Πολιτική θύελλα στη Βουλή φέρνει η δεύτερη δικογραφία από την Ευρωπαία εισαγγελέα Λάουρα Κοβέσι για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που μπορεί ακόμα και σήμερα να φτάσει στο κοινοβούλιο και αφορά συνολικά 18 νυν και πρώην βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας. Η θέση του κυβερνώντος κόμματος, όπως διαμορφώθηκε ήδη το τελευταίο διάστημα, που είχε αναπτυχθεί η σχετική φημολογία, κινείται σε δύο άξονες: αν υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία και δεδομένα για τους βουλευτές και ποια είναι η ποινική τους αξιολόγηση – αν δηλαδή αφορούν πταίσμα, πλημμέλημα ή κακούργημα.
Μετά τη χθεσινή ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, προστέθηκε και ένας τρίτος άξονας, αυτός του διαχωρισμού της κάθε υπόθεσης (για κάθε βουλευτή δηλαδή) και της εξέτασής της ξεχωριστά. Όπως επισήμανε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, σε δήλωσή του νωρίς χθες το μεσημέρι, «η σημερινή ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας συνιστά μια σοβαρή εξέλιξη. Αναμένουμε τη διαβίβαση της δικογραφίας στη Βουλή των Ελλήνων, προκειμένου να γίνει αξιολόγηση για κάθε περίπτωση ξεχωριστά».
Τι θα γίνει, λοιπόν, στο εξής; Πρώτον, η κυβέρνηση θα είναι φειδωλή στις δηλώσεις της και θα περιμένει να λάβει στα χέρια της το πλήρες κείμενο της δικογραφίας, να το μελετήσει και να το αξιολογήσει. Δεύτερον, εφόσον εμπλέκονται νυν υπουργοί ή υφυπουργοί και οι κατηγορίες που τους προσάπτονται είναι στέρεες και σοβαρές -και δεν γίνεται δηλαδή μια απλή αναφορά στο όνομά τους από κάποιο τρίτο πρόσωπο-, θα απομακρυνθούν από την κυβέρνηση. Εξάλλου και η πρώτη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είχε οδηγήσει στην απομάκρυνση από την κυβέρνηση του τότε υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου, Μάκη Βορίδη, και των τότε υφυπουργών Εξωτερικών, Τάσου Χατζηβασιλείου, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Διονύση Σταμενίτη, και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Χρήστου Μπουκώρου.
Αν αυτό θα αποτελέσει αφορμή για ευρύτερο ανασχηματισμό, που έτσι κι αλλιώς είναι ένα σενάριο που μελετούσε εδώ και καιρό ο πρωθυπουργός και δεχόταν σχετικές εισηγήσεις, δεν έχει αποφασιστεί ακόμα, ωστόσο είναι πιθανό. Τρίτον, σε σχέση με τους βουλευτές που επίσης αντιμετωπίζουν σοβαρές κατηγορίες, εξετάζονται όλα τα ενδεχόμενα, με κυριότερο -εφόσον αρθεί η ασυλία τους, παραπεμφθούν σε δίκη και η δίκη εκκρεμεί όταν προκηρυχθούν εθνικές εκλογές- να μην περιληφθούν στα ψηφοδέλτια του κόμματος. Πρόσφατες διαρροές από το κυβερνητικό στρατόπεδο, εξάλλου, απέκλεισαν τη συμμετοχή στις επόμενες εκλογές βουλευτών που διερευνώνται από τη Δικαιοσύνη.
Θυμίζουμε ότι με βάση τη σχετική ανακοίνωση που εκδόθηκε χθες το πρωί, ο Ευρωπαίος γενικός εισαγγελέας ζήτησε από τη Βουλή των Ελλήνων την άρση της ασυλίας έντεκα εν ενεργεία βουλευτών, στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενο οργανωμένο σχέδιο απάτης που αφορά αγροτικά κεφάλαια. Το αίτημα για άρση της ασυλίας αφορά πράξεις που φέρονται να διαπράχθηκαν το 2021. Πέντε πρώην βουλευτές (που δεν επανεξελέγησαν δηλαδή το 2023) βρίσκονται επίσης υπό έρευνα. Παράλληλα, το γραφείο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην Αθήνα παρέπεμψε στη Βουλή πληροφορίες σχετικά με φερόμενη εμπλοκή ενός πρώην υπουργού και ενός υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, για τους οποίους πρέπει στη συνέχεια να ενεργοποιηθεί η διαδικασία που προβλέπει το άρθρο 86 του Συντάγματος.
