Τις διαδικασίες για τον υπολογισμό του διπλού ΕΝΦΙΑ, που θα κληθούν να πληρώσουν φέτος τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης κόκκινων δανείων (servicers) για τα χιλιάδες κλειστά ακίνητα που έχουν στα χαρτοφυλάκια τους, ξεκινάει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).
Στελέχη του οικονομικού επιτελείου τονίζουν ότι στόχος του μέτρου είναι ένα σημαντικό μέρος από τις κλειστές κατοικίες να επιστρέψουν στην αγορά, αυξάνοντας τη διαθεσιμότητα και «φρενάροντας» τις τιμές ενοικίασης και πώλησης. Η προσαύξηση δεν υπολογίζεται εφόσον το κτίσμα ήταν μισθωμένο για χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι μηνών εντός του έτους που προηγείται του έτους φορολογίας.
Οι τράπεζες διαθέτουν περίπου 8.300 ακίνητα και οι servicers 11.000, από τα οποία τα 7.000 είναι οικιστικά, με τη συνολική επιβάρυνση από τον διπλό ΕΝΦΙΑ να υπολογίζεται σε περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Σύμφωνα με την απόφαση της ΑΑΔΕ, οι προϋποθέσεις για την επιβολή της προσαύξησης είναι οι ακόλουθες:
- Η προσαύξηση του ΕΝΦΙΑ επιβάλλεται στις περιπτώσεις που υποκείμενος στον φόρο είναι:
- Πιστωτικό ίδρυμα, δηλαδή επιχείρηση της οποίας η δραστηριότητα συνίσταται στην αποδοχή από το κοινό καταθέσεων ή άλλων επιστρεπτέων κεφαλαίων και στη χορήγηση πιστώσεων για ίδιο λογαριασμό.
- Αγοραστής πιστώσεων, ήτοι φυσικό ή νομικό πρόσωπο, εκτός από πιστωτικό ή χρηματοδοτικό ίδρυμα, το οποίο αγοράζει τις απαιτήσεις από συμβάσεις πιστώσεων, στο πλαίσιο της εμπορικής, επιχειρηματικής ή επαγγελματικής του δραστηριότητας.
- Διαχειριστής πιστώσεων, ήτοι νομικό πρόσωπο με έδρα κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), το οποίο, στο πλαίσιο των επιχειρηματικών του δραστηριοτήτων, διαχειρίζεται και επιβάλλει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που σχετίζονται με τις απαιτήσεις από συμβάσεις πιστώσεων, για λογαριασμό αγοραστή πιστώσεων, και ασκεί τουλάχιστον μία ή περισσότερες δραστηριότητες διαχείρισης πιστώσεων.
- Νομικό πρόσωπο και νομική οντότητα που είναι συνδεδεμένο με τα ανωτέρω, ήτοι συμμετέχει άμεσα ή έμμεσα στη διοίκηση, στον έλεγχο ή στο κεφάλαιο των προσώπων αυτών.
- Η προσαύξηση επιβάλλεται στον κύριο φόρο που αναλογεί στα δικαιώματα επί κατοικιών, διαμερισμάτων και μονοκατοικιών, τα οποία ανήκουν στα πρόσωπα ή οντότητες, όπως τα δικαιώματα αυτά αναγράφονται στη δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9).
- Η προσαύξηση προσδιορίζεται στο 100% του κύριου φόρου.
Προσοχή! Όπως αναφέρθηκε και νωρίτερα, η προσαύξηση στον ΕΝΦΙΑ δεν εφαρμόζεται στις περιπτώσεις που το ακίνητο ήταν μισθωμένο για χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι μηνών, εντός του έτους που προηγείται του έτους επιβολής του ΕΝΦΙΑ.
Η διαδικασία επιβολής της προσαύξησης στον ΕΝΦΙΑ
- Για την επιβολή του διπλού ΕΝΦΙΑ χορηγούνται στην ΑΑΔΕ τα στοιχεία των πιστωτικών ιδρυμάτων, των αγοραστών και των διαχειριστών πιστώσεων από την Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ), ως αρμόδια εποπτική αρχή.
- Τα στοιχεία των συνδεδεμένων νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, ημεδαπών ή αλλοδαπών με ΑΦΜ στην Ελλάδα, αντλούνται από τις υποβληθείσες καταστάσεις οικονομικών στοιχείων από επιχειρηματική δραστηριότητα (κωδικός 037 του εντύπου Ε3) του προηγούμενου φορολογικού έτους, για το οποίο έχει λήξει κατά τον χρόνο επιβολής του ΕΝΦΙΑ η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, καθώς και από τα τυχόν λοιπά δεδομένα που τηρούνται στα πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ.
- Τα στοιχεία των μισθωμένων ακινήτων αντλούνται από τις δηλώσεις πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης που έχουν υποβληθεί στην ΑΑΔΕ. Ειδικά για το έτος 2026, τα στοιχεία των μισθωμένων ακινήτων για τουλάχιστον έξι (6) μήνες εντός του 2025 δύνανται να διαβιβάζονται έως τη 2α Μαρτίου 2026, από τους υπόχρεους στη Γενική Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης της ΑΑΔΕ σε ηλεκτρονικό κρυπτογραφημένο αρχείο με υποχρεωτική αναγραφή του ΑΦΜ, του ΑΤΑΚ και προαιρετικά του Αριθμού Καταχώρισης Μισθωτηρίου.
- Η προσαύξηση του κύριου φόρου επιβάλλεται στα δικαιώματα με την κεντρική εκκαθάριση του ΕΝΦΙΑ. Για τα δικαιώματα για τα οποία επιβάλλεται προσαύξηση τίθεται ένδειξη στη γραμμή του σχετικού ΑΤΑΚ και ειδική επισήμανση επί της δήλωσης ΕΝΦΙΑ – πράξης προσδιορισμού φόρου.
- Στις περιπτώσεις που περιέλθουν στην ΑΑΔΕ στοιχεία σχετικά με υποκείμενους στην προσαύξηση του φόρου, τα οποία δεν είχε στη διάθεσή της κατά τη διενέργεια της πρώτης κεντρικής εκκαθάρισης του ΕΝΦΙΑ, διενεργείται νέα κεντρική εκκαθάριση και εκδίδεται νέα πράξη προσδιορισμού φόρου.
Η διαδικασία διορθώσεων λόγω εσφαλμένης επιβολής της προσαύξησης
- Στις περιπτώσεις που επιβληθεί προσαύξηση του φόρου σε δικαίωμα επί ακινήτου για το οποίο δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις της παρούσας, ο υποκείμενος στον φόρο δύναται να υποβάλει αίτηση-δήλωση για τη διενέργεια επανεκκαθάρισης του ΕΝΦΙΑ.
- Στην αίτηση-δήλωση επισυνάπτονται τα δικαιολογητικά, από τα οποία αποδεικνύεται ότι το δικαίωμα επί ακινήτου δεν υπόκειται σε προσαύξηση του φόρου. Ενδεικτικά, προσκομίζεται απόδειξη υποβολής δήλωσης πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης ακίνητης περιουσίας, από την οποία προκύπτει ότι το ακίνητο ήταν μισθωμένο για χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι μηνών εντός του έτους που προηγείται του έτους επιβολής του ΕΝΦΙΑ.