Κοινές δηλώσεις στον Τύπο παραχωρούν ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, και ο Αμερικανός ομόλογός του, Μάρκο Ρούμπιο, μετά την ολοκλήρωση της διμερούς συνάντησής τους στο υπουργείο Εξωτερικών. Αμέσως μετά, οι δύο υπουργοί θα κηρύξουν την έναρξη του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, με την ατζέντα να εκτείνεται από την άμυνα και την ενέργεια έως τις επενδύσεις, την τεχνολογία, τη ναυτιλία και τα περιφερειακά ζητήματα.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υποδέχθηκε τον Μάρκο Ρούμπιο λίγο μετά τις 9 το πρωί στο υπουργείο Εξωτερικών, όπου ακολούθησε η κατ’ ιδίαν συνάντηση των δύο υπουργών. Πριν από την έναρξη των συνομιλιών, ο Έλληνας υπουργός ξενάγησε τον Αμερικανό ομόλογό του στους χώρους του υπουργείου και του παρουσίασε τα εκθέματα. Μετά τις κοινές δηλώσεις, τη σκυτάλη παίρνουν οι επιμέρους ομάδες εργασίας στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου, με αντικείμενο τα βασικά πεδία της ελληνοαμερικανικής συνεργασίας.
Άμυνα και ενέργεια ψηλά στην ατζέντα
Στον αμυντικό τομέα, η Ελλάδα έχει ήδη δρομολογήσει την απόκτηση των F-35, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η αναβάθμιση των ελληνικών F-16 σε Viper. Παράλληλα, η αμυντική συνεργασία αποτελεί ένα από τα βασικά κεφάλαια των επαφών των δύο πλευρών. Ιδιαίτερο βάρος έχει και η ενέργεια. Αμερικανικό LNG διοχετεύεται μέσω ελληνικών υποδομών προς τα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη, ενώ η παρουσία των Chevron και ExxonMobil στις έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα προσθέτει ακόμη μία διάσταση στην ενεργειακή σχέση Αθήνας – Ουάσιγκτον.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και ο Κάθετος Διάδρομος, ο οποίος αποτελεί βασικό άξονα για τη μεταφορά φυσικού αερίου προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. Παράλληλα, στην ατζέντα επιστρέφει το σχήμα 3+1 Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και ΗΠΑ, με τις δύο πλευρές να εξετάζουν τα επόμενα βήματα της συνεργασίας σε μια σειρά από περιφερειακά και ενεργειακά ζητήματα.
Η αμερικανική αποστολή
Το εύρος των θεμάτων αποτυπώνεται και στη σύνθεση της αμερικανικής αποστολής που συνοδεύει τον Μάρκο Ρούμπιο. Στην Αθήνα βρίσκεται η πρέσβης των ΗΠΑ Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, ενώ στην αποστολή συμμετέχουν επίσης η Κέιτ Ντίλον, αρμόδια για Εκπαιδευτικές και Πολιτιστικές Υποθέσεις, και ο Ντίλαν Τζόνσον, αρμόδιος για Global Public Affairs. Είχε προηγηθεί η επίσκεψη στην Αθήνα της Άλισον Χούκερ, επικεφαλής των Πολιτικών Υποθέσεων του State Department, στο πλαίσιο της προετοιμασίας της επίσκεψης Ρούμπιο. Με την ολοκλήρωση των κοινών δηλώσεων, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στις εργασίες του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου, όπου οι δύο πλευρές θα εξετάσουν αναλυτικά την πορεία και τα επόμενα βήματα της συνεργασίας σε άμυνα, ενέργεια, επενδύσεις, τεχνολογία, ναυτιλία και περιφερειακά θέματα.
