Προ των πυλών ενός ακόμη déjà vu βρίσκεται ο Έλον Μασκ, αυτήν τη φορά στον τομέα των ρομπότ. Από τη στιγμή που η BYD ξεπέρασε την Tesla, η αυτοκινητοβιομηχανία του Έλον Μασκ βλέπει σταθερά την πλάτη της κινεζικής αυτοκινητοβιομηχανίας. Σύμφωνα με το CNBC, ο «Mr Tesla» κινδυνεύει να βιώσει κάτι ανάλογο και στη ρομποτική, όπου οι Κινέζοι ανταγωνιστές… αυξάνονται και πληθύνονται.
Με το πολυδιαφημισμένο ανθρωποειδές ρομπότ της Tesla, Optimus, να μην έχει ακόμη βγει στην αγορά, μια σειρά από κινεζικές εταιρείες ενδέχεται να προλάβουν τον Έλον Μασκ στη μαζική παραγωγή ρομπότ το 2026.
Ωστόσο, ο αγώνας του Μασκ δείχνει να είναι άνισος από τη στιγμή που -και εδώ- εμπλέκονται τα γρανάζια εξουσίας και τα κέντρα αποφάσεων του Πεκίνου. Στο «15ετές σχέδιο» της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κίνας η δημιουργία αλυσίδων εφοδιασμού και μαζικής παραγωγής μηχανών βρίσκεται πολύ ψηλά στη λίστα. Όπως επίσης, τα αυτοκίνητα χωρίς οδηγό και τα μη επανδρωμένα e-VTOL (σ.σ. Ιπτάμενα ταξί). Οι «παροικούντες την Ιερουσαλήμ» δηλώνουν με νόημα πως τα ανθρωποειδή ρομπότ αποτελούν ιδανική ευκαιρία για την Κίνα να αντιμετωπίσει σημαντικές προκλήσεις στον τομέα της εργασίας (υπογεννητικότητα, γήρανση πληθυσμού), ενισχύοντας παράλληλα την προσπάθεια για τεχνολογική υπεροχή έναντι των ΗΠΑ. Ήδη, το Πεκίνο έχει πετύχει να διαθέτει εργοστάσια με πλήρως αυτοματοποιημένες γραμμές παραγωγής, στηριζόμενη αποκλειστικά σε ρομπότ.
«Η Κίνα προηγείται επί του παρόντος των Ηνωμένων Πολιτειών στην πρώιμη εμπορευματοποίηση ανθρωποειδών ρομπότ» δήλωσε ο Andreas Brauchle, συνεργάτης της εταιρείας συμβούλων Horváth, σε email προς το CNBC. Και πρόσθεσε: «Αν και αναμένεται ότι και οι δύο χώρες θα δημιουργήσουν εξίσου μεγάλες αγορές με την πάροδο του χρόνου, η Κίνα αναπτύσσεται ταχύτερα σε αυτήν την αρχική φάση».
Αναλυτές της RBC Capital Markets εκτιμούν ότι έως το 2050 η παγκόσμια αγορά για τα ανθρωποειδή ρομπότ θα μπορούσε να φθάσει τα 9 τρισ. δολάρια, με την Κίνα να εξασφαλίζει μερίδιο άνω του 60%. H μαζική παραγωγή αναμένεται μετά το 2040, με ώθηση από την υιοθέτηση μεγαλύτερου όγκου μονάδων σε νοικοκυριά, όπως συνέβη (σ’ έναν βαθμό τουλάχιστον) με τις ρομποτικές σκούπες.
Τι είναι τα ανθρωποειδή ρομπότ, η μάχη της Κίνας με τις ΗΠΑ
Μέχρι πρότινος, όπως και πολλά άλλα πράγματα τα οποία ενσωματώνονται πλέον σταδιακά στην καθημερινότητα των πολιτών, τα ανθρωποειδή ρομπότ εμφανίζονταν αποκλειστικά σε φουτουριστικές ταινίες του Χόλιγουντ. Ωστόσο, o Έλον Μασκ δεν σταματά να επαναλαμβάνει ότι αποτελούν το μέλλον της ανθρωπότητας, φιλοδοξώντας να παράγει ρομπότ, με σχήμα και κινήσεις ανθρώπου, τα οποία θα λειτουργούν με ημιαγωγούς και πολύπλοκους αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης. Η νέα καθημερινότητα που οραματίζεται ο Μασκ έχει ρομπότ που σερβίρουν καφέ, στρώνουν κρεβάτια, πλένουν πιάτα, μαγειρεύουν και παράγουν αντικείμενα σε εργοστάσια.
