Κρασί: Οι 28 μεγαλύτεροι παίκτες στην κατακερματισμένη ελληνική αγορά των 1.600 οινοποιείων

Με βάση τα τρέχοντα δεδομένα, η ελληνική αγορά κρασιού επιβεβαιώνει τον έντονα κατακερματισμένο χαρακτήρα της. Στη χώρα μας, σύμφωνα με στοιχεία ετήσιας έρευνας της Stochasis, που έχει στη διάθεσή του το powergame.gr, δραστηριοποιούνται περίπου 1.600 οινοποιεία, ωστόσο ο κύριος όγκος του κύκλου εργασιών συγκεντρώνεται σε έναν περιορισμένο αριθμό μεγάλων και μεσαίων επιχειρήσεων.

Η δομή της αγοράς διαμορφώνεται από τέσσερις βασικές κατηγορίες επιχειρήσεων. Στην κορυφή βρίσκονται τα μεγάλα οινοποιεία, ολιγάριθμες αλλά ιδιαίτερα ισχυρές μονάδες, με ετήσια δυναμικότητα που υπερβαίνει τις 100 χιλιάδες εκατόλιτρα.

Παραγωγή μεγάλων όγκων κρασιού

Οι επιχειρήσεις αυτές είναι κατά κανόνα προσανατολισμένες στην παραγωγή μεγάλων όγκων, με έντονη παρουσία στο οργανωμένο λιανεμπόριο, τη μαζική εστίαση και τις εξαγωγές, διαμορφώνοντας σε μεγάλο βαθμό τις τάσεις της αγοράς.

Ακολουθούν τα μεσαία οινοποιεία, με παραγωγική δυνατότητα από 30 έως 100 χιλιάδες εκατόλιτρα ετησίως. Πρόκειται για επιχειρήσεις που συνδυάζουν την κλίμακα με την ποιότητα, διαθέτουν αναγνωρίσιμα εμπορικά σήματα και συχνά επενδύουν τόσο στην εγχώρια αγορά όσο και στη διεθνή παρουσία τους.

Τα μεσαία οινοποιεία αποτελούν τον «συνδετικό κρίκο» της αγοράς, καθώς γεφυρώνουν τη βιομηχανική παραγωγή με την ποιοτική διαφοροποίηση.

Η πολυπληθέστερη κατηγορία είναι αυτή των μικρών οινοποιείων, τα οποία είναι κατά κανόνα οικογενειακές επιχειρήσεις με περιορισμένη παραγωγική δυναμικότητα, μικρότερη των 30 χιλιάδων εκατόλιτρων ετησίως.

Τα οινοποιεία αυτά βασίζονται συχνά σε ιδιόκτητους αμπελώνες, δίνουν έμφαση στο terroir, τις ποικιλίες και τις ονομασίες προέλευσης και απευθύνονται σε πιο εξειδικευμένα τμήματα της αγοράς, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.

Θέση στην αγορά κατέχουν οι οινοποιητικοί συνεταιρισμοί, οι οποίοι παράγουν και διακινούν κρασί κυρίως σε τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο. Οι συνεταιρισμοί λειτουργούν ως βασικός πυλώνας στήριξης των αμπελουργών, ιδίως σε περιοχές με έντονη αμπελουργική παράδοση, και συχνά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της παραγωγής και της απασχόλησης στην ύπαιθρο.

Στα 392 εκατομμύρια η εμπορική αξία 42 οινοποιείων που δημοσιεύουν ισολογισμό

Σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που παρουσιάζονται στην έρευνα, η συνολική αποτιμώμενη εμπορική αξία 42 οινοποιείων που διαθέτουν δημοσιευμένες οικονομικές καταστάσεις για κάθε χρήση της περιόδου 2019-2024 ανήλθε το 2024 σε 392,5 εκατ. ευρώ.

Για την περίοδο 2021-2024 καταγράφεται Μέσος Ετήσιος Ρυθμός Μεταβολής 7,2%, γεγονός που αποτυπώνει μια σταθερή αναπτυξιακή δυναμική, παρά τις προκλήσεις που αντιμετώπισε ο κλάδος τα προηγούμενα έτη, όπως το αυξημένο κόστος παραγωγής, οι πιέσεις στην κατανάλωση και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Οι σημαντικότεροι παίκτες στον εγχώριο οινικό χάρτη

Με βάση τα στοιχεία κύκλου εργασιών του 2024, τα μεγαλύτερα οινοποιεία στην Ελλάδα συγκεντρώνουν σημαντικό μέρος της οικονομικής δραστηριότητας ενός κλάδου που παραμένει έντονα κατακερματισμένος.

