Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανεβάζει ταχύτητα στην εφαρμογή του Digital Markets Act (DMA), ανοίγοντας δύο παράλληλες διαδικασίες εξειδίκευσης, που αφορούν άμεσα τη Google.
Πρόκειται για μια κίνηση υψηλής πολιτικής και ρυθμιστικής σημασίας, η οποία έρχεται να αποσαφηνίσει πώς ο αμερικανικός τεχνολογικός κολοσσός οφείλει να εφαρμόσει στην πράξη κρίσιμες υποχρεώσεις του DMA, σε τομείς που αγγίζουν τον πυρήνα της ψηφιακής οικονομίας: τη διαλειτουργικότητα του Android και την πρόσβαση στα δεδομένα της online αναζήτησης.
Οι διαδικασίες αυτές δεν συνιστούν, από μόνες τους, διαπίστωση μη συμμόρφωσης. Αντίθετα, θεσμοθετούν έναν εντατικό ρυθμιστικό διάλογο μεταξύ της Επιτροπής και της Google, με στόχο να προσδιοριστούν συγκεκριμένα μέτρα που θα διασφαλίζουν την αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων.
Η πρώτη σχετίζεται με άρθρο του DMA και την υποχρέωση της Google να παρέχει δωρεάν και αποτελεσματική διαλειτουργικότητα σε τρίτους προγραμματιστές με λειτουργίες hardware και λογισμικού, που ελέγχονται από το λειτουργικό σύστημα Android. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι λειτουργίες που χρησιμοποιούν οι ίδιες οι υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης της Google, όπως το Gemini.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει να εξειδικεύσει πώς η Google θα πρέπει να εξασφαλίζει ότι και οι τρίτοι πάροχοι AI θα έχουν «εξίσου αποτελεσματική» πρόσβαση στις ίδιες δυνατότητες με αυτές που αξιοποιούν οι ιδιόκτητες υπηρεσίες της. Ο στόχος είναι σαφής: να μην μετατραπεί το Android σε μηχανισμό προνομιακής ενίσχυσης των AI υπηρεσιών της Google, αλλά σε ανοιχτή πλατφόρμα όπου η καινοτομία και ο ανταγωνισμός κρίνονται επί ίσοις όροις.
Σε μια περίοδο όπου η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει τον τρόπο με τον οποίο οι χρήστες αλληλεπιδρούν με τα smartphones τους, η Επιτροπή επιχειρεί να δημιουργήσει τις κατάλληλες συνθήκες ώστε να μην δημιουργηθούν νέα «ψηφιακά μπλοκ» υπέρ των λίγων και ισχυρών.
Εναλλακτικές στο Google Search
Η δεύτερη διαδικασία αφορά έτερο άρθρο του DMA και την υποχρέωση της Google να παρέχει σε τρίτους παρόχους μηχανών αναζήτησης πρόσβαση σε ανωνυμοποιημένα δεδομένα κατάταξης, ερωτημάτων, «κλικ» και προβολών που προέρχονται από το Google Search. Η πρόσβαση αυτή πρέπει να γίνεται με όρους δίκαιους, εύλογους και μη διακριτικούς (FRAND).
Η Επιτροπή εστιάζει στο εύρος των δεδομένων, στις μεθόδους ανωνυμοποίησης, στις συνθήκες πρόσβασης, αλλά και στην επιλεξιμότητα παρόχων AI chatbots. Η ουσία είναι μία: χωρίς ουσιαστική και λειτουργική πρόσβαση σε δεδομένα αναζήτησης, οι ανταγωνιστές της Google αδυνατούν να βελτιστοποιήσουν τις υπηρεσίες τους και να προσφέρουν στους Ευρωπαίους χρήστες πραγματικές εναλλακτικές.
Χρονοδιάγραμμα και ρυθμιστική πίεση
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ολοκληρώσει τις διαδικασίες εντός έξι μηνών. Στους πρώτους τρεις μήνες θα κοινοποιήσει στη Google τα προκαταρκτικά της πορίσματα και τα προσχέδια των μέτρων που προτίθεται να επιβάλει, τα οποία θα δημοσιοποιηθούν σε μη εμπιστευτική μορφή ώστε να δοθεί λόγος και σε τρίτους ενδιαφερόμενους.
Παράλληλα, η Επιτροπή διατηρεί ακέραιες τις εξουσίες της να διαπιστώσει μη συμμόρφωση και να επιβάλει πρόστιμα ή περιοδικές χρηματικές ποινές, εφόσον κριθεί αναγκαίο.
Θυμίζουμε ότι η Google έχει χαρακτηριστεί «gatekeeper» από τις 6 Σεπτεμβρίου 2023 για βασικές υπηρεσίες όπως το Google Search, το Android, το YouTube και το Google Play, ενώ από τις 7 Μαρτίου 2024 υποχρεούται σε πλήρη συμμόρφωση με τον DMA.