Για την υπερ-νοημοσύνη και τη θέση της Ουάσιγκτον και της Ελλάδας για τον κίνδυνο που υπάρχει για την ανθρωπότητα ο Ρούμπιο είπε: «Οι ΗΠΑ έχουν ομάδα κρούσης για να μειωθούν οι κίνδυνοι από την υπερ-νοημοσύνη. Είναι νέο ζήτημα, που εξελίσσεται γρήγορα. Συνεργαζόμαστε σκληρά με τους συμμάχους μας στον κόσμο. Είδατε τι έγινε μετά τη συνάντηση του Αμερικανού προέδρου με τεχνολογικούς κολοσσούς. Η υπερ-ευφυΐα συμβαίνει ήδη, πρέπει να κατανοήσουμε οφέλη, μειονεκτήματα και τον ρόλο των κυβερνήσεων. Να διασφαλίσουμε ότι τα θετικά θα είναι πολύ περισσότερα και θα αμβλυνθούν οι κίνδυνοι».
Από την πλευρά του, ο Γεραπετρίτης είπε: «Νέα βιομηχανική και επιστημονική επανάσταση η Τεχνητή Νοημοσύνη, υπάρχουν όμως και κίνδυνοι, όπως ο εθισμός, η παραπληροφόρηση, η αύξηση των ανισοτήτων και η απειλή στη Δημοκρατία. Δεν είναι εύκολο να θέσεις όρια σε τεχνολογικά επιτεύγματα, αλλά η ΤΝ είναι διπλής χρήσης: Μπορεί να είναι ευεργετική, αλλά και καταστροφική. Στη σωστή δοσολογία, μπορεί να καταστεί φάρμακο, στη δοσολογία που δεν είναι προσήκουσα, μπορεί να καταστεί φαρμάκι. Ναι στη ρύθμιση όχι στην τεχνοφοβία».
Σε ερώτηση για αιτήματα από πλευράς ΗΠΑ για συμμετοχή των ευρωπαϊκών χωρών σε πιο αμερικανικές πρωτοβουλίες και το αν η ελληνοϊσραηλινή σχέση προκαλεί όχληση σε «κάποιο γείτονά» μας, ο Έλληνας ΥΠΕΞ τόνισε: «Όλες οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις είναι συμπληρωματικές των αμερικανικών πρωτοβουλιών. Αν καταστεί αναγκαίο, είμαστε σε θέση να μπορούμε να συνεργαστούμε με τις ΗΠΑ για να παρέχουμε ναυτική βοήθεια και στην περιοχή του Ορμούζ. Η Ελλάδα έχει ενδιαφέρον και λόγω ναυτιλίας, αλλά και γιατί μέσω της ναυτιλίας, διασφαλίζεται η ενεργειακή ασφάλεια και η ευημερία των λαών.
Συζητήσαμε και για το Ισραήλ, έχουμε στρατηγική σχέση με το Ισραήλ. Θα ήθελα να αναφερθώ και στην πρωτοβουλία 3+1, η αντίληψή μας για τα θέματα της Μ. Ανατολής με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ είναι απολύτως κοινή: Να προχωρήσει το σχέδιο των 20 Σημείων για τη Γάζα και να σταματήσουν οι ενέργειες στη Δυτική Όχθη που παρεμποδίζουν την επίτευξη λύσης στη βάση των Ηνωμένων Εθνών».
Αναφορά έγινε και στο δημοσίευμα της WSJ, με τον Μ. Ρούμπιο να απαντά: «Γράφετε κάτι, το θεωρείτε αλήθεια και μετά κάνετε ερώτηση με βάση αυτό που θεωρείτε αλήθεια. Δεν είμαι υποχρεωμένος να απαντώ σε τέτοιες ερωτήσεις».