Παρ’ ότι στη χώρα δραστηριοποιούνται περίπου 1.600 οινοποιεία, η κορυφή της κατάταξης αποκαλύπτει ότι λίγες επιχειρήσεις επιτυγχάνουν υψηλούς τζίρους, αξιοποιώντας κλίμακα παραγωγής, ισχυρά εμπορικά σήματα και οργανωμένα δίκτυα διανομής στην εγχώρια και διεθνή αγορά.

Στην πρώτη θέση κατατάσσεται η Cavino Οινοποιία–Ποτοποιία Αιγίου, με κύκλο εργασιών που ξεπερνά τα 36 εκατ. ευρώ το 2024, ενισχυμένος σε σχέση με το 2023. Ακολουθεί το Κτήμα Κώστα Λαζαρίδη, με τζίρο άνω των 24,5 εκατ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή παρουσία του στις κορυφαίες θέσεις της αγοράς.

Στην τρίτη θέση βρίσκονται τα Ελληνικά Κελλάρια Οίνων Δ. Κουρτάκης, με κύκλο εργασιών περίπου 21,1 εκατ. ευρώ, αν και με εμφανή υποχώρηση σε σχέση με την προηγούμενη χρήση.

Σημαντική παρουσία καταγράφουν επίσης η Κυρ-Γιάννη, με τζίρο άνω των 16 εκατ. ευρώ, και το Κτήμα Άλφα, το οποίο ξεπέρασε τα 15,3 εκατ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική των σύγχρονων, εξαγωγικά προσανατολισμένων οινοποιείων.

Στην ομάδα των επιχειρήσεων με κύκλο εργασιών από περίπου 10 έως 14 εκατ. ευρώ συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, η Μπουτάρη Οινοποιεία, η Οινοποιία Βιβλία Χώρα (Τσακτσαρλή-Γεροβασιλείου), το Κτήμα Γεροβασιλείου, η Κιντώνης Οινοποιητική, o συνεταιρισμός της Σαντορίνης – Ένωση Συνεταιρισμών Θηραϊκών Προϊόντων (Santo Wines) και η Οινοποιία Μαλαματίνα, που έχει εξαγοραστεί από τον όμιλο Mantis.

Οι επιχειρήσεις αυτές διαμορφώνουν έναν ισχυρό «δεύτερο πόλο» της αγοράς, με παρουσία τόσο στο λιανεμπόριο όσο και στη μαζική εστίαση.

Πιο χαμηλά στην κατάταξη, αλλά με αξιόλογο οικονομικό αποτύπωμα, βρίσκονται οινοποιεία με τζίρο από περίπου 3,5 έως 8 εκατ. ευρώ, όπως ο Σκούρας, η Nico Lazaridis, η Μεσημβρία Οινοποιητική, η Συνεταιριστική Οινοποιία Ηπείρου (Zoinos), ο Λαφαζάνης, η Σεμέλη, που εξαγοράστηκε πέρυσι από τον όμιλο Ελληνικά Οινοποιεία των αδερφών Γεωργιάδη της Premia και του Γιάννη Αντετοκούνμπο, το Κτήμα Μιχαλάκη, το Κτήμα Χατζημιχάλη και άλλες μεσαίες ή συνεταιριστικές μονάδες, οι οποίες ενισχύουν τη γεωγραφική και ποιοτική πολυμορφία της ελληνικής οινοποιίας.

Οι πιο κερδοφόρες επιχειρήσεις του κλάδου κρασιού

Το 2024, ισχυρά θετικά αποτελέσματα προ φόρων κατέγραψαν επιχειρήσεις όπως το Κτήμα Γεροβασιλείου, με κέρδη προ φόρων άνω των 5,5 εκατ. ευρώ, το Κτήμα Άλφα, με κέρδη προ φόρων περίπου 4,3 εκατ. ευρώ, και το Κτήμα Κώστα Λαζαρίδη, το οποίο διατηρεί κερδοφορία προ φόρων άνω των 4 εκατ. ευρώ, αν και ελαφρώς μειωμένη σε σχέση με το 2023.

Σημαντικά κέρδη εμφανίζουν επίσης η Οινοποιία–Ποτοποιία Αιγίου Cavino και το Κτήμα Κυρ-Γιάννη.

Αντίθετα, ορισμένες μεγάλες σε τζίρο επιχειρήσεις εμφανίζουν ζημίες ή οριακά αποτελέσματα, όπως τα Ελληνικά Κελλάρια Οίνων-Κουρτάκης και η Σεμέλη, με τον Κουρτάκη να έχει εξαγοραστεί από την Cavino και τη Σεμέλη από τον όμιλο Ελληνικά Οινοποιεία, στον οποίο ανήκει επίσης ο Μπουτάρης, αλλά και το 50% των Αμπελώνων Ναβαρίνου, σε σύμπραξη με την ΤΕΜΕΣ της οικογένειας Κωνσταντακόπουλου, που έχει στην ιδιοκτησία της το πολυτελές συγκρότημα φιλοξενίας Costa Navarino.