Η επικείμενη εισαγωγή της Anthropic στον αμερικανικό Nasdaq δεν θεωρείται ιστορική μόνο λόγω της αστρονομικής αποτίμησης, που φαίνεται πως θα ξεπεράσει τα 1,5 έως 2 τρισ. δολάρια, αλλά κυρίως επειδή θα αποτελέσει, συν τω χρόνω, κρίσιμο τεστ για το κατά πόσο οι επενδύσεις ανεξέλεγκτου ύψους στην τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να δικαιολογηθούν από πραγματικά κέρδη.
Η εταιρεία πίσω από το Claude, αφού κατέθεσε επίσημα ενημερωτικό δελτίο στην αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, θα ξεκινήσει εντός Νοεμβρίου την προώθηση της δημόσιας προσφοράς στους επενδυτές, με στόχο να αρχίσει η διαπραγμάτευση των μετοχών της μετά τα μέσα του μήνα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες.
Ο χρηματιστηριακός κόσμος μιλάει για IPO ρεκόρ, σε συνθήκες φρενίτιδας για την τεχνητή νοημοσύνη, επενδυτικής και όχι μόνο. Ταυτόχρονα, όμως, η εταιρεία έχει ανακοινώσει τεράστιες ζημιές και έχει εκφράσει ενδοιασμούς για την ασφάλεια των προϊόντων της, προφανώς κατεβάζοντας τον πήχη του ενθουσιασμού.
Οι προσδοκίες μιας τεχνολογικής επανάστασης που θα μεταμορφώσει τις επιχειρήσεις, θα επιταχύνει την επιστημονική πρόοδο και θα φέρει τεράστια αύξηση της παραγωγικότητας έχουν τροφοδοτήσει ανυπολόγιστες επενδύσεις σε υποδομές και συστήματα AI, εγείροντας σκεπτικισμό σχετικά με το ύψος και την ταχύτητα των σχετικών δαπανών, τον διογκούμενο δανεισμό και το ενδεχόμενο χρηματιστηριακής φούσκας.
Κεντρικό ερώτημα, επομένως, είναι κατά πόσο τα δισεκατομμύρια δολάρια που διοχετεύονται στη νέα τεχνολογία θα αποφέρουν αποδόσεις αντίστοιχες των πρωτόγνωρα υψηλών αποτιμήσεων. Μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να δημιουργήσει οικονομική αξία ανάλογη των εκατοντάδων δισεκατομμυρίων που επενδύονται στην ανάπτυξή της;
Αυξάνονται τα έσοδα, προβληματίζουν οι ζημιές
Τα οικονομικά στοιχεία της Anthropic αποτυπώνουν τόσο τις τεράστιες δυνατότητες όσο και τις αντιφάσεις του επιχειρηματικού μοντέλου της. Τα έσοδά της αυξήθηκαν κατά 1.368% στο δεύτερο τρίμηνο του 2026, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους. Συνολικά, στο πρώτο εξάμηνο εκτοξεύθηκαν κατά περίπου 1.300%, φτάνοντας τα 16,28 δισ. δολάρια.
Η ανάπτυξη αυτή αντανακλά τη ραγδαία αύξηση της ζήτησης για το Claude, το οποίο χρησιμοποιείται από επιχειρήσεις για εργασίες που εκτείνονται από τον προγραμματισμό έως τη λογιστική και την αυτοματοποίηση επιχειρηματικών διαδικασιών.
Περισσότερο από το 50% των εταιρειών της λίστας Fortune 500 και πάνω από το 30% των επιχειρήσεων της Global 2000 συγκαταλέγονται στους πελάτες της Anthropic, έχοντας αποφέρει η καθεμιά τουλάχιστον 100.000 δολ. κατά το δωδεκάμηνο που ολοκληρώθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου.
Παρά την εκρηκτική ανάπτυξη, οι καθαρές ζημιές της Anthropic στο πρώτο εξάμηνο της χρονιάς έκαναν αρνητικό άλμα, βουτώντας στα 80,7 δισ. δολάρια. Το μεγαλύτερο μέρος τους, ωστόσο, προήλθε από μη λειτουργική λογιστική επιβάρυνση συνδεδεμένη με μετατρέψιμα ομόλογα και δεν αντανακλά αντίστοιχες ταμειακές απώλειες.