Για το Ιράν και τη βάση της Σούδας ερωτήθηκε ο Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος ανέφερε: «Είναι στάση αρχής από την Ελλάδα ο σεβασμός του διεθνούς δικαίου και η υποστήριξη του αμυνόμενου. Η ελληνική Πολιτεία στήριξε την ελληνική επικράτεια, τη βάση της Σούδας, αλλά έγινε και πάροχος ασφαλείας σε άλλες χώρες, στην Κύπρο και τη Βουλγαρία. Η Ελλάδα μπορεί να είναι πυλώνας σταθερότητας και είναι ο κύριος παράγων στην επιχείρηση της ΕΕ ASPIDES για τον ασφαλή πλου των πλοίων που διέρχονται από την Ερυθρά Θάλασσα. Αν απαιτηθεί, η Ελλάδα θα βρεθεί και πάλι στο προσκήνιο».
Σε ερώτηση για το Ιράν και την Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ απάντησε: «Η πρέσβης μας κάνει εξαιρετική εργασία, τα ερωτήματα δεν θα τα απαντήσουμε σε μια άλλη χώρα. Το Ιράν δεν θα έχει ποτέ πυρηνικό πρόγραμμα. Δεν θα έχουν ποτέ πυρηνικά όπλα όσο πρόεδρος είναι ο Ντόναλντ Τραμπ. Το πώς θα το πετύχουμε θα το δούμε. Η οικονομία τους είναι σε ελεύθερη πτώση, τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά, υπάρχει ροή πετρελαίου ίδια με πριν τη σύγκρουση. Εκείνοι έβαλαν τον λαό του Ιράν σε αυτή την κατάσταση».
Σε ερώτηση για την ενεργειακή ασφάλεια και το κατά πόσον η Ελλάδα μπορεί να περιμένει τη στήριξη από τις ΗΠΑ για projects όπως οι γεωτρήσεις, το καλώδιο με την Αίγυπτο κ.α., ο Μάρκο Ρούμπιο απάντησε.
«Έχουμε μεγάλη αφοσίωση σε αυτό. Η ενεργειακή ασφάλεια σχετίζεται με την εθνική ασφάλεια, δείτε τι προσπαθεί να κάνει το Ιράν. Πολύ σημαντικό πράγμα οι διαφοροποιημένες ενεργειακές οδοί. Η Ελλάδα αποτελεί εξαιρετικό εταίρο, κάποια πράγματα σχετίζονται με λεπτές καταστάσεις, που αφορούν και σε άλλες χώρες. Καλύτερο να αντιμετωπιστούν μέσω ιδιωτικής διπλωματίας, έξω από μια συνέντευξη Τύπου. Θα ήθελα να συγχαρώ τον κ. Γεραπετρίτη γιατί αναζητά τον διάλογο».
Ρούμπιο: Τα ευρωπαϊκά κράτη πρέπει να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για την ασφάλεια της Γηραιάς Ηπείρου και η Ελλάδα το κάνει αυτό
Η Ελλάδα είναι κοινός σύμμαχός μας όσον αφορά το μεταναστευτικό και τις τρομοκρατικές απειλές. Λόγω της θέσης της, η Ελλάδα είναι εκτεθειμένη σε απειλές μαζικών μεταναστευτικών ροών, τόνισε ο Μ. Ρούμπιο. Στο πλαίσιο αυτό, ανακοινώνουμε νέο μνημόνιο συνεργασίας σε επίπεδο ασφαλείας κατά της τρομοκρατίας.
Ρούμπιο: «Θέλουμε νέους διασυνδετήριους αγωγούς και επέκταση της παροχής αμερικανικού LNG. Παράλληλα, να καταπολεμήσουμε την παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων. Οι Υπουργοί Εξωτερικών, μαζί με το Εσωτερικών, το FBI, θέλουμε να διασφαλίσουμε τους θησαυρούς του πολιτισμού».
«Η Ελλάδα στενός εταίρος στην καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης και στα τρομοκρατικά θέματα. Λόγω της θέση της στον χάρτη, είναι εκτεθειμένη σε διαφορετικές απειλές».