«Η ώθηση της Κίνας στην ανάπτυξη ανθρωποειδών ρομπότ οφείλεται σ’ έναν συνδυασμό παραγόντων, όπως η αντιμετώπιση των δημογραφικών πιέσεων, η προώθηση του επόμενου ορίζοντα οικονομικής ανάπτυξης και η ενίσχυση του ρόλου της στον παγκόσμιο ανταγωνισμό» δήλωσε ο Karel Eloot, ανώτερος συνεργάτης της McKinsey & Company, στο CNBC.
Σημειώνεται ότι δημοσίευμα του Politico αποκάλυψε ότι τον Δεκέμβριο ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ, Χάουαρντ Λούτνικ, είχε συνάντηση με τους CEO αμερικανικών εταιρειών ρομποτικής, προκειμένου να υπάρξει επιτάχυνση των εξελίξεων στον κλάδο, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τη σημαντική πρόοδο της Κίνας. Δεν αποκλείεται, μάλιστα, εντός του 2026 να υπάρξει και εκτελεστικό διάταγμα για τη ρομποτική, με την υπογραφή Τραμπ.
Οι σημαντικότερες εταιρείες ρομποτικής της Κίνας
Σύμφωνα με το εκτενές ρεπορτάζ του CNBC, υπάρχουν πάνω από 150 εταιρείες στην Κίνα, που δραστηριοποιούνται στον κλάδο των ανθρωποειδών ρομπότ. Ορισμένες από αυτές είναι οι ακόλουθες:
- Unitree. Από τις πιο δημοφιλείς εταιρείες ρομποτικής στην Κίνα. Διαθέτει διάφορα μοντέλα, συμπεριλαμβανομένων και ανθρωποειδών. Το τελευταίο μοντέλο της είναι το H2, το οποίο μπορεί να χορεύει, εκτός από το να τρέχει. Η κινεζική εταιρεία προετοιμάζεται για μια αρχική IPO, η οποία θα μπορούσε να της εξασφαλίσει αποτίμηση κοντά στα 7 δισ. δολάρια.
- UBTech Robotics. Σημαντικός παίκτης στην Κίνα. Κατασκευάζει ανθρωποειδή ρομπότ τόσο για βιομηχανικές εφαρμογές, όπως εργοστάσια, όσο και για εμπορικές εφαρμογές, όπως ξεναγοί. Το κορυφαίο βιομηχανικό μοντέλο της UBTech, το Walker S2, μπορεί να αντικαταστήσει μόνο του την μπαταρία του, ώστε να λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο. Εισηγμένη στο Χρηματιστήριο του Χονγκ Κονγκ, σχεδιάζει να παράγει 5.000 ανθρωποειδή ρομπότ το 2026 και 10.000 το 2027.
- AgiBot. Έχει παράγει ανθρωποειδή ρομπότ, τα οποία προσπαθεί διαρκώς να τα αναβαθμίζει με νέες εκδόσεις λογισμικού. Έχει γίνει γνωστή για τους ρομποτικούς σκύλους, οι οποίοι μοιάζουν να είναι βγαλμένοι από τον δυστοπικό κόσμο του Black Mirror. Οι επικριτές της επισημαίνουν ότι αντιγράφει την αμερικανική Boston Dynamics.
- Xpeng. Ο κινεζικός κατασκευαστής ηλεκτρικών οχημάτων παρουσίασε τον Νοέμβριο το ανθρωποειδές ρομπότ δεύτερης γενιάς, με την ονομασία Iron. Στον σχεδιασμό της είναι η μαζική παραγωγή του μοντέλου εντός του 2026.
