Καθώς οι συνδέσεις οπτικών ινών που φτάνουν στα σπίτια (FTTH) εξαπλώνονται στην Ελλάδα, η χώρα ξεκίνησε να βγαίνει από την εποχή του χαλκού στις τηλεπικοινωνίες. Ο ΟΤΕ ξεκίνησε το «σβήσιμο» του παραδοσιακού του δικτύου, το οποίο ανέπτυξε μεταπολεμικά και αποτέλεσε ένα από τα βασικά μονοπώλια του κράτους. Το «σβήσιμο» αυτό ξεκίνησε από τη Θεσσαλονίκη, αλλά τελευταία επεκτάθηκε και στην Αθήνα.
Συγκεκριμένα, τον τελευταίο χρόνο ο ΟΤΕ αποφάσισε να «σβήσει» τις χάλκινες τηλεπικοινωνιακές συνδέσεις του σε 7 τηλεπικοινωνιακά του κέντρα, εκ των οποίων τα 6 είναι στη Θεσσαλονίκη και το ένα στην Αττική. Η αρχή έγινε με το Αστικό Κέντρο του Ωραιοκάστρου στη Θεσσαλονίκη τον Ιούνιο του 2025, όπου διαπιστώθηκε ότι πάνω από το 50% των συνδρομητών του κέντρου (λιανικοί πελάτες του ΟΤΕ ή πελάτες άλλων παρόχων) ήταν συνδρομητές συνδέσεων FTTH.
Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε ότι το 52,3% των συνδέσεων ήταν τεχνολογίας FTTH, το 55,1% των κτιρίων που κάλυπτε το συγκεκριμένο αστικό κέντρο είχε πρόσβαση σε οπτική ίνα, ενώ το 100% των κτιρίων του κέντρου είχε διερχόμενη (passed) οπτική ίνα. Επομένως, το κέντρο αυτό τιτλοδοτήθηκε επίσημα ως το πρώτο κέντρο που μπήκε σε διαδικασία «σβησίματος» των συνδέσεων χαλκού.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο ΟΤΕ πάτησε έναν διακόπτη κι «έσβησαν» οι συνδέσεις χαλκού που λειτουργούσαν στο συγκεκριμένο κέντρο. Αντίθετα, ο κανονισμός που έχει φέρει για το θέμα η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών & Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) προβλέπει τη διαδικασία μεταφοράς όλων των «χάλκινων» συνδέσεων σε οπτικές ίνες μέσα σε ένα περιθώριο 36 μηνών. Στην πράξη, καθώς θα λήγουν τα συμβόλαια τηλεφωνίας και internet των χρηστών, ο ΟΤΕ ή όποιος άλλος πάροχος ελέγχει τη χάλκινη σύνδεση του πελάτη θα έχει το μονομερές δικαίωμα μεταφοράς των πελατών του σε οπτική ίνα.
Η ίδια δουλειά θα γίνει στα 200-250 μεγάλα αστικά κέντρα του ΟΤΕ. Μέχρι σήμερα έχει αποφασιστεί η διαδικασία αυτή ν’ ακολουθηθεί σε επτά μεγάλα τηλεπικοινωνιακά κέντρα του ΟΤΕ:
- Ωραιοκάστρου (Θεσσαλονίκης)
- Καλαμαριάς (Θεσσαλονίκης)
- Βυζάντιου (40 Εκκλησιές, Θεσσαλονίκη)
- Πανοράματος (Θεσσαλονίκης)
- Ροστάν (Κέντρο Θεσσαλονίκης)
- Αλυσίδα (Κέντρο Αθήνας, Πατήσια) και τέλος
- Ερμού (Κέντρο Θεσσαλονίκης).
Στα κέντρα αυτά υπάρχουν, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΤΕ, περίπου 183 χιλ. συνδρομητές, εκ των οποίων οι 94 χιλιάδες είναι συνδρομητές FTTH. Τώρα ο ΟΤΕ -αλλά και οι πάροχοι που έχουν αποκτήσει γραμμές χαλκού από τον ΟΤΕ- έχουν περιθώριο μέχρι την περίοδο 2028-2029 να μεταφέρουν το σύνολο των πελατών τους που αξιοποιούν χάλκινες συνδέσεις, σε συνδέσεις FTTH. Εκτιμάται ότι η διαδικασία θα ολοκληρωθεί πιο σύντομα, μέσα σε 12-18 μήνες.
Καθυστέρηση μεγάλη στο copper switch off
O OTE, και η χώρα μαζί, αναμφιβόλως άργησαν να ξεκινήσουν το σβήσιμο του χαλκού. Καθώς η Ελλάδα ήταν μία από τις τελευταίες της Ε.Ε. που ανέβηκε στο «άρμα» των οπτικών ινών, έχει καθυστερήσει σημαντικά. Η Νορβηγία και η Ισπανία έχουν ολοκληρώσει το copper switch off στο δίκτυό τους στο 100%. Στις δύο αυτές χώρες δεν υπάρχουν πλέον ενεργές συνδέσεις χαλκού.
Αυτό βεβαίως δεν σημαίνει ότι το 100% των νοικοκυριών ή των πελατών έχει οπτική ίνα, αλλά μπορεί να συνδέονται ευρυζωνικά με άλλον τρόπο (π.χ. μικροκυματικά, μέσω κινητής κ.λπ.). Σύμφωνα με το BEREC, το ευρωπαϊκό σώμα των ρυθμιστών, άλλες 8 χώρες της Ε.Ε. έχουν θέσει εθελοντικά σχέδιο «σβησίματος» του χάλκινου δικτύου τους έως το 2030, ενώ για τις άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, είναι αβέβαιη η εξέλιξη του copper switch off.
Σημειώνεται ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέχρι σήμερα δεν έχει θέσει όριο στα κράτη-μέλη για το σβήσιμο των απαρχαιωμένων τηλεπικοινωνιακών δικτύων χαλκού. Κάτι τέτοιο, ωστόσο, αναμένεται να συμβεί στον νέο κανονισμό για τις τηλεπικοινωνίες που ετοιμάζεται (Digital Network Act, DNA), όπου εικάζεται ότι θα μπει ένα όριο για το copper switch off στην Ε.Ε. το 2034 ή 2035.
Επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες, ο κανονισμός DNA θα υποχρεώσει τα κράτη-μέλη να φέρουν σχέδιο «σβησίματος» του χάλκινου δικτύου μέχρι το τέλος του 2028. Το όριο αυτό είναι ένα όριο που θα μπορούσε να πετύχει τόσο η Ελλάδα όσο και η Γερμανία και η Τσεχία, που έχουν καθυστερήσει σημαντικά.
Σημειώνεται ότι στην Ελλάδα λειτουργούν πάνω από 1.200 τηλεπικοινωνιακά κέντρα του ΟΤΕ, εκ των οποίων περίπου 250 είναι τα μεγάλα, που εξυπηρετούν τα αστικά κέντρα της χώρας και στα οποία εστιάζεται κυρίως η ανάπτυξη δικτύων FTTH. Επομένως, απομένουν στα επόμενα χρόνια ακόμη 243 κέντρα να «σβήσουν» τον χαλκό τους…
