Η AKTOR LNG USA, 100% θυγατρική του Ομίλου AKTOR, και η ALUMINIJ INDUSTRIES d.o.o., που δραστηριοποιείται στην παραγωγή αλουμινίου με σημαντική παρουσία στην Ευρώπη, με έδρα το Μόσταρ της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης και η οποία είναι θυγατρική του ομίλου M.T. Abraham Group, υπέγραψαν σήμερα μακροχρόνια εμπορική συμφωνία για την αγορά και πώληση αμερικάνικου υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG).
Η εικοσαετής συμφωνία προβλέπει ότι η AKTOR LNG USA θα προμηθεύει την ALUMINIJ INDUSTRIES 0,5 δισεκατομμύριο κυβικά μέτρα (BCM) ετησίως, ξεκινώντας από το 2030. Τα εκτιμώμενα έσοδα για το σύνολο της διάρκειας της συμφωνίας αγγίζουν τα €3 δισ. ευρώ.
Επιπλέον, η AKTOR LNG USA θα συνεργαστεί με την M.T. Abraham Group σχετικά με την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία μίας Μονάδας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας με Φυσικό Αέριο που θα εγκατασταθεί στο εργοστάσιο μεταλλουργίας της Aluminij στο Μόσταρ. Τα δύο μέρη θα συναντηθούν στο Μόσταρ, κατά τη διάρκεια του Μαΐου, όπου θα πραγματοποιηθεί η επίσημη τελετή της υπογραφής.
Χθες, Τρίτη, ανακοινώθηκε η υπογραφή συμφωνίας για LNG μεταξύ της AKTOR LNG USA και της ALBGAZ, 100% κρατικής εταιρείας φυσικού αερίου της Αλβανίας. Η 20ετής συμφωνία προβλέπει ότι η AKTOR LNG USA θα προμηθεύσει την ALBGAZ 1 δισεκατομμύριο κυβικά μέτρα (BCM) ετησίως, ξεκινώντας από το 2030. Τα εκτιμώμενα έσοδα για το σύνολο της διάρκειας της συμφωνίας αγγίζουν τα 6 δισ. ευρώ.
Επιπλέον, η AKTOR ENERGY USA, 100% θυγατρική εταιρεία του Ομίλου AKTOR, υπέγραψε χθες Μνημόνιο Συνεργασίας (MoU) με το Υπουργείο Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας με σκοπό την εκπόνηση μελετών σχετικά με την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία ενός ολοκληρωμένου ενεργειακού κόμβου, που θα συμπεριλαμβάνει Μονάδα Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας με Φυσικό Αέριο στην Αλβανία, ισχύος περίπου 380 MW. Το έργο υποστηρίζεται από την κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η εμπορική συμφωνία και το Μνημόνιο Συνεργασίας υπεγράφησαν χθες στα Τίρανα αφενός από τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο του Ομίλου AKTOR κ. Αλέξανδρου Εξάρχου και αφετέρου από τον Υπουργό Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας, κ. Enea Karakaçi και από την Διευθύνουσα Σύμβουλο της ALBGAZ, κυρία Amarda Kapaj, αντίστοιχα, παρουσία του Πρωθυπουργού της Αλβανίας, κ. Edi Rama και της Πρέσβη των ΗΠΑ στην Αθήνα, κυρίας Kimberly Guilfoyle.
Οι λεπτομέρειες των συμφωνιών της AKTOR
Όπως διευκρίνισε κατά την τελετή υπογραφής των συμφωνιών ο Υπουργός Ενέργειας της Αλβανίας Ενέα Καρακάτσι, η συμφωνία εντάσσεται στο πλαίσιο ενός ευρύτερου σχεδιασμού για τη δημιουργία ενός ενεργειακού κόμβου στον Αυλώνα που θα τροφοδοτείται από το LNG της Venture Global και θα περιλαμβάνει υφιστάμενη -παροπλισμένη- πετρελαϊκή μονάδα ηλεκτροπαραγωγής που θα μετατραπεί σε μονάδα φυσικού αερίου, νέα μονάδα ηλεκτροπαραγωγής από φυσικό αέριο ισχύος 380 MW, την πιθανή δημιουργία Πλωτού Σταθμού Αποθήκευσης και Αεριοποίησης LNG (FSRU) καθώς και αγωγού φυσικού αερίου με σημείο εκκίνησης τον Αυλώνα.
Ενεργό ρόλο στο όλο πλάνο διαδραματίζει μια άλλη θυγατρική του ομίλου AKTOR, η AKTOR ENERGY που υπέγραψε Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) με το Υπουργείο Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας για την εκπόνηση των μελετών για την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία του κόμβου. Η ένταξη του FSRU στο σχέδιο φαίνεται να «απαντά» στο ερώτημα πώς θα φτάσει το αμερικανικό LNG στην Αλβανία καθώς η εναλλακτική λύση που είναι ο Διαδριατικός Αγωγός Ελλάδας-Αλβανίας- Ιταλίας TAP (που μεταφέρει αζέρικο αέριο από τη λεκάνη της Κασπίας και η παραγωγική του δυναμικότητα που είναι 10 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως αξιοποιείται πλήρως) δεν φαίνεται να διαθέτει τις απαραίτητες «προδιαγραφές», όπως επισημαίνουν πηγές με γνώση του θέματος. Να σημειωθεί ότι στην παρούσα φάση ο TAP διέρχεται από την Αλβανία χωρίς σημείο εξόδου στη γειτονική χώρα.
