Ηχηρό παράδειγμα της «νέας εποχής» στη ναυπηγική ζώνη των Ηνωμένων Πολιτειών είναι η επένδυση ύψους 300 εκατομμυρίων δολαρίων της Saronic Technologies στο ναυπηγείο Franklin, στην ενορία St. Mary της Λουιζιάνα, μια στρατηγική στροφή από τα παραδοσιακά πλοία στα αυτόνομα σκάφη – τα λεγόμενα «θαλάσσια drones», που προορίζονται κυρίως για το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ.
Πίσω από αυτή την επένδυση κρύβεται ένας ευρύτερος μετασχηματισμός. Η ναυπηγική οικονομία στη Λουιζιάνα διανύει μια περίοδο εντυπωσιακής ανάκαμψης. Η εικόνα των παλιών ναυπηγείων, που σε πολλές περιοχές των ΗΠΑ είχαν μαραζώσει ή κλείσει, δίνει σταδιακά τη θέση της σε ένα νέο μοντέλο υψηλής τεχνολογίας, αυτοματισμού και στενής διασύνδεσης με την αμυντική βιομηχανία.
Σε αυτό το νέο τοπίο, η Λουιζιάνα – μια πολιτεία με μακρά ναυπηγική παράδοση, δεμένη ιστορικά με τα λιμάνια του Κόλπου του Μεξικού – αναδεικνύεται ξανά σε κομβικό παίκτη.
Η μεγάλη επένδυση
Το έργο της Saronic Technologies ξεκίνησε επίσημα τον Νοέμβριο του 2025. Περιλαμβάνει την προσθήκη περισσότερων από 300.000 τετραγωνικών ποδιών νέας παραγωγικής ικανότητας στο ναυπηγείο Franklin, το οποίο μέχρι πριν λίγα χρόνια ήταν γνωστό ως Gulf Craft.
Η ολοκλήρωση της επέκτασης έχει προγραμματιστεί για το τέλος του 2026, ενώ οι νέες εγκαταστάσεις αναμένεται να τεθούν σε πλήρη λειτουργία στις αρχές του 2027. Με την ολοκλήρωση του έργου, η Saronic προβλέπει τη δημιουργία περίπου 1.500 άμεσων θέσεων εργασίας πλήρους απασχόλησης, με μέσο ετήσιο μισθό 87.936 δολάρια – ποσοστό κατά 46% υψηλότερο από τον μέσο μισθό της περιοχής St. Mary.
Όταν η εταιρεία εξαγόρασε το ναυπηγείο τον Απρίλιο του 2025, διατήρησε το τότε εργατικό δυναμικό των 35 ατόμων. Μέσα σε λίγους μήνες, ο αριθμός αυτός ξεπέρασε τους 100 εργαζομένους, δείχνοντας ότι η επένδυση δεν είναι θεωρητική υπόσχεση, αλλά πραγματική αλλαγή στην τοπική οικονομία.
Το μέλλον της ναυπηγικής: Τα αυτόνομα πλοία
Η καρδιά της επένδυσης δεν είναι απλώς τα νέα κτίρια, αλλά το τι θα παράγεται μέσα σε αυτά. Η Saronic ειδικεύεται στην κατασκευή αυτόνομων Σκαφών επιφανείας (Autonomous Surface Vessels – ASVs). Πρόκειται για πλοία που μπορούν να κινούνται, να πλοηγούνται και να εκτελούν αποστολές χωρίς πλήρωμα, χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη, αισθητήρες και δορυφορικά συστήματα.
Στο πλαίσιο της επέκτασης, η εταιρεία θα κατασκευάσει τρεις νέες πλωτές εγκαταστάσεις, θα επεκτείνει την αποθήκη της και θα δημιουργήσει ειδική γραμμή παραγωγής για μεγάλα σκάφη. Το πιο χαρακτηριστικό από αυτά είναι το Marauder, ένα αυτόνομο πλοίο μήκους περίπου 180 ποδιών, σχεδιασμένο για στρατιωτικές αποστολές επιτήρησης, μεταφοράς εξοπλισμού και επιχειρήσεων σε περιοχές υψηλού κινδύνου.
Ήδη στο Franklin κατασκευάζονται δύο πλοία τύπου Marauder 150 ποδιών. Η εταιρεία κατάφερε να περάσει από τον αρχικό σχεδιασμό στην πλήρη ανάπτυξη του πλοίου μέσα σε μόλις έξι μήνες – χρόνος εξαιρετικά μικρός για τα δεδομένα της παραδοσιακής ναυπηγικής ενώ το πρώτο πλοίο αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία μέχρι το τέλος του έτους.
Η στήριξη της Ουάσιγκτον
Η αμερικανική κυβέρνηση και οι τοπικές αρχές της Λουιζιάνα δεν βλέπουν αυτή την επένδυση απλώς ως οικονομική ευκαιρία, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής. Για να εξασφαλιστεί το έργο στο Franklin, η Πολιτεία της Λουιζιάνα προσέφερε πακέτο κινήτρων που περιλαμβάνει:
- Το πρόγραμμα ανάπτυξης εργατικού δυναμικού LED FastStart
- Επιχορήγηση 2 εκατ. δολαρίων βάσει απόδοσης
- 3 εκατ. δολάρια από το Πρόγραμμα Βραβείων Οικονομικής Ανάπτυξης (EDAP)
- Συμμετοχή στο Πρόγραμμα Ποιοτικών Θέσεων Εργασίας της Λουιζιάνα
Ο κυβερνήτης της πολιτείας, Τζεφ Λάντρι, δήλωσε ότι η απόφαση της Saronic «μιλά για τη δύναμη του εργατικού μας δυναμικού και την ηγετική θέση της Λουιζιάνα στην αμυντική βιομηχανία», προσθέτοντας ότι η πολιτεία κατασκευάζει εδώ και δεκαετίες πλοία και τεχνολογία που «κρατούν την Αμερική ισχυρή».