Γιατί η Κίνα έχει το αρχικό προβάδισμα
Σημειώνεται ότι η κατασκευαστική υπεροχή της Κίνας και η επιτυχία της στην αύξηση της παραγωγής άλλων προϊόντων, όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, μπορεί να της προσδώσει πλεονέκτημα στον τομέα της ρομποτικής, σύμφωνα με αναλυτές. «Το βάθος της εφοδιαστικής αλυσίδας της Κίνας σημαίνει ότι οι εταιρείες μπορούν να αναπτύξουν και να κατασκευάσουν ρομπότ με σημαντικό πλεονέκτημα κόστους σε σύγκριση με άλλες περιοχές» δήλωσε ο Ethan Qi, αναπληρωτής διευθυντής της Counterpoint Research. Πράγματι, η UBTech αναμένει ότι το κόστος παραγωγής θα μειωθεί κατά 20% έως 30% κάθε χρόνο.
Επίσης, όπως έγινε με τα ηλεκτρικά ταξί, τοπικές κυβερνήσεις στην Κίνα προωθούν σημαντικά προγράμματα επιδοτήσεων, που απευθύνονται σε εταιρείες του τομέα της ρομποτικής. Ωστόσο, η Κίνα υστερεί σε εξελιγμένη τεχνητή νοημοσύνη, αυτονομία και προηγμένη ανάπτυξη αλγορίθμων. Εξ ου και το Πεκίνο επιθυμεί διακαώς πρόσβαση στα αμερικανικά τσιπ της Nvidia και τον εξοπλισμό της ευρωπαϊκής ASML. «Νομίζω ότι υπάρχει πολύ μεγάλη εξάρτηση από τα αμερικανικά τσιπ, για παράδειγμα τα τσιπ Nvidia» δήλωσε η Jacqueline Du, επικεφαλής της έρευνας βιομηχανικής τεχνολογίας της Goldman Sachs στην Κίνα.
Η λεπτή κινητική και το κόστος παραγωγής
Υπάρχουν, πάντως, και σημαντικές τεχνολογικές δυσκολίες, οι οποίες – παρά τα όσα αναφέρουν κατά καιρούς οι CEO των εταιρειών- συνεχίζουν να αποτελούν πρόκληση. «Τα περισσότερα ρομποτικά χέρια υστερούν σημαντικά σε αποτελεσματικούς βαθμούς ελευθερίας, περιορίζοντας δραστικά το εύρος κινήσεών τους» σημειώνει ο Eloot της McKinsey, επιβεβαιώνοντας όσους επισημαίνουν ότι το αποτέλεσμα μιας εξελικτικής διαδικασίας εκατ. ετών δεν μπορεί τόσο απλά να γίνει «πατέντα» μέσα σε λίγα χρόνια.
Στην εξίσωση μπαίνει και ο παράγοντας του κόστους παραγωγής: Το κόστος ενός σημερινού ανθρωποειδούς πρωτοτύπου κυμαίνεται μεταξύ 150.000 και 500.000 δολαρίων ανά μονάδα. Για να μπορέσουν να ανταγωνιστούν την «ανθρώπινη εργασία» ώστε να… αξίζει τον κόπο, το κόστος πρέπει να κατέβει σ’ ένα εύρος τύπου 20.000 και 50.000 δολαρίων ανά μονάδα.
Κλείνοντας, πρέπει να επισημανθεί και η συνεχιζόμενη ανησυχία των επενδυτών γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη και την πιθανότητα «φούσκας». Χαρακτηριστική είναι η δήλωση του Brauchle της Horváth: «Πολλοί πιστεύουν ότι τα ανθρωποειδή ρομπότ θα ξεπεράσουν σύντομα την ευελιξία, την ταχύτητα και την αυτονομία των ανθρώπων. Οι κατασκευαστές ενισχύουν αυτήν την αντίληψη μέσω καλοφτιαγμένων βίντεο επίδειξης και σκηνοθετημένων παρουσιάσεων σε εμπορικές εκθέσεις, που δείχνουν δυνατότητες, οι οποίες όμως δεν είναι ακόμη αναπαραγώγιμες σε πραγματικά βιομηχανικά περιβάλλοντα». Και προσθέτει με νόημα: «Αυτό το χάσμα μεταξύ αντίληψης και πραγματικότητας αυξάνει τον κίνδυνο δημιουργίας μιας επενδυτικής φούσκας.