Οι λειτουργικές ζημιές περιορίστηκαν στα 693 εκατ. δολάρια, ενώ τα προσαρμοσμένα λειτουργικά αποτελέσματα πέρασαν σε θετικό έδαφος, με κέρδη 1,62 δισ. δολαρίων, έναντι ζημιών 1,85 δισ. έναν χρόνο νωρίτερα.
Τα παραπάνω στοιχεία δείχνουν ότι η Anthropic δεν στηρίζεται αποκλειστικά στις προσδοκίες των επενδυτών, αλλά διαθέτει πραγματική και ταχύτατα αναπτυσσόμενη εμπορική δραστηριότητα.
Η εταιρεία, ωστόσο, έχει προειδοποιήσει ότι ο ρυθμός αύξησης των εσόδων της ενδέχεται να επιβραδυνθεί ή να παρουσιάσει διακυμάνσεις.
Στους κινδύνους που καταγράφονται στο ενημερωτικό δελτίο συγκαταλέγεται η πιθανή κακόβουλη χρήση, οι απειλές κυβερνοασφάλειας, αλλά και το ενδεχόμενο τα προηγμένα συστήματα να παράγουν απαντήσεις ή να εκδηλώνουν συμπεριφορές που «παραπλανητικές χειριστικές ή και εκβιαστικές.
Ορισμένοι επενδυτές ρίχνουν ήδη την αποτίμηση της Anthropic σε 1,5 τρισ. δολάρια, έναντι 2 τρισ. δολαρίων μόλις μια βδομάδα νωρίτερα.
«Η Anthropic εισέρχεται σε μια αγορά αρχικών δημόσιων προσφορών πολύ πιο δύσκολη από εκείνη του καλοκαιριού. Πριν από λίγους μήνες, οι επενδυτές δεν αμφισβητούσαν τις αποτιμήσεις με τον ίδιο τρόπο», δήλωσε στο Reuters ο Matt Kennedy της Renaissance Capital.
Η μεταστροφή αυτή συνδέεται με τις ανησυχίες για τις επενδύσεις στην AI που χρηματοδοτούνται με δανεισμό, αλλά και με το υψηλότερο κόστος δανεισμού που περιορίζει τη διάθεση για ανάληψη κινδύνου.
Το στοίχημα των 750 δισ. και η παγίδα της υπολογιστικής ισχύος
Το σημαντικότερο οικονομικό ζήτημα για την Anthropic δεν είναι οι σημερινές ζημιές, αλλά οι τεράστιες υποχρεώσεις που έχει αναλάβει για τα επόμενα χρόνια. Όπως αποκαλύπτει το Fortune, η εταιρεία έχει δημιουργήσει ένα επιχειρηματικό μοντέλο με μια κρίσιμη αναντιστοιχία: αγοράζει υπολογιστική ισχύ μέσω μακροχρόνιων συμβάσεων, αλλά πουλάει μεγάλο μέρος των υπηρεσιών της με χρέωση ανάλογη της πραγματικής κατανάλωσης.
Από τα έσοδα του πρώτου εξαμήνου, περίπου 13,1 δισ. δολάρια, δηλαδή σχεδόν το 80%, προήλθαν από εταιρικούς πελάτες που πληρώνουν με βάση τη χρήση των υπηρεσιών. Για να εξυπηρετήσει τη ζήτηση, η Anthropic συνεργάζεται με μεγάλους παρόχους cloud, μεταξύ των οποίων η Amazon, η Google και η Microsoft, εξασφαλίζοντας πρόσβαση σε κέντρα δεδομένων και εξειδικευμένους επεξεργαστές.
Οι δεσμεύσεις της για μελλοντικές αγορές υπολογιστικής ισχύος ξεπερνούν τα 475 δισ. δολάρια. Εάν συνυπολογιστούν και οι συμφωνίες μίσθωσης υπολογιστικών τσιπ, οι συνολικές οικονομικές υποχρεώσεις μπορούν να φτάσουν έως τα 750 δισ. δολάρια.
