικονομία σε μια εποχή που οι προσδοκίες για τον πλανήτη γίνονται όλο και πιο απαισιόδοξες.
