Έξι μέτρα οικονομικής ενίσχυσης των δήμων και δύο πρόσθετες πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση του ενεργειακού τους κόστους ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στο ετήσιο συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ). Στο επίκεντρο των εξαγγελιών βρέθηκαν η άμεση διάθεση 300 εκατ. ευρώ για έργα ανακύκλωσης, η αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών προς παρόχους ενέργειας και ο διπλασιασμός της κρατικής επιχορήγησης για τη συντήρηση σχολικών κτιρίων.
Ο πρωθυπουργός, παράλληλα, ανακοίνωσε χρηματοδότηση 200 εκατ. ευρώ τον χρόνο για την επόμενη τετραετία, με στόχο την αναβάθμιση του οδικού δικτύου εντός των δήμων, καθώς και τη διαμόρφωση ειδικού τιμολογίου ηλεκτρικού ρεύματος για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, όταν αποκλιμακωθεί η αναταραχή στις ενεργειακές αγορές.
Τα έξι μέτρα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση
Η πρώτη παρέμβαση αφορά τη διάθεση 300 εκατ. ευρώ στους δήμους από τον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης, προκειμένου να χρηματοδοτηθούν έργα ανακύκλωσης στις τοπικές κοινωνίες.
Το δεύτερο μέτρο προβλέπει την καταβολή 240 εκατ. ευρώ εντός Νοεμβρίου για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων δημοτικών οφειλών προς παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας.
Τρίτον, αυξάνεται από 0,75% σε 1% το τέλος παρεπιδημούντων, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να διευκρινίζει ότι η εφαρμογή του αυξημένου συντελεστή θα είναι προαιρετική για τους δήμους.
Τέταρτον, διπλασιάζεται η ετήσια κρατική επιχορήγηση για τη συντήρηση σχολικών κτιρίων. Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι μέσω του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου» προβλέπεται η διάθεση συνολικά 400 εκατ. ευρώ την επόμενη τετραετία για παρεμβάσεις σε σχεδόν 2.000 σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα.
Πέμπτον, προβλέπονται 200 εκατ. ευρώ ετησίως για τέσσερα χρόνια, δηλαδή συνολικά 800 εκατ. ευρώ, για έργα επισκευής και αναβάθμισης της αστικής οδοποιίας. Η χρηματοδότηση θα προέρχεται από ειδικό τέλος, το οποίο θα ενεργοποιηθεί όταν ομαλοποιηθεί η αγορά καυσίμων. Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, η διάθεση των πόρων θα μπορούσε να αρχίσει μέσα στο 2027.
Έκτον, επιπλέον 50 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν στην προμήθεια συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, ώστε οι δήμοι να μπορούν να αξιοποιούν για αυτοκατανάλωση την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από τοπικές Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.
Οι δύο πρόσθετες παρεμβάσεις για το ρεύμα
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε επίσης ότι θα επιδιωχθεί, σε συνεργασία με τη ΔΕΗ, πρόσθετη ρύθμιση των εναπομεινασών οφειλών των δήμων προς την επιχείρηση, ύψους έως 60 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, δεσμεύθηκε ότι θα ξεκινήσουν άμεσα συζητήσεις για τη δημιουργία ειδικού τιμολογίου ηλεκτρικής ενέργειας για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η κυβέρνηση δεν είναι ακόμη έτοιμη να παρουσιάσει τους όρους του τιμολογίου, καθώς η εφαρμογή του συνδέεται με την αποκλιμάκωση των πιέσεων στις διεθνείς ενεργειακές αγορές.
Στα 3 δισ. ευρώ η ετήσια χρηματοδότηση των δήμων
Κάνοντας απολογισμό της κυβερνητικής πολιτικής, ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι οι ετήσιοι πόροι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης αυξήθηκαν από λιγότερα από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 3 δισ. ευρώ το 2026, καταγράφοντας άνοδο 67%.
Σύμφωνα με τον ίδιο, την ίδια περίοδο πραγματοποιήθηκαν περίπου 20.000 προσλήψεις στους δήμους, ενώ έγιναν δεκτά σχεδόν όλα τα αιτήματα που αφορούσαν τη στελέχωση των ανταποδοτικών υπηρεσιών.
Αναφέρθηκε επίσης στον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, μέσω του οποίου ενοποιούνται και αποσαφηνίζονται εκατοντάδες διάσπαρτες αρμοδιότητες.
Ως παράδειγμα έργων που χρηματοδοτήθηκαν από το Ταμείο Ανάκαμψης παρουσίασε τη νέα μονάδα επεξεργασίας λυματολάσπης στην Καλαμάτα, την οποία επισκέφθηκε πριν από την ομιλία του. Όπως σημείωσε, μέχρι το 2023 λειτουργούσαν τέσσερις αντίστοιχες μονάδες στη χώρα, ενώ έκτοτε κατασκευάστηκαν άλλες 18.
Οι ευρωπαϊκοί πόροι και οι συστάσεις προς τους δημάρχους
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στις επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης, επισημαίνοντας ότι οι αυξημένες τιμές καυσίμων επιβαρύνουν τόσο τα νοικοκυριά όσο και τη λειτουργία των δήμων. Υπογράμμισε ότι οι δημοσιονομικές δυνατότητες είναι συγκεκριμένες και δεν επιτρέπουν την άμεση ικανοποίηση όλων των αιτημάτων της Αυτοδιοίκησης.
Στο πλαίσιο αυτό, κάλεσε τους δημάρχους να εξετάσουν τον τρόπο διαχείρισης των διαθέσιμων πόρων, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στις απευθείας αναθέσεις και στις προσλήψεις έκτακτου προσωπικού.
Παράλληλα, επισήμανε ότι τα αποθεματικά του Πράσινου Ταμείου υπόκεινται στους περιορισμούς δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, ενώ εξακολουθούν να χρηματοδοτούν παρεμβάσεις αναπλάσεων, αποκατάστασης και πολιτικής προστασίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034, τονίζοντας ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση πρέπει να προετοιμαστεί για την αξιοποίηση των νέων ευρωπαϊκών πόρων.
Όπως εξήγησε, οι μελλοντικές χρηματοδοτήσεις θα συνδέονται με συγκεκριμένα ορόσημα και μεταρρυθμίσεις, κατά το πρότυπο του Ταμείου Ανάκαμψης. Υπενθύμισε επίσης ότι η Ελλάδα θα ασκήσει την προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι η ελληνική οικονομία να αναπτύσσεται την επόμενη τετραετία με ρυθμούς τουλάχιστον διπλάσιους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, με παράλληλη ενίσχυση της περιφερειακής σύγκλισης.
Κλείνοντας, διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση θα συνεχίσει τη συνεργασία της με τους 332 δήμους της χώρας, ανεξαρτήτως της κομματικής προέλευσης των αιρετών εκπροσώπων τους.