Το πρόβλημα είναι ότι μεγάλο μέρος αυτών των δαπανών πρέπει να πραγματοποιηθεί ανεξάρτητα από την πραγματική ζήτηση. Αντίθετα, πολλοί πελάτες της Anthropic δεν αποκλείεται να περιορίσουν τη χρήση των υπηρεσιών ή ακόμη και να διακόψουν τη συνεργασία τους χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση.
Τυχόν επιβράδυνση της ζήτησης θα μπορούσε να αφήσει την εταιρεία με τεράστιες οικονομικές υποχρεώσεις και χωρίς αντίστοιχα εξασφαλισμένα έσοδα.
Παράλληλα, ελλοχεύει ο κίνδυνος να μειωθούν οι τιμές των υπηρεσιών AI εξαιτίας του ανταγωνισμού. Σήμερα, η εταιρεία παράγει περισσότερα από δύο δολάρια εσόδων για κάθε δολάριο που δαπανά σε υπολογιστικές υποδομές. Η σχέση αυτή, όμως, δεν είναι δεδομένο ότι θα διατηρηθεί.
Η Anthropic συνήθως εξασφαλίζει νέα υπολογιστική ισχύ 12 έως 18 μήνες πριν από τη διάθεσή της. Επομένως, ενδέχεται να πληρώνει για υποδομές που δεν αξιοποιούνται πλήρως ή δεν δημιουργούν άμεσα έσοδα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα μεταβλητότητας της ζήτησης αποτέλεσε το τελευταίο δεκαπενθήμερο του 2025, όταν οι δαπάνες των πελατών μειώθηκαν περίπου 20% σε σχέση με τις προηγούμενες δύο εβδομάδες, προτού ανακάμψουν.
Προκειμένου να περιορίσει τον κίνδυνο, η Anthropic επιχειρεί να μεταφέρει περισσότερους εταιρικούς πελάτες σε πολυετείς συμβάσεις με προκαθορισμένες ελάχιστες δαπάνες, προσφέροντας ως αντάλλαγμα χαμηλότερες τιμές.
Ωστόσο, μέχρι τον Ιούνιο διέθετε περίπου 10,8 δισ. δολάρια σε συμβατικά εξασφαλισμένα μελλοντικά έσοδα, ενώ το 75% να αναμένεται να αναγνωριστεί εντός δωδεκαμήνου. Οι δεσμεύσεις για υπολογιστικές υποδομές εκτείνονται πολύ περισσότερο χρονικά.
Πού θα κατευθυνθούν τα κεφάλαια, ποιοι θα αποκομίσουν τεράστια κέρδη
Η Anthropic σκοπεύει να αντλήσει κεφάλαια από το χρηματιστήριο για να υλοποιήσει το φιλόδοξο επενδυτικό πρόγραμμά της που περιλαμβάνει μικροτσίπ, κέντρα δεδομένων και προσέλκυση εξειδικευμένου προσωπικού.
Μεγάλο μέρος αυτών των δαπανών θα πραγματοποιηθεί μέσω συμβάσεων με εταιρείες της «Magnificent Seven», όπως η Amazon, η Alphabet και η Microsoft.
Οι τεχνολογικοί κολοσσοί ανακοινώνουν αυτή την εβδομάδα τα οικονομικά αποτελέσματά τους και οι επενδυτές αναμένεται να εξετάσουν προσεκτικά τις δηλώσεις των διοικήσεών τους σχετικά με τα μελλοντικά επενδυτικά σχέδια στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης.
Η επενδυτική εταιρεία Iconiq έχει τοποθετήσει 6 δισ. δολάρια στην Anthropic από το 2025, αποκτώντας συμμετοχή με αξία που σύντομα να ξεπεράσει τα 30 δισ. δολάρια. Στους επενδυτές περιλαμβάνονται επίσης η Spark Capital και η Sound Ventures, εταιρεία που συνίδρυσε ο ηθοποιός Άστον Κούτσερ. Η εταιρεία επιχειρηματικών κεφαλαίων Sequoia Capital εισήλθε στο μετοχικό κεφάλαιο της Anthropic μόλις φέτος. Ωστόσο, η επένδυσή της, ύψους 3 δισ. δολαρίων, αντιστοιχεί σε ποσοστό συμμετοχής 1%.
