Αποζημιώσεις εκατομμυρίων δολαρίων έχουν συμφωνήσει να καταβάλουν μεγάλες εταιρείες κοινωνικής δικτύωσης, μεταξύ των οποίων η Meta και το TikTok, σε εφήβους που τις κατηγορούν ότι οι πλατφόρμες τους προκάλεσαν σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας.
Σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα του Bloomberg Businessweek, οι συμφωνίες παραμένουν εμπιστευτικές, ενώ περίπου 9.800 αγωγές βρίσκονται σε εκκρεμότητα στις ΗΠΑ, δημιουργώντας τον κίνδυνο τεράστιων οικονομικών επιβαρύνσεων για τους τεχνολογικούς κολοσσούς.
Οι μεγαλύτερες εταιρείες social media έχουν προχωρήσει τους τελευταίους μήνες σε δώδεκα εξωδικαστικούς συμβιβασμούς με νεαρούς ενάγοντες, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η χρήση των εφαρμογών συνέβαλε στην εμφάνιση άγχους, κατάθλιψης και άλλων προβλημάτων ψυχικής υγείας. Σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, οι περισσότερες από τις επτά συμφωνίες για τις οποίες έγιναν γνωστά τα ποσά κυμαίνονται μεταξύ 2 και 2,5 εκατ. δολαρίων.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η αποκάλυψη ότι η Meta συμφώνησε μέσα στις τελευταίες δύο εβδομάδες να καταβάλει συνολικά 7 εκατ. δολάρια σε δύο νεαρές ενάγουσες, προκειμένου να επιλυθούν οι μεταξύ τους δικαστικές διαφορές. Οι συμφωνίες δεν συνοδεύονται από παραδοχή ευθύνης εκ μέρους των εταιρειών, αλλά αποκαλύπτουν το οικονομικό διακύβευμα των δικαστικών υποθέσεων.
Οι αποζημιώσεις που αποκαλύφθηκαν
Μία από τις σημαντικότερες υποθέσεις αφορά έναν 15χρονο από τη Φλόριντα, ο οποίος, σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα, άρχισε να χρησιμοποιεί πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης σε ηλικία οκτώ ετών και έφτασε να περνά έως και δέκα ώρες καθημερινά σε αυτές.
Ο ανήλικος υποστήριξε ότι αντιμετώπισε αϋπνία, κατάθλιψη, άγχος και άλλες ψυχολογικές δυσκολίες. Το YouTube συμφώνησε να του καταβάλει περισσότερα από 2 εκατ. δολάρια, ενώ το TikTok κατέληξε σε συμβιβασμό ύψους 2,5 εκατ. δολαρίων. Αντίστοιχη συμφωνία επιτεύχθηκε και με τη Snap, χωρίς να γίνει γνωστό το ποσό.
Τον Αύγουστο, το TikTok συμφώνησε επίσης να καταβάλει 2,5 εκατ. δολάρια σε καθεμία από τρεις έφηβες που είχαν προσφύγει στη Δικαιοσύνη. Ακολούθησαν νέοι συμβιβασμοί με το YouTube, το οποίο κατέβαλε από 2,25 εκατ. δολάρια σε δύο ενάγουσες, ενώ η Meta συμφώνησε να πληρώσει συνολικά 7 εκατ. δολάρια στις ίδιες δύο νεαρές γυναίκες.
Η δικαστική απόφαση που άλλαξε τα δεδομένα
Καθοριστική εξέλιξη αποτέλεσε η απόφαση δικαστηρίου του Λος Άντζελες τον Μάρτιο, όταν οι ένορκοι έκριναν ότι η Meta και το YouTube έφεραν ευθύνη για βλάβη στην ψυχική υγεία νεαρής ενάγουσας.
Το δικαστήριο επιδίκασε αποζημίωση 6 εκατ. δολαρίων, εκ των οποίων 4,2 εκατ. στη Meta και 1,8 εκατ. στο YouTube. Η υπόθεση απέκτησε μεγάλη δημοσιότητα, καθώς παρουσιάστηκαν εσωτερικά εταιρικά έγγραφα και στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται λειτουργίες που ενθαρρύνουν την παρατεταμένη χρήση των εφαρμογών. Μετά την απόφαση, ο αριθμός των ατομικών αγωγών σχεδόν διπλασιάστηκε, σύμφωνα με τους δικηγόρους των εναγόντων.
Η Meta και το YouTube έχουν προσβάλει δικαστικά την απόφαση, επιδιώκοντας την ανατροπή της.
Ο κίνδυνος αποζημιώσεων έως 400 δισ. δολαρίων
Το σημαντικότερο πρόβλημα για τις τεχνολογικές εταιρείες δεν είναι οι μεμονωμένες αποζημιώσεις, αλλά ο τεράστιος αριθμός των εκκρεμών δικαστικών υποθέσεων.
Σύμφωνα με εκτίμηση του Bloomberg Intelligence, οι αγωγές από πολιτείες, σχολεία και ιδιώτες θα μπορούσαν θεωρητικά να δημιουργήσουν συνολική οικονομική έκθεση που πλησιάζει τα 400 δισ. δολάρια. Πρόκειται για υποθετική εκτίμηση δυνητικών υποχρεώσεων και όχι για ποσό που έχει επιδικαστεί ή πρόκειται απαραίτητα να καταβληθεί.
Περίπου 2.000 σχολικές περιφέρειες έχουν επίσης κινηθεί νομικά κατά εταιρειών κοινωνικής δικτύωσης, υποστηρίζοντας ότι ο σχεδιασμός των εφαρμογών επηρεάζει αρνητικά την ψυχική υγεία των μαθητών.
Από την πλευρά της, η Meta απορρίπτει τους ισχυρισμούς και τονίζει ότι έχει επενδύσει σημαντικά στην προστασία των ανηλίκων. Εκπρόσωπός της υποστήριξε ότι δεν μπορούν να εξαχθούν γενικά συμπεράσματα από τις πρώτες συμφωνίες, σημειώνοντας ότι αρκετές υποθέσεις έχουν αποσυρθεί από τους ενάγοντες.
