Μηδενικούς δασμούς για το ελαιόλαδο προβλέπει μεταξύ άλλων η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που συνήφθη μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ινδίας, η οποία διευκολύνει σημαντικά την πρόσβαση των ευρωπαϊκών προϊόντων σε μία από τις μεγαλύτερες και ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές διεθνώς.
Πρόκειται για μια ιστορική ευκαιρία για τον αγροδιατροφικό τομέα της ΕΕ και κατ’ επέκταση της Ελλάδας. Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας, η Ινδία δεσμεύεται να καταργήσει ή να μειώσει δραστικά τους δασμούς στο 96,6% των ευρωπαϊκών εξαγωγών αγαθών, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση θα προχωρήσει στην απελευθέρωση του 99,5% των δασμολογικών της γραμμών για προϊόντα ινδικής προέλευσης μέσα σε χρονικό διάστημα επτά ετών.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η μείωση των δασμών θα αποφέρει ετήσιο όφελος έως και 4 δισ. ευρώ για τους Ευρωπαίους εξαγωγείς. Μεταξύ των τομέων που αναμένεται να ωφεληθούν ιδιαίτερα περιλαμβάνεται και ο αγροδιατροφικός, καθώς προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως το ελαιόλαδο και το κρασί, αποκτούν πλέον πρόσβαση σε μια αγορά με διαρκώς διευρυνόμενη μεσαία τάξη.
Σήμερα, οι δασμοί που επιβάλλει η Ινδία στα αγροδιατροφικά προϊόντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέρχονται κατά μέσο όρο στο 36%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις αγγίζουν ακόμη και το 150%. Το 2024, οι εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων της Ε.Ε. προς την Ινδία ανήλθαν σε 1,3 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί μόλις στο 0,6% του συνολικού αγροδιατροφικού εμπορίου της Ένωσης, εξέλιξη που αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στα υψηλά δασμολογικά εμπόδια.
Συμφωνία ΕΕ-Ινδίας: Τα πλεονεκτήματα
Με την εφαρμογή της νέας συμφωνίας, οι εξαγωγές κρασιού, οι οποίες σήμερα επιβαρύνονται με δασμούς έως 150%, αναμένεται να δουν σημαντική αποκλιμάκωση, με τους συντελεστές να μειώνονται στο εύρος του 20% έως 30%. Αντίστοιχα, τα οινοπνευματώδη ποτά, που φορολογούνται επίσης με δασμούς έως 150%, προβλέπεται να υπαχθούν σε ενιαίο συντελεστή 40%, ενώ για τη μπύρα οι δασμοί αναμένεται να μειωθούν από το 110% στο 50%.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη ρύθμιση που αφορά το ελαιόλαδο. Οι σημερινοί δασμοί, που φτάνουν το 45%, προβλέπεται να μηδενιστούν, εξέλιξη που δημιουργεί νέες προοπτικές για την ενίσχυση των ευρωπαϊκών –και ελληνικών– εξαγωγών.
«Με τη συμφωνία αυτή, τα ευρωπαϊκά κρασιά, τα οινοπνευματώδη, η μπύρα, το ελαιόλαδο, τα ζαχαρώδη και άλλα προϊόντα αποκτούν προνομιακή πρόσβαση στη δυναμικά αναπτυσσόμενη αγορά της Ινδίας», δήλωσε ο Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων της Ε.Ε., Κριστόφ Χάνσεν. Παράλληλα, διευκρίνισε ότι ευαίσθητοι αγροτικοί κλάδοι, όπως το βοδινό κρέας, τα πουλερικά, το ρύζι και η ζάχαρη, εξαιρούνται από την απελευθέρωση, διασφαλίζοντας την προστασία των Ευρωπαίων παραγωγών. Όπως υπογράμμισε, τα υψηλά πρότυπα ασφάλειας τροφίμων της Ε.Ε. παραμένουν αμετάβλητα και εκτός διαπραγμάτευσης.
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Ελαιολάδου, Μανώλης Γιαννούλης, δήλωσε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ότι «κάθε μείωση δασμών ή κόστους λειτουργεί ενισχυτικά για το ευρωπαϊκό και, κατ’ επέκταση, το ελληνικό ελαιόλαδο, διευκολύνοντας την πρόσβαση των καταναλωτών σε αγορές τρίτων χωρών».
Όπως σημείωσε, παρότι η Ινδία δεν διαθέτει ανεπτυγμένη κουλτούρα κατανάλωσης ελαιολάδου, η συμφωνία μπορεί να προσελκύσει ένα νέο, έστω και περιορισμένο, κοινό με βασικό κριτήριο την τιμή. Υπενθύμισε δε ότι οι ελληνικές εξαγωγές ελαιολάδου ανέρχονται διεθνώς σε περίπου 45.000 τόνους.
Στις δυνατότητες που δημιουργούνται για τον αμπελοοινικό κλάδο αναφέρθηκε και ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικού Οίνου, Στέλιος Μπουτάρης. Όπως δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, έως σήμερα οι εξαγωγές ελληνικού κρασιού προς την Ινδία είναι πρακτικά μηδενικές, ωστόσο η συμφωνία, σε συνδυασμό με τη διεύρυνση της μεσαίας τάξης στη χώρα, μεταβάλλει ουσιαστικά το τοπίο.
Σημαντικό ρόλο αποδίδει και στη συμφωνία για απευθείας αεροπορικές συνδέσεις, εκτιμώντας ότι τα επόμενα χρόνια θα διαμορφωθεί μια σταθερή και θετική σχέση μεταξύ Ελλάδας και Ινδίας, καθώς οι Ινδοί επισκέπτες θα γνωρίσουν τα ποιοτικά ελληνικά αγροδιατροφικά προϊόντα.
Ο ίδιος εκτίμησε ότι οι δασμοί στο κρασί αναμένεται να μειωθούν αρχικά από το 150% στο 75%, με προοπτική περαιτέρω αποκλιμάκωσης έως και το 20% σε βάθος χρόνου.
Τέλος, στο πλαίσιο διερεύνησης της ινδικής αγοράς, ο κ. Μπουτάρης ανέφερε ότι εξετάζεται η συμμετοχή της εταιρείας «Κυρ-Γιάννη» στην έκθεση ProWine India, που πρόκειται να διεξαχθεί στο Μουμπάι. Όπως σημείωσε, μέχρι πρόσφατα το ενδιαφέρον για την ινδική αγορά ήταν περιορισμένο λόγω των υψηλών δασμών, ωστόσο πλέον τα δεδομένα έχουν αλλάξει ουσιαστικά.