Ρούμπιο: Σπουδαίος σύμμαχος η Ελλάδα
Τον λόγο πήρε ο Αμερικανός υπ. Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος, μεταξύ άλλων τόνισε: «Η Ελλάδα και οι ΗΠΑ έχουν ιστορική συμμαχία. Υπογραμμίζεται από τον κόσμο που ζούμε και τις ταραχές σε Ιράν, Ορμούζ, Υεμένη, Ουκρανία. Ιστορικής φύσης, με γερά θεμέλια, μια πηγή σταθερότητας. Είμαστε ευγνώμονες που η Ελλάδα είναι σπουδαίος σύμμαχος».
Γεραπετρίτης: «Η Κύπρος απαραίτητο κομμάτι της αρχιτεκτονικής ασφάλειας»
Ως αναγκαία χαρακτήρισε ο κ. Γεραπετρίτης την επανένωση της Κύπρου με πυξίδα το διεθνές δίκαιο, «προκειμένου να υπάρξει αποκατάσταση της ειρήνης και της ευημερίας, αποτρέποντας σταθερά οποιαδήποτε αναθεωρητική απειλή».
«Η Ελλάδα έχει σταθερά αμυντικές δαπάνες πάνω από το όριο, είναι πάροχος ασφάλειας, με ηγετικό ρόλο σε όλες τις ναυτικές επιχειρήσεις, όπως η ASPIDES και η ATALANTA, που λειτουργούν συμπληρωματικά με τις αμερικανικές πρωτοβουλίες. Κρίσιμη συμμετοχή σε πολυμερή σχήματα, όπως το 3+1, που έχει αναβαθμιστεί σε πολύ ισχυρό γεωπολιτικό, πολυμερές σχήμα, λόγω και του Μάρκο Ρούμπιο»
«Συζητήσαμε Μέση Ανατολή, Ουκρανία, την κατάσταση στην υποσαχάρια Αφρική που επηρεάζει και τις μεταναστευτικές ροές. Η Ελλάδα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην ασφάλεια και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας», υπογράμμισε ο Έλληνας ΥΠΕΞ.
«Σούδα και Αλεξανδρούπολη αναδεικνύουν τη στρατηγική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή. Η ανάπτυξη των F-16 Viper και η ένταξη των F-35 αναδεικνύει και τη σταθερή αμυντική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών και ενισχύει την αμυντική ικανότητα της Ελλάδας»
Γεραπετρίτης: Κάθετος Διάδρομος είναι η ραχοκοκαλιά της μεταφοράς του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη
«Ραχοκοκαλιά της μεταφοράς του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη ο Κάθετος Διάδρομος. Ο ελληνόκτητος στόλος μεταφέρει το 1/4 του αμερικανικού LNG»
Ξεκίνησαν οι δηλώσεις Γεραπετρίτη και Ρούμπιο στον Τύπο
Η πρέσβειρα των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα ήταν παρούσα στις δηλώσεις των Μ. Ρούμπιο και Γ. Γεραπετρίτη
Υπουργείο Εξωτερικών. Συνάντηση του Υπ. Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον ομόλογο του των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο. 6ος Γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδος-ΗΠΑ © EUROKINISSI
Ο Ρούμπιο στάθηκε στη συνεργασία μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων Ελλάδας και ΗΠΑ και επεσήμανε ότι υπάρχουν «απίστευτα πράγματα που μπορούν να γίνουν στο μέλλον».
«Έχουμε μεγάλο χρέος στην Αρχαία Ελλάδα για τη δημοκρατία. Είναι χαρά μου να βρίσκομαι εδώ στο πρώτο και ελπίζω όχι το τελευταίο ταξίδι μου στην Ελλάδα» ανέφερε σε άλλο σημείο ο Μάρκο Ρούμπιο
Ρούμπιο: «Θέλουμε να αναπτύξουμε μια ασφαλή εφοδιαστική αλυσίδα. Είναι κάτι που θα οικοδομήσουμε μέσω του Καθέτου Διαδρόμου που έχει καταστήσει την Ελλάδα ασφαλή ενεργειακό κόμβο για τη μεταφορά αμερικανικού LNG».
