Η αντίστροφη μέτρηση για τον ΕΝΦΙΑ 2026 έχει ξεκινήσει, φέρνοντας μαζί της όχι μόνο νέα εκκαθαριστικά αλλά και σημαντικές διευκρινίσεις για το πότε ο φόρος μπορεί να διαγραφεί οριστικά.
Το ζήτημα της διαγραφής ήρθε έντονα στο προσκήνιο μετά από μια πρόσφατη, αποκαλυπτική απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της ΑΑΔΕ, η οποία εξέτασε προσφυγή κοινοπραξίας για φόρους παρελθόντων ετών.
Η διαγραφή του ΕΝΦΙΑ είναι εφικτή όταν τεκμηριώνεται «πρόδηλη έλλειψη φορολογικής υποχρέωσης». Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η κοινοπραξία αμφισβήτησε χρεώσεις για την περίοδο 2014-2019, υποστηρίζοντας ότι ακίνητα που είχαν δηλωθεί λανθασμένα στην περιουσιακή της κατάσταση δεν της ανήκαν ποτέ πραγματικά, αλλά ανήκαν στους κληρονόμους που τη συγκρότησαν. Η φορολογική διοίκηση δέχθηκε τελικά τη διαγραφή του φόρου για τα έτη 2018 και 2019, καθώς αποδείχθηκε ότι τα ακίνητα είχαν ήδη πωληθεί με συμβολαιογραφική πράξη και δεν υπήρχε πλέον εμπράγματο δικαίωμα.
Ωστόσο, η διαγραφή αυτή έχει ένα αυστηρό «τείχος»: την παραγραφή. Για τα έτη 2014 έως 2017, η προσφυγή απορρίφθηκε, παρόλο που η ουσία της υπόθεσης ήταν η ίδια. Ο λόγος ήταν ότι οι τροποποιητικές δηλώσεις Ε9 υποβλήθηκαν εκπρόθεσμα, μετά την παρέλευση των νόμιμων προθεσμιών. Αυτό αποτελεί ένα κρίσιμο μάθημα για όλους τους ιδιοκτήτες, ότι, δηλαδή, η διαγραφή του φόρου λόγω λανθασμένης εγγραφής ή απώλειας κυριότητας δεν είναι μια αέναη δυνατότητα. Αν ο φορολογούμενος δεν κινηθεί εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών για να διορθώσει την εικόνα του Ε9, η Διοίκηση «κλειδώνει» τις χρεώσεις, ακόμα κι αν αυτές βασίζονται σε λανθασμένα στοιχεία.
Συνεπώς, η διαγραφή του ΕΝΦΙΑ το 2026 αφορά όσους εντοπίσουν λάθη και προχωρήσουν σε διορθώσεις πριν ο χρόνος παραγράψει το δικαίωμά τους. Η περίπτωση της κοινοπραξίας δείχνει ότι η δικαίωση έρχεται μόνο για τα «ανοιχτά» φορολογικά έτη, όπου μπορεί να αποδειχθεί ότι ο φόρος επιβλήθηκε επί ανύπαρκτης ή ήδη μεταβιβασμένης περιουσίας.
Η ανάρτηση των εκκαθαριστικών και οι υπόχρεοι
Πέρα από τις ειδικές περιπτώσεις διαγραφών, για τα περίπου 7 εκατομμύρια ιδιοκτητών ακινήτων, η ώρα της αλήθειας πλησιάζει. Τις επόμενες μέρες αναμένεται η ανάρτηση των εκκαθαριστικών του ΕΝΦΙΑ 2026 στην ψηφιακή πύλη της ΑΑΔΕ.
Οι φορολογούμενοι θα πρέπει να εισέλθουν με τους κωδικούς Taxisnet για να ενημερωθούν για το τελικό ποσό, το οποίο για τους περισσότερους θα είναι σταθερό, εκτός αν υπήρξαν μεταβολές στην περιουσιακή τους κατάσταση εντός του 2025.
Η εξόφληση του φόρου ξεκινά με την πρώτη δόση στις 31 Μαρτίου 2026, ενώ παρέχεται η δυνατότητα αποπληρωμής σε 12 μηνιαίες δόσεις. Φέτος, οι ιδιοκτήτες θα πρέπει να προσέξουν τις εξής κατηγορίες εκπτώσεων:
- Ασφαλισμένα ακίνητα: Έκπτωση 10% έως 20% για κατοικίες που ήταν ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές τουλάχιστον για τρεις μήνες το 2025.
- Χαμηλά εισοδήματα: Έκπτωση 50% ή ακόμα και πλήρης απαλλαγή (100%) για τρίτεκνους, πολύτεκνους και άτομα με αναπηρία, εφόσον πληρούνται τα εισοδηματικά κριτήρια.
- Μικροί οικισμοί: Η μεγάλη καινοτομία αφορά πάνω από 13.000 οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους (ή 1.700 σε παραμεθόριες περιοχές όπως ο Έβρος), όπου ο φόρος για την κύρια κατοικία μειώνεται φέτος κατά 50%, με προοπτική πλήρους κατάργησης από το 2027.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται από όσους απέκτησαν ακίνητα το 2025 μέσω αγοράς ή γονικής παροχής, καθώς θα δουν για πρώτη φορά τις νέες τους υποχρεώσεις αποτυπωμένες στο σύστημα.
