Πώς μοιράστηκαν 20 δισ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης

Πάνω από 20 δισ. ευρώ μοιράστηκαν μέχρι τώρα οι 100 μεγαλύτεροι δικαιούχοι του Ταμείου Ανάκαμψης & Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ). Αυτό προκύπτει από τη νέα λίστα που έδωσε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, για τους 100 μεγαλύτερους δικαιούχους πόρων του ΤΑΑ, είτε αφορούν επιδοτήσεις (grants), είτε δάνεια (loans).

Από το σύνολο των 20,4 δισ. ευρώ που έχουν μπει στη λίστα αυτή, τα 12,7 δισ. ευρώ αφορούν σε δημόσιους φορείς, όπως υπουργεία, εταιρείες του δημοσίου (ΗΔΥΚΑ, ΕΔΥΤΕ κ.λπ.) και άλλα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου όπως Δήμοι, Περιφέρειες, και άλλες κρατικές υπηρεσίες. Τα υπόλοιπα 7,7 δισ. ευρώ αφορούν σε πόρους που κατευθύνθηκαν σε ιδιωτικούς φορείς.

Στην πρώτη περίπτωση έχουμε κυρίως μεταβιβάσεις επιδοτήσεων και στη δεύτερη έχουμε κυρίως μεταβιβάσεις δανείων, αλλά και επιδοτήσεων, όπως συμβαίνει με τα μεγάλα έργα ενέργειας (δίκτυα, παραγωγή ΑΠΕ κ.λπ.). Από τον δημόσιο τομέα οι μεγαλύτεροι δικαιούχοι είναι υπουργεία με μπροστάρη το υπουργείο Μεταφορών & Υποδομών, έχοντας από πίσω του το υπ. Περιβάλλοντος & Ενέργειας και το υπ. Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Πιο αναλυτικά οι 10 μεγαλύτεροι αποδέκτες κονδυλίων του ΤΑΑ στον δημόσιο τομέα είναι:

1. το Υπ. Μεταφορών & Υποδομών (2,43 δισ. ευρώ)
2. το Υπ. Περιβάλλοντος & Ενέργειας (2,02 δισ. ευρώ)
3. το Υπ. Ψηφιακής Διακυβέρνησης (1,74 δισ. ευρώ)
4. το Υπ. Υγείας (1,06 δισ. ευρώ)
5. το Υπ. Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας (474 εκατ. ευρώ)
6. το Υπ. Παιδείας & Θρησκευμάτων (461 εκατ. ευρώ)
7. το Υπ. Πολιτισμού (453 εκατ. ευρώ)
8. η Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Υγείας & Κοινωνικής Ασφάλισης (ΗΔΥΚΑ) (402 εκατ. ευρώ)
9. το Ελληνικό Κτηματολόγιο (270 εκατ. ευρώ) και
10. η Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) (269 εκατ. ευρώ).

Στον ιδιωτικό τομέα οι μεγαλύτεροι δικαιούχοι είναι ενεργειακές επιχειρήσεις. Από τα 7,7 δισ. ευρώ που μοιράστηκαν έως τώρα, τα 4,4 δισ. ευρώ διατέθηκαν σε έργα ενεργειακής ασφάλειας, 848 εκατ. ευρώ διατέθηκαν σε δίκτυα τηλεπικοινωνιακά, 801 εκατ. ευρώ σε εταιρείες μεταποίησης και βιομηχανικές με έμφαση στην φαρμακοβιομηχανία, 715 εκατ. ευρώ σε αστικές αναπλάσεις, 300 εκατ. ευρώ σε τουριστικές αναπτύξεις και άλλα περίπου 630 εκατ. ευρώ σε λοιπές επιχερήσεις (εμπορίου, μεταφορών κ.ά.).

Οι μεγαλύτεροι ωφελημένοι είναι αναμφίβολα ενεργειακές ΑΔΜΗΕ και ΔΕΗ στις οποίες το ελληνικό δημόσιο έχει συμμετοχή. Ο ΑΔΜΗΕ έλαβε ενισχύσεις από το ΤΑΑ ύψους 1,11 δισ. ευρώ, με στόχο την στήριξη των μεγάλων εθνικών διασυνδέσεων με Κρήτη και άλλα νησιά του Αιγαίου. Στο ποσό αυτό φυσικά δεν περιλαμβάνεται η ενίσχυση των 371 εκατ. ευρώ που έλαβε πρόσφατα η αμιγώς κρατική ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ για την συμμετοχή της στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. Με το πόσο αυτό, φτάνουμε στο 1,48 δισ. ευρώ.

