Τα μεγαλεπήβολα σχέδια του Trump πληγώνουν τη Γάζα

H νέα τεχνοκρατική κυβέρνηση για τη Γάζα δεν έχει καν το ελεύθερο να εισέλθει στη λωρίδα

Ερείπια στην πόλη της Γάζας © EPA/MOHAMMED SABER

«Στόχος μας τις επόμενες ημέρες είναι να φέρουμε χαμόγελα στα πρόσωπα των κατοίκων», δήλωσε ο Ali Shaath, κατά την έναρξη της Παλαιστινιακής Εθνικής Επιτροπής για τη Διοίκηση της Γάζας (NCAG) στις 16 Ιανουαρίου. Οι κάτοικοι της Γάζας δεν είχαν τίποτα που να τους κάνει να χαμογελάσουν πρόσφατα. Πέρα από την επιθυμία του κ. Shaath, ο νέος οργανισμός μπορεί να κάνει ελάχιστα για να αλλάξει αυτή τη διάθεση. Είναι ό,τι πιο κοντινό έχει η Γάζα σε κυβέρνηση, αλλά δεν είναι σαφές πότε θα αναλάβει τον έλεγχο των πολιτικών υποθέσεων. Μέχρι στιγμής το Ισραήλ δεν έχει επιτρέψει καν στα 15 μέλη της να εισέλθουν στην περιοχή. Η πρώτη τους συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο Κάιρο.

Πάνω από τρεις μήνες αφότου τέθηκε σε ισχύ η αδύναμη κατάπαυση του πυρός στη Γάζα, η αποκάλυψη της NCAG -κατ’ επίφαση «τεχνοκράτες» που δεν ευθυγραμμίζονται ούτε με τη Χαμάς, τους ισλαμιστές που εξακολουθούν να ελέγχουν σχεδόν τη μισή λωρίδα, ούτε με την Παλαιστινιακή Αρχή στη Δυτική Όχθη – είναι το μόνο σημάδι προόδου.

Ο Λευκός Οίκος έχει ανακοινώσει τρία επίπεδα αξιωματούχων πάνω από την NCAG. Το πρώτο είναι το «Εκτελεστικό Συμβούλιο της Γάζας», με μέλη όπως ο Hakan Fidan, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, ο Ali al-Thawadi, ένας ανώτερος διπλωμάτης του Κατάρ, και ο στρατηγός Hassan Rashad, ο επικεφαλής των αιγυπτιακών μυστικών υπηρεσιών. Πάνω από αυτό βρίσκεται το ιδρυτικό «Εκτελεστικό Συμβούλιο», στο οποίο θα συμμετέχουν ο Steve Witkoff, ο απεσταλμένος του Donald Trump στην περιοχή, ο Marco Rubio, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, ο Jared Kushner, ο γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, και ο Sir Tony Blair, ο Βρετανός πρώην πρωθυπουργός . Κάποιοι θα συμμετέχουν και στα δύο συμβούλια. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε κανένα από τα δύο όργανα δεν συμμετέχει ούτε ένας Παλαιστίνιος. Ο μόνος Ισραηλινός είναι ένας επενδυτής με έδρα το Λονδίνο.

Το «Συμβούλιο Ειρήνης», υπό την προεδρία του κ. Trump, θα επιβλέπει τα πάντα. Ο Πρόεδρος έχει προσκαλέσει διάφορους παγκόσμιους ηγέτες να συμμετάσχουν, συμπεριλαμβανομένων γνωστών ειρηνοποιών όπως ο πρόεδρος της Ρωσίας Vladimir Putin. Μέχρι στιγμής μόνο λίγοι, μεταξύ των οποίων το Ισραήλ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Ουγγαρία και η Λευκορωσία, έχουν αποδεχθεί. Η μόνιμη συμμετοχή θα κοστίσει 1 δισ. δολάρια. Το καταστατικό του Συμβουλίου δεν κάνει καμία αναφορά στη Γάζα. Αντίθετα, αφιερωμένο στην «αποτελεσματική διεθνή οικοδόμηση της ειρήνης», μοιάζει με διεκδικητή των Ηνωμένων Εθνών.

Τίποτα από όλα αυτά δεν υποδηλώνει ότι μια πιο μόνιμη και ουσιαστική ειρήνη βρίσκεται προ των πυλών για τη Γάζα. Ο κ. Netanyahu έχει ήδη αντιταχθεί στην παρουσία των Τούρκων και Καταριανών αξιωματούχων στο Εκτελεστικό Συμβούλιο της Γάζας, επειδή και οι δύο κυβερνήσεις έχουν υποστηρίξει τη Χαμάς. Η πολυδιαφημισμένη δεύτερη φάση του ειρηνευτικού σχεδίου 20 σημείων του κ. Trump υποτίθεται ότι θα περιλάμβανε πολύ περισσότερα από τη NCAG. Μια Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης (ITS) έπρεπε να έχει ήδη αναπτυχθεί, η Χαμάς έπρεπε να έχει αναγκαστεί να αρχίσει να αφοπλίζεται, το Ισραήλ να αποσύρει περισσότερα στρατεύματά του και να γίνουν τουλάχιστον τα πρώτα βήματα προς την ανοικοδόμηση της κατεστραμμένης λωρίδας. Τίποτα από αυτά δεν συμβαίνει.

Αντιθέτως, το Ισραήλ έχτισε μια σειρά από οχυρωμένες θέσεις και επέκτεινε την «κίτρινη ζώνη» που ελέγχει άμεσα σε περίπου 55% της λωρίδας. Πρόκειται για μια ισοπεδωμένη ερημιά όπου ζουν πλέον ελάχιστοι μόνο κάτοικοι της Γάζας -μέλη φατριών και εγκληματικών συμμοριών που συνεργάζονται με το Ισραήλ. Οι Ισραηλινές Δυνάμεις Άμυνας (IDF) χτίζουν φυλάκια βαθιά μέσα στη Γάζα τα οποία μοιάζουν πιο μόνιμα (τοποθετούν γραμμές ύδρευσης και αποχέτευσης). Ισραηλινοί αξιωματικοί λένε ότι θα μπορούσαν να παραμείνουν για χρόνια.
Στην υπόλοιπη Γάζα, όπου το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού υποφέρει μέσα σε έναν σκληρό