Ο νέος διαστημικός αγώνας δεν διεξάγεται πλέον μόνο μεταξύ κρατών, αλλά και μεταξύ των ισχυρότερων δισεκατομμυριούχων των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο Έλον Μασκ και ο Τζεφ Μπέζος εντείνουν τις προσπάθειές τους για την επιστροφή του ανθρώπου στη Σελήνη, σε μια περίοδο που η NASA επιδιώκει να επιταχύνει το πρόγραμμά της ώστε να προλάβει την προγραμματισμένη κινεζική επανδρωμένη αποστολή το 2030, σημειώνει το Reuters.
Η SpaceX του Μασκ επαναπροσδιορίζει σταδιακά τη στρατηγική της. Ενώ επί χρόνια ο ίδιος παρουσίαζε τον Άρη ως τον απόλυτο προορισμό της ανθρωπότητας, πλέον αναγνωρίζει τη Σελήνη ως κρίσιμο ενδιάμεσο σταθμό. Το όραμά του περιλαμβάνει τη δημιουργία της «Moonbase Alpha» και, σε βάθος χρόνου, μιας «αυτοαναπτυσσόμενης πόλης» στη σεληνιακή επιφάνεια. Στα σχέδιά του εντάσσεται ακόμη και η εγκατάσταση υποδομών εκτόξευσης δορυφόρων από τη Σελήνη, αξιοποιώντας το χαμηλότερο βαρυτικό της πεδίο. Η στροφή αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η εταιρεία προετοιμάζεται για πιθανή δημόσια εγγραφή, με αποτιμήσεις που θα μπορούσαν να ξεπεράσουν το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια.
Κεντρικό ρόλο στα σχέδια της SpaceX διαδραματίζει το διαστημόπλοιο Starship, το οποίο προορίζεται να λειτουργήσει και ως σεληνιακός προσεδαφιστής. Ωστόσο, το εγχείρημα παραμένει τεχνικά απαιτητικό. Ο ανεφοδιασμός καυσίμων σε τροχιά, η μεταφορά μεγάλου φορτίου και η ασφαλής προσεδάφιση σε ανώμαλο έδαφος αποτελούν προκλήσεις που δεν έχουν ακόμη πλήρως επιλυθεί. Παρά τις δοκιμές και τις επαναλαμβανόμενες βελτιώσεις, η επιτυχία του προγράμματος θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό τη θέση της εταιρείας στον νέο διαστημικό συσχετισμό δυνάμεων.
Από την άλλη πλευρά, η Blue Origin του Μπέζος επιλέγει μια πιο σταδιακή, αλλά εξίσου φιλόδοξη προσέγγιση. Το πρόγραμμα σεληνιακής προσεδάφισης Blue Moon βρίσκεται στο επίκεντρο της στρατηγικής της, με την εταιρεία να μεταφέρει πόρους από άλλες δραστηριότητες, όπως ο υποτροχιακός διαστημικός τουρισμός. Το σκάφος της Blue Origin έχει ήδη μεταφερθεί στο Johnson Space Center στο Τέξας για κρίσιμες δοκιμές θερμικής αντοχής και συνθηκών κενού, προετοιμάζοντας το έδαφος για μη επανδρωμένη αποστολή μέσα στα επόμενα χρόνια.
Κοινός παρονομαστής των δύο εταιρειών είναι η συνεργασία τους με τη NASA στο πλαίσιο του προγράμματος Artemis program. Στόχος του Artemis είναι η επιστροφή Αμερικανών αστροναυτών στη Σελήνη για πρώτη φορά μετά το Apollo program, το οποίο ολοκληρώθηκε το 1972. Η NASA αντιμετωπίζει τη σεληνιακή επανεκκίνηση όχι μόνο ως ιστορική επανάληψη, αλλά ως αναγκαία προετοιμασία για μελλοντικές αποστολές στον Άρη. Παράλληλα, η αμερικανική κυβέρνηση επιδιώκει να διατηρήσει τεχνολογικό προβάδισμα απέναντι στην Κίνα, προσδίδοντας στο πρόγραμμα σαφή γεωπολιτική διάσταση.
Ο ανταγωνισμός μεταξύ Μασκ και Μπέζος λειτουργεί, σύμφωνα με στελέχη της διαστημικής βιομηχανίας, ως επιταχυντής εξελίξεων. Η πίεση για καινοτομία, μείωση κόστους και ταχύτερη υλοποίηση ενισχύει το οικοσύστημα της λεγόμενης «νέας διαστημικής οικονομίας». Επενδυτικά κεφάλαια κατευθύνονται σε εταιρείες που αναπτύσσουν τεχνολογίες εξόρυξης σεληνιακών πόρων, κατασκευής υποδομών και παροχής ενέργειας στο Διάστημα. Η προοπτική μόνιμης παρουσίας στη Σελήνη δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως επιστημονική φαντασία, αλλά ως υψηλού ρίσκου επιχειρηματικό στοίχημα με δυνητικά τεράστιες αποδόσεις.
Παρά τις διαφορές στο ύφος και στη φιλοσοφία τους, ο Μασκ και ο Μπέζος μοιράζονται μια κοινή φιλοδοξία: να διαμορφώσουν το μέλλον της ανθρωπότητας πέρα από τη Γη. Η Σελήνη μετατρέπεται έτσι σε δοκιμαστικό πεδίο όχι μόνο για τεχνολογίες αιχμής, αλλά και για το ίδιο το μοντέλο συνεργασίας μεταξύ κράτους και ιδιωτικού τομέα. Αν ο 20ός αιώνας σφραγίστηκε από τον κρατικό διαστημικό ανταγωνισμό, ο 21ος φαίνεται να διαμορφώνεται από μια σύγκρουση δισεκατομμυριούχων – με έπαθλο το πρώτο μόνιμο ανθρώπινο αποτύπωμα στη Σελήνη.