Ο δεύτερος περισσότερο ωφελημένος είναι η ΔΕΗ. Η εταιρεία έλαβε δάνεια και επιδοτήσεις του ΤΑΑ ύψους 728 εκατ. ευρώ. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται τόσο οι ενισχύσεις που έλαβε η μητρική εταιρεία, αλλά και οι ελεγχόμενες κατά 100% θυγατρικές της.

Αν σε αυτές όμως συμπεριλάβουμε και τις εταιρείες που έχει συμμετοχή η ΔΕΗ, τότε οι συνολικές ενισχύσεις ξεπερνούν το 1,5 δισ. ευρώ, με προεξάρχοντα τον ΔΕΔΔΗΕ όπου η ΔΕΗ ελέγχει το 51%. Ο ΔΕΔΔΗΕ ενισχύθηκε με επιπλέον 793 εκατ. ευρώ από το TAA, ενώ σημαντικές ενισχύσεις (κυρίως δάνεια) ύψους 211 εκατ. ευρώέλαβε η Μέτον Ενεργειακή, δηλαδή το joint venture της ΔΕΗ με την γερμανική RWE.

Ο τρίτος μεγαλύτερος δικαιούχος πόρων του ΤΑΑ είναι το IRC Ελληνικού που υλοποιεί η Hardrock και η ΓΕΚ Τέρνα, με ενίσχυση περίπου 400 εκατ. ευρώ από το σκέλος των δανείων του Ταμείου. Ο τέταρτος μεγαλύτερος δικαιούχος είναι η Olympic Τουριστικές Επιχειρήσεις (AVIS) με δάνεια του ΤΑΑ ύψους 269 εκατ. ευρώ και ακολουθεί στην 5^η θέση ο ΔΕΣΦΑ με επιπλέον 250 εκατ. ευρώ. Στην 6η θέση είναι η θυγατρική της Τέρνα Ενεργειακής, Αντλησιοταμίευση Ι, η οποία λαμβάνει επιδότηση 250 εκατ. ευρώ για την υλοποίηση του έργου της «μπαταρίας» αποθήκευσης ενέργειας στην Αμφιλοχία.

Πάντως είναι άγνωστο πως έχουν κατανεμηθεί οι ενισχύσεις του ΤΑΑ στις ιδιωτικές επιχειρήσεις, καθώς η πληροφόρηση από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών είναι φειδωλή και δύσχρηστη για να εξαχθούν συμπεράσματα. Τα περισσότερα ποσά μπαίνουν σε ένα κουβά με βάση το ΑΦΜ του δικαιούχου, χωρίς να δίνεται αναλυτική πληροφόρηση.

Για παράδειγμα ο ΑΔΜΗΕ έχε λάβει χρήματα του ΤΑΑ από τρεις δράσεις τις 16980 – Δανειακή στήριξη του ΤΑΑ, 16870 – Παρεμβάσεις για την ηλεκτρική διασύνδεση των νησιών και επενδύσεις στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας και τέλος 16971 – Ερευνώ – Δημιουργώ – Καινοτομώ). Τα ποσά που έχει λάβει αθροίζονται χωρίς να παρέχεται η σχετική αναλυτική πληροφόρηση πόσα έλαβε από κάθε δράση χωριστά. Η κατάσταση είναι ακόμη χειρότερη για τον ΔΕΔΔΗΕ που λαμβάνει χρήματα από εξι διαφορετικές δράσεις του ΤΑΑ.

Τέλος, προφανώς η λίστα δεν περιλαμβάνει το σύνολο των δικαιούχων του ΤΑΑ μέχρι το τέλος Μαΐου 2026 που εκτείνεται η λίστα. Σίγουρα υπάρχουν και άλλοι που έχουν λάβει χρήματα και οι οποίοι δεν περιλαμβάνονται στην λίστα. Πάντως οι δαπάνες που έγιναν στο πλαίσιο του ΤΑΑ, παρόλο που ξεπερνούν τα 20,4 δισ. ευρώ που περιλαμβάνονται η λίστα, απέχουν πολύ από το τελικό ζητούμενο που είναι η δαπάνη των 36 δισ. ευρώ που είναι το σύνολο των πόρων του ΤΑΑ.