Η φετινή περίοδος των φορολογικών δηλώσεων φέρνει μια μικρή, αλλά ουσιαστική «ανάσα» για χιλιάδες φορολογούμενους. Η μείωση έως και 35% στα τεκμήρια διαβίωσης για τις κατοικίες περιορίζει σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα που υπολογίζει η εφορία, ελαφρύνοντας το φορολογικό βάρος για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές κύριας κατοικίας, αλλά και για όσους πληρώνουν ενοίκιο για εξοχική ή φοιτητική στέγη. Μέχρι πρότινος στην παγίδα των τεκμηρίων έπεφταν ένας στους τέσσερις φορολογούμενους, πληρώνοντας υψηλότερους φόρους.
Οι αλλαγές αυτές θα αποτυπωθούν για πρώτη φορά στις φετινές φορολογικές δηλώσεις, περιορίζοντας τις επιβαρύνσεις για νοικοκυριά που κάθε χρόνο βρίσκονται αντιμέτωπα με την «παγίδα» των τεκμηρίων. Το τεκμήριο διαβίωσης υπολογίζεται για όλες τις κατοικίες, είτε είναι ιδιόκτητες, μισθωμένες είτε δωρεάν παραχωρούμενες, ενώ στην περίπτωση της φοιτητικής στέγης το μίσθωμα δηλώνεται από τους γονείς ως δευτερεύουσα κατοικία, αυξάνοντας το συνολικό τεκμαρτό τους εισόδημα.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι φορολογούμενοι για τις φορολογικές δηλώσεις
Καθώς απομένουν λίγες ημέρες μέχρι να ανοίξει η διαδικασία υποβολής των δηλώσεων, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να γνωρίζουν τα εξής:
- Νέο τεκμήριο διαβίωσης για τις κατοικίες μειωμένο έως 35%. Το τεκμήριο υπολογίζεται κλιμακωτά με βάση την επιφάνεια αλλά και την περιοχή όπου βρίσκεται το ακίνητο. Για κύρια κατοικία 80 τ.μ. σε περιοχή με τιμή ζώνης 1.750 ευρώ/τ.μ. το τεκμήριο διαβίωσης από 3.200 ευρώ μειώνεται φέτος σε 2.240 ευρώ (μείωση 30%). Για κατοικία 120 τ.μ. που βρίσκεται σε περιοχή με τιμή ζώνης 3.000 ευρώ/τ.μ. το τεκμήριο κουρεύεται από 8.120 ευρώ σε 5.252 ευρώ (μείωση 35%). Η αντικειμενική δαπάνη προσαυξάνεται κατά 30% για κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές με τιμή ζώνης από 2.800 ευρώ έως 4.999 ευρώ το τ.μ. και κατά 58% για περιοχές με τιμή ζώνης από 5.000 ευρώ και άνω το τετραγωνικό. Για τις μονοκατοικίες το τεκμήριο προσαυξάνεται κατά 20%, ενώ για τις δευτερεύουσες κατοικίες τα ποσά του τεκμηρίου μειώνονται κατά 50%.
- Όσοι άλλαξαν κύρια κατοικία μέσα στο 2025 θα πρέπει να δηλώσουν τα στοιχεία της στο έντυπο Ε1 της φορολογικής δήλωσης και συγκεκριμένα στον πίνακα 5. Ανάλογα με την επιφάνεια της κατοικίας και την περιοχή όπου βρίσκεται αυτή θα εμφανιστεί το ποσό της αντικειμενικής δαπάνης για τον υπόχρεο και τον/τη σύζυγο.
- Σε περίπτωση πώλησης κύριας, δευτερεύουσας ή εξοχικής κατοικίας το 2025, στον πίνακα όπου εμφανίζονται τα ακίνητα, είτε βάσει της εικόνας Ε9, είτε βάσει της περσινής δήλωσης πρέπει να διαγραφεί το ακίνητο που ο φορολογούμενος δεν έχει πλέον στην κατοχή του.
- Όσοι δεν συμφωνούν με τα στοιχεία των ακινήτων, όπως αυτά εμφανίζονται στη φορολογική δήλωση, θα πρέπει να τα διαγράψουν και να τα εισαγάγουν ως νέα ακίνητα με τα σωστά στοιχεία. Οι αλλαγές αυτές αφορούν αποκλειστικά τη συμπλήρωση της δήλωσης Ε1 και δεν επηρεάζουν την περιουσιακή εικόνα του φορολογούμενου.
- Η διακοπή ηλεκτροδότησης δεν συνεπάγεται κατάργηση του αριθμού παροχής. Ο αριθμός παροχής είναι ένας μοναδικός αριθμός ο οποίος αναγράφεται στον μετρητή κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος (ρολόι) και χαρακτηρίζει τη σύνδεση του συγκεκριμένου ακινήτου με το δίκτυο παροχής ηλεκτρικού ρεύματος.
- Τέκνα που φιλοξενούνται από τους γονείς τους, αλλά και όσοι δηλώνουν φιλοξενούμενοι δεν επιβαρύνονται με το τεκμήριο της κατοικίας στην οποία μένουν. Το τεκμήριο επιβαρύνει όσους προσφέρουν φιλοξενία.
- Η κατοικία που νοικιάζουν τα παιδιά, εξαρτώμενα μέλη που σπουδάζουν μακριά από τον τόπο μόνιμης διαμονής, δηλώνεται ως δευτερεύουσα από τον γονέα, ώστε να επιβαρύνεται εκείνος από το τεκμήριο.
- Η δωρεάν παραχώρηση μιας κύριας κατοικίας επιφάνειας μέχρι 200 τ.μ. από γονείς σε παιδιά και αντίστροφα, προς παππούδες, γιαγιάδες και προς παιδιά, εγγόνια, είναι αφορολόγητη για τον φορολογούμενο που παραχωρεί την κατοικία. Για δωρεάν παραχωρούμενη κατοικία εφόσον αυτή υπερβαίνει τα 200 τ.μ. εφαρμόζεται τεκμαρτό εισόδημα 3% επί της αντικειμενικής αξίας της δωρεάν παραχωρούμενης κατοικίας και μόνο για την υπερβάλλουσα επιφάνεια.
- Στο τεκμήριο απόκτησης περιουσιακών στοιχείων λαμβάνονται υπόψη το τίμημα, ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων, τα συμβολαιογραφικά έξοδα, καθώς και λοιπά έξοδα και φόροι που καταβλήθηκαν το 2025 για την αγορά ακινήτων.
- Δεν υπολογίζεται τεκμήριο στις περιπτώσεις των κενών κατοικιών.