Στο ενδεχόμενο δημιουργίας FSRU στην Αλβανία είχε αναφερθεί ο επικεφαλής της AKTOR με αφορμή τις συμφωνίες που είχαν υπογραφεί επί αμερικανικού εδάφους στα τέλη Φεβρουαρίου (με την ουκρανική Naftogaz, την κρατική εταιρεία φυσικού αερίου της Βουλγαρίας Bulgargaz και την Aluminij Industries και M.T. Abraham group της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης μεταξύ άλλων). Τότε είχε δηλώσει ότι «χρειαζόμαστε τουλάχιστον ακόμη ένα FSRU στην Ελλάδα, ενώ το άλλο θα είναι σίγουρα στην Αλβανία».
Τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια που ενδυναμώνουν τον Κάθετο Διάδρομο
Σε κάθε περίπτωση, οι νέες συμφωνίες στην Αλβανία υπογραμμίζουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο που έχει αναλάβει ο όμιλος AKTOR για την αύξηση των εισαγωγών αμερικανικού LNG στην ευρύτερη περιοχή της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης, μέσω του Κάθετου Διαδρόμου και υποδομών που συνδέονται με αυτόν. Όπως υπογράμμισε ο κ. Εξάρχου, «Οι συμφωνίες μας μπορούν να απελευθερώσουν τις τεράστιες ποσότητες του Κάθετου Διαδρόμου, μιας στρατηγικής πρωτοβουλίας που σχεδιάστηκε από την κυβέρνηση των ΗΠΑ και φιλοδοξεί να προσφέρει ενεργειακή ασφάλεια μέσω του αμερικανικού LNG».
Ο ίδιος, δε, έχει υπογραμμίσει κατ’ επανάληψη τη σημασία των μακροπρόθεσμων συμβάσεων LNG για την υλοποίηση του όλου σχεδιασμού, καθώς διασφαλίζουν πέρα από σταθερές και προβλέψιμες τιμές και σταθερή ζήτηση η οποία δημιουργεί τις προοπτικές χρηματοδότησης των νέων έργων υποδομών που απαιτούνται για τον Κάθετο Διάδρομο ώστε το αμερικανικό LNG να καλύψει όλο και περισσότερες ενεργειακές ανάγκες στην ευρύτερη περιοχή. Και ενισχύεται ο ρόλος της Ελλάδας στο ευρύτερο εγχείρημα, καθώς λειτουργεί ως ενεργειακός κόμβος για την περιοχή, με απώτερο στόχο μία αγορά που θα προσεγγίζει τους 100 εκατ. καταναλωτές.
Το σχέδιο για τη διείσδυση του αμερικανικού LNG στα Δυτικά Βαλκάνια
Την ίδια στιγμή, οι συμφωνίες στην Αλβανία φέρνουν στο προσκήνιο τον σχεδιασμό για την διείσδυση του αμερικανικού LNG στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων και σε χώρες όπως η Σερβία, η Βόρεια Μακεδονία, η Βοσνία που εμφανίζουν υψηλή εξάρτηση από το ρωσικό αέριο. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία αποκτά ο διασυνδετήριος αγωγός Ελλάδας-Βόρειας Μακεδονίας που θα «μπει στην πρίζα» το 2027, ο διασυνδετήριος αγωγός Βουλγαρίας-Σερβίας και ο αγωγός Σερβίας-Βόρειας Μακεδονίας (οι εργασίες κατασκευής του οποίου ξεκινούν σύντομα με ορίζοντα ολοκλήρωσης το τέλος του επόμενου έτους) καθώς πρόκειται για υποδομές που ανοίγουν τον δρόμο για την τροφοδοσία των δυο αυτών χωρών με αμερικανικό LNG από τα τερματικά της Ελλάδας και δη από το FSRU της Αλεξανδρούπολης.
Τα σχέδια των ΗΠΑ για επιτάχυνση της διείσδυσης του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη -μέσω διαφορετικών οδεύσεων που εξυπηρετούν την ίδια κεντρική στόχευση- τέθηκε επί τάπητος και κατά τη Σύνοδο της Πρωτοβουλίας των Τριών Θαλασσών (3Si) που ολοκληρώνεται σήμερα στο Ντουμπρόβνικ της Κροατίας και όπου έδωσε το παρών ο Υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ που είχε κατ’ ιδίαν συνάντηση με τον Έλληνα ομόλογό του Σταύρο Παπασταύρου. Και μάλλον δεν αποτελεί σύμπτωση ότι χθες ανακοινώθηκε και η υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ των κυβερνήσεων Βοσνίας και Κροατίας για τη δημιουργία του αγωγού φυσικού αερίου Southern Interconnection που ανοίγει το δρόμο για την τροφοδοσία της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης -χώρας που προμηθεύεται ρωσικό αέριο από την Gazprοm μέσω μακροπρόθεσμης συμφωνίας- με αμερικανικό LNG από το τερματικό Krc της Κροατίας.