«Μοιραζόμαστε κοινή κουλτούρα, θρησκεία, πολιτιστική κληρονομιά με την Ελλάδα. Έχουμε ατέρμονο χρέος στην αρχαία Ελλάδα, έχει διαμορφώσει όλο τον πολιτισμό μας» τόνισε.
«Η Ελλάδα αποτελεί πυλώνα σταθερότητας στην περιοχή, πυλώνα της παρουσίας των ΗΠΑ στην περιοχή, πυλώνα του ΝΑΤΟ. Είμαστε ενθουσιασμένοι που η Ελλάδα θα ενταχθεί στο πρόγραμμα συνεργασίας συνεργασίας των Ελληνικών ΕΔ και της Εθνοφρουράς στη Φλόριντα», ανέφερε ο Ρούμπιο, ενώ σε άλλοι σημείο τόνισε:
«Πολύ ισχυρός εταίρος η Ελλάδα για τις ΗΠΑ. Αυτή η σχέση έχει να κάνει σε πολλούς τομείς: Την άμυνα, το εμπόριο, τις επενδύσεις, την ενέργεια, τις πολιτιστικές ανταλλαγές»
Ρούμπιο: «Ιστορική η συμμαχία ΗΠΑ και Ελλάδας»
Ιδιαιτέρως ευτυχής που βρίσκεται στην Ελλάδα, δήλωσε ο Μάρκο Ρούμπιο, εκφράζοντας τη χαρά του που αποτελεί κομμάτι του Στρατηγικού Διαλόγου. «Μιλώ για την ιστορική συμμαχία ΗΠΑ και Ελλάδας»
«Ο Στρατηγικός Διάλογος μετατρέπει τη συνεργασία σε απτές πράξεις. Έχουμε βαθύνει την αμυντική συνεργασία, μια κυρίαρχη πολιτική της Ελλάδας συνεισφέρει στην ενίσχυση της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ. Η συλλογική ασφάλεια απαιτεί από κάθε σύμμαχο να αναλάβει τις υποχρεώσεις του. Η Ελλάδα αναδεικνύεται ως hub, μαζί με τον κομβικό ρόλο στον Κάθετο Διάδρομο. Η αυξανόμενη δέσμευση από Chevron και Exxon Mobil. Ο μετασχηματισμός της ελληνικής οικονομίας δημιουργεί ευκαιρίες για τις αμερικανικές εταιρείες» ανέφερε σε άλλο σημείο ο Γεραπετρίτης
«Η αμυντική συνεργασία με τις ΗΠΑ βρίσκεται στο καλύτερο της επίπεδο», συνέχισε ο Έλληνας ΥΠΕΞ, αναφέροντας πως: «Υπάρχει ικανότητα να αντιμετωπίζουμε κοινές προκλήσεις. Η Αλεξανδρούπολη είναι το πιο σημαντικό παράδειγμα. Η συλλογική ασφάλεια απαιτεί από κάθε σύμμαχο να αναλάβει τις δικές του ευθύνες».
«Η παρουσία σας εδώ αποδεικνύει τη σπουδαιότητα που αποδίδουν οι δύο χώρες στον διάλογο αυτό» ανέφερε ο υπουργός στις κοινές δηλώσεις με τον Μάρκο Ρούμπιο. Χαρακτήρισε «απτή απόδειξη της προόδου των ελληνοαμερικανικών σχέσεων η υπογραφή των τριών συμφωνιών».
Γεραπετρίτης: Η συνεργασία με τις ΗΠΑ δεν ήταν ποτέ πιο ισχυρή
«Η Ελλάδα είναι άγκυρα σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Καθώς προετοιμαζόμαστε να αναλάβουμε την προεδρία τους Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τονίζουμε τη σημασία του Διεθνούς Δικαίου», τονίζει ο Γ. Γεραπετρίτης.