Πόσο κοστίζει η επενδυτική φρενίτιδα
Οι ανησυχίες για τη βιωσιμότητα των τεράστιων επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη αποτυπώνονται πλέον και στη στάση των τραπεζών. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η Anthropic και η Broadcom εξασφάλισαν χρηματοδότηση-ρεκόρ 63 δισ. δολαρίων για υποδομές AI έπειτα από σχεδόν δύο μήνες δύσκολων διαπραγματεύσεων.
Στο ίδιο πλαίσιο, προβληματίζει το φαινόμενο της λεγόμενης «κυκλικής χρηματοδότησης» στην τεχνητή νοημοσύνη. Η Broadcom και η Google συμμετέχουν στη χρηματοδότηση υποδομών που θα χρησιμοποιεί η Anthropic, η οποία από την πλευρά της έχει δεσμευτεί να καταβάλει περισσότερα από 125 δισ. δολάρια για μισθώσεις επεξεργαστών της Broadcom. Οι ίδιες επιχειρήσεις εμφανίζονται έτσι ταυτόχρονα ως προμηθεύτριες, χρηματοδότριες και εμπορικοί συνεργάτες.
Η επιφυλακτικότητα επεκτείνεται και στην αγορά ομολόγων. Ορισμένες τράπεζες δυσκολεύονται ήδη να διαθέσουν δάνεια που συνδέονται με κέντρα δεδομένων, ενώ χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Morgan Stanley, η οποία αντιμετωπίζει δυσκολίες στη διάθεση χρηματοδότησης 300 εκατ. δολαρίων για έργο της Lambda στο Κάνσας Σίτι.
Την ίδια στιγμή, οι ανησυχίες για υπερβολικό δανεισμό έχουν προκαλέσει σημαντικές πιέσεις στις εισηγμένες εταιρείες υποδομών AI: οι CoreWeave και Nebius χάνουν περισσότερο από 30% της αξίας τους τον Οκτώβριο. Οι εξελίξεις αυτές δείχνουν ότι η Wall Street δεν αμφισβητεί πλέον μόνο το ύψος των αποτιμήσεων, αλλά εξετάζει αυστηρότερα και το κατά πόσο οι επενδύσεις εκατοντάδων δισεκατομμυρίων μπορούν να χρηματοδοτούνται με βιώσιμους όρους.
Παρά τους κινδύνους, η οικονομική θέση της Anthropic παραμένει ισχυρή. Στα τέλη Ιουνίου διέθετε ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα ύψους 112,4 δισ. δολαρίων, ενώ η αύξηση των εσόδων της μέχρι στιγμής υπερβαίνει σημαντικά τον ρυθμό αύξησης ορισμένων δαπανών υπολογιστικής ισχύος.
Το κόστος εξυπηρέτησης των πελατών ανήλθε σε 2,4 δισ. δολάρια στο πρώτο εξάμηνο, αυξημένο κατά 135%, ενώ οι δαπάνες για υπολογιστική ισχύ και υποδομές έρευνας και ανάπτυξης έφτασαν τα 9,7 δισ. δολάρια.
Ο Gil Luria, αναλυτής της D.A. Davidson, υπογράμμισε στο Fortune ότι καμία εταιρεία δεν έχει αναπτυχθεί ιστορικά με τόσο γρήγορο ρυθμό και ανάλογη αποδοτικότητα. Επισήμανε, ωστόσο, ότι η δυνατότητα συνέχισης αυτής της πορείας βασίζεται στην παραδοχή πως η μέχρι σήμερα επιτυχία μπορεί να επαναληφθεί.
Η Anthropic προειδοποιεί ότι η επέκταση των υποδομών της θα απαιτήσει ολοένα μεγαλύτερες προκαταβολές, πριν ακόμη τεθεί σε λειτουργία η νέα δυναμικότητα. Έτσι, πιθανώς θα περιοριστούν τα ταμειακά αποθέματά της, ακόμη κι αν συνεχίσει να βελτιώνει τις λειτουργικές επιδόσεις της.