Η σκιά του Τραμπ πάνω από τη ναυπηγική πολιτική
Η αναγέννηση της αμερικανικής ναυπηγικής δεν είναι ανεξάρτητη από την πολιτική. Ήδη από την πρώτη του θητεία, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε τοποθετήσει τη βιομηχανική αναγέννηση και την «επιστροφή των εργοστασίων στην Αμερική» στο επίκεντρο της ρητορικής του. Είχε μιλήσει επανειλημμένα για την ανάγκη ενίσχυσης της αμερικανικής ναυπηγικής, τονίζοντας ότι «μια μεγάλη χώρα πρέπει να έχει και μεγάλη ναυπηγική βιομηχανία».
Σε ομιλίες του, είχε αναφερθεί στη συρρίκνωση του αμερικανικού εμπορικού στόλου και στη μεταφορά μεγάλου μέρους της ναυπηγικής παραγωγής στην Ασία, κυρίως σε Κίνα, Νότια Κορέα και Ιαπωνία. «Δεν είναι δυνατόν η Αμερική, η ισχυρότερη ναυτική δύναμη στον κόσμο, να εξαρτάται από ξένα ναυπηγεία», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά.
Ακόμη και μετά την αποχώρησή του από την προεδρία, ο Τραμπ συνέχισε να μιλά για την ανάγκη ανανέωσης της αμερικανικής ναυπηγικής βάσης, συνδέοντας το θέμα με την εθνική ασφάλεια και τον ανταγωνισμό με την Κίνα. Σε πρόσφατες παρεμβάσεις του κατά την δεύτερη θητεία του, έχει τονίσει ότι «αν θέλουμε να μείνουμε μπροστά από την Κίνα, πρέπει να ξαναχτίσουμε την αμερικανική βιομηχανία – και αυτό ξεκινά από τα πλοία».
Όπως δήλωσε και η υπουργός Οικονομικής Ανάπτυξης της πολιτείας, Σούζαν Μπ. Μπουρζουά, το έργο της Saronic «βασίζεται στα ιστορικά πλεονεκτήματα της Λουιζιάνα, ενσωματώνοντας ταυτόχρονα νέα τεχνολογία και καινοτομία, ώστε η πολιτεία να παραμείνει ηγέτης στους ναυτιλιακούς και αμυντικούς τομείς για τις επόμενες δεκαετίες».
Ποια είναι η Saronic Technologies και ποιος βρίσκεται στο τιμόνι της
Η Saronic Technologies είναι μια αμερικανική εταιρεία αμυντικής τεχνολογίας με έδρα το Τέξας. Πρόκειται για νεοφυή επιχείρηση (start-up) που ειδικεύεται στην κατασκευή Αυτόνομων Σκαφών Επιφανείας (ASVs).
Η βασική της φιλοσοφία είναι ότι το μέλλον των ναυτικών επιχειρήσεων δεν θα βασίζεται μόνο σε μεγάλα, πανάκριβα πλοία με πλήρωμα, αλλά και σε χιλιάδες μικρότερα, φθηνότερα, αυτόνομα σκάφη, τα οποία μπορούν να λειτουργούν ως «σμήνη» στη θάλασσα. Αυτά τα σκάφη μπορούν να χρησιμοποιηθούν για επιτήρηση, αναγνώριση, μεταφορά εξοπλισμού ή ακόμη και ως αναλώσιμες μονάδες σε πολεμικές επιχειρήσεις.
Η είσοδός της στη Λουιζιάνα έγινε με την εξαγορά του ναυπηγείου Gulf Craft, το οποίο μετονομάστηκε σε Franklin Shipyard. Από εκεί, η εταιρεία ξεκίνησε τη μαζική παραγωγή των αυτόνομων σκαφών της, εκμεταλλευόμενη το έμπειρο ναυπηγικό εργατικό δυναμικό της περιοχής.
Στο τιμόνι της Saronic βρίσκεται ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλός της, Dino Mavrookas – στα ελληνικά, Ντίνος Μαυρούκας. Είναι πρώην μέλος των Ειδικών Δυνάμεων του Ναυτικού των ΗΠΑ (Navy SEAL), γεγονός που επηρέασε καθοριστικά το όραμά του για την εταιρεία.
Ο Μαυρόκας γνωρίζει από πρώτο χέρι τις ανάγκες των σύγχρονων στρατιωτικών επιχειρήσεων και πιστεύει ότι η τεχνολογία μπορεί να σώσει ζωές, μειώνοντας την ανάγκη να εκτίθενται άνθρωποι σε επικίνδυνες αποστολές.
Αν και Αμερικανός πολίτης, το επώνυμό του και η επιλογή του ονόματος «Saronic» – που παραπέμπει στον Σαρωνικό Κόλπο – φανερώνουν την ελληνική του καταγωγή.
Σε δηλώσεις του για την επέκταση στο Franklin ανέφερε ότι «η επέκταση του ναυπηγείου μας στο Φράνκλιν είναι ένα σημαντικό βήμα για την αμερικανική ναυπηγική βιομηχανία. Δημιουργούμε θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας, ενισχύουμε τη θαλάσσια οικονομία του Κόλπου και χτίζουμε τις προηγμένες ναυτικές δυνατότητες που χρειάζεται το έθνος μας».