Αφού το έτος αναφοράς είναι το 2021, πρόκειται συνεπώς, και σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, για τους Σπήλιο Λιβανό (πρώην βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας) και Φωτεινή Αραμπατζή (βουλευτής Σερρών). Πρόταση άσκησης δίωξης εναντίον τους μπορεί να υποβληθεί από τριάντα τουλάχιστον βουλευτές και στη συνέχεια η Βουλή «με απόφασή της που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, συγκροτεί ειδική κοινοβουλευτική επιτροπή για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης», τη γνωστή δηλαδή και ως προανακριτική επιτροπή.
Θυμίζουμε επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αποτελεί ανεξάρτητη και αποκεντρωμένη εισαγγελική αρχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με αρμοδιότητα να διερευνά, να διώκει και να παραπέμπει στη δικαιοσύνη εγκλήματα κατά του προϋπολογισμού της Ε.Ε., όπως εγκλήματα απάτης, διαφθοράς ή σοβαρής διασυνοριακής απάτης στον τομέα του ΦΠΑ. Στο πλαίσιο αυτό, ερευνά εδώ και πολύ καιρό πιθανή κατάχρηση ευρωπαϊκών πόρων που προορίζονταν για τον πρωτογενή τομέα στην Ελλάδα, με ενδιάμεσο φορέα τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Στην ανακοίνωσή της σημειώνει μάλιστα ότι «η έρευνα αφορά εικαζόμενα κακουργήματα και πλημμελήματα κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα υποκίνηση σε απιστία, απάτη με χρήση υπολογιστή και ψευδή βεβαίωση με σκοπό την απόκτηση παράνομου περιουσιακού οφέλους υπέρ τρίτου».
Με βάση πληροφορίες, οι βουλευτές που περιλαμβάνονται στη δικογραφία είναι οι Μάξιμος Σενετάκης (Ηρακλείου), Λάκης Βασιλειάδης (Πέλλας), Νότης Μηταράκης (Χίου), Κατερίνα Παπακώστα (Τρικάλων), Κώστας Καραμανλής (Σερρών), Χρήστος Μπουκώρος (Μαγνησίας), Θεόφιλος Λεονταρίδης (Σερρών), Κώστας Σκρέκας (Τρικάλων, γενικός γραμματέας της ΝΔ), Γιάννης Κεφαλογιάννης (Ρεθύμνου, υπουργός Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Κρίσης), Κώστας Τσιάρας (Καρδίτσας, υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων), Δημήτρης Βαρτζόπουλος (Β’ Θεσσαλονίκης, υφυπουργός Υγείας).
Για τους τρεις τελευταίους η διαδικασία της ενδεχόμενης άσκησης ποινικής δίωξης ξεκινά από την άρση της βουλευτικής ασυλίας και όχι από προανακριτική επιτροπή της Βουλής που προβλέπει το άρθρο 86. Κι αυτό γιατί το ποινικό αδίκημα που ενδεχομένως έχουν τελέσει δεν σχετίζεται με την άσκηση των καθηκόντων τους στα αντίστοιχα υπουργεία. Ειδικότερα, το άρθρο 86 προβλέπει πως «μόνο η Βουλή έχει την αρμοδιότητα να ασκεί δίωξη κατά όσων διατελούν ή διετέλεσαν μέλη της Κυβέρνησης ή Υφυπουργοί για ποινικά αδικήματα που τέλεσαν κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, όπως νόμος ορίζει». Εν προκειμένω, οι κ. Κεφαλογιάννης, Τσιάρας και Βαρτζόπουλος ενήργησαν ως βουλευτές το 2021 και όχι στο πλαίσιο κάποιων υπουργικών αρμοδιοτήτων.