Το πρόβλημα αφορά ολόκληρη τη βιομηχανία τεχνητής νοημοσύνης. Η Amazon, η Microsoft, η Alphabet και η Meta αναμένεται να πραγματοποιήσουν συνολικά κεφαλαιουχικές δαπάνες άνω των 700 δισ. δολαρίων το 2026.
Μέρος αυτής της επενδυτικής έκρηξης χρηματοδοτείται μέσω δανεισμού. Ενδεικτική είναι η περίπτωση της Oracle, η οποία έχει ανακοινώσει ότι θα χρειαστεί να αντλήσει 45 έως 50 δισ. δολάρια μέσα στο 2026 για τη χρηματοδότηση νέων υποδομών.
Το ενδεχόμενο οι τεράστιες αυτές δαπάνες να μη συνοδευτούν από ανάλογη αύξηση της ζήτησης βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο του προβληματισμού της Wall Street.
Η φούσκα και οι κίνδυνοι για την… ανθρωπότητα
Η Anthropic περιγράφει στο ενημερωτικό δελτίο της δημόσιας εγγραφής τους πιθανούς κινδύνους για την επιχειρηματική της δραστηριότητα. Πρόκειται για συνηθισμένη πρακτική των εταιρειών που ετοιμάζονται να εισαχθούν στο χρηματιστήριο. Ωστόσο, οι περισσότερες δεν συμπεριλαμβάνουν στους κινδύνους το ενδεχόμενο εξαφάνισης της ανθρωπότητας.
Σύμφωνα με το ενημερωτικό δελτίο της Anthropic, ελλείψει επαρκών μηχανισμών προστασίας εγείρονται ανησυχίες ότι τα προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να «εγκυμονούν καταστροφικούς ή υπαρξιακούς κινδύνους για την ανθρωπότητα, ιδιαίτερα εάν τα συστήματα αυτά χρησιμοποιηθούν καταχρηστικά, αναπαραχθούν, μετατραπούν σε όπλα ή αφεθούν να λειτουργούν με υψηλό βαθμό αυτονομίας».
Σε άλλο σημείο, η Anthropic αναγνωρίζει την κλιματική αλλαγή ως επιχειρηματικό κίνδυνο, επισημαίνοντας ότι η προσπάθεια εξασφάλισης της ηλεκτρικής ενέργειας που απαιτείται για την τροφοδοσία των κέντρων δεδομένων της είναι δυνατόν να προκαλέσει κοινωνικές αντιδράσεις και να ορθώσει ρυθμιστικά εμπόδια.
Επιπλέον, το ενημερωτικό δελτίο της Anthropic περιγράφει εκτεταμένους κινδύνους που σχετίζονται με την ίδια την τεχνολογία. Σύμφωνα με τις αποκαλύψεις της εταιρείας, σε ελεγχόμενες δοκιμές έχουν εμφανιστεί συμπεριφορές που περιλαμβάνουν δολιοφθορά προγραμματιστικού κώδικα, χειραγώγηση πληροφοριών και μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση σε πραγματικά ψηφιακά συστήματα.
Η Anthropic αναγνωρίζει επίσης ότι η χρήση μοντέλων AI για την επιτάχυνση της δικής της έρευνας ενδέχεται να οδηγήσει σε ταχύτερη εξέλιξη των δυνατοτήτων τους από την ανάπτυξη των αντίστοιχων μηχανισμών ασφαλείας.
Τέλος, οι πέντε μεγαλύτεροι πελάτες της αντιπροσώπευαν περίπου το 25% των συνολικών εσόδων κατά το πρώτο εννεάμηνο της χρονιάς, γεγονός που υπογραμμίζει τον κίνδυνο εξάρτησης από περιορισμένο αριθμό μεγάλων επιχειρήσεων.
Η εταιρεία εκτιμά ακόμη ότι το 5% έως 7% των εσόδων της για το 2026 προήλθε από πελάτες που διαπιστώθηκε εκ των υστέρων ότι παραβίαζαν τις πολιτικές χρήσης των υπηρεσιών της. Οι παράγοντες αυτοί προσθέτουν ακόμη μια θολή διάσταση στην αποτίμηση της Anthropic, καθώς η εμπορική ανάπτυξη πρέπει να συμβαδίζει με τις απαιτήσεις ασφάλειας και κανονιστικής συμμόρφωσης.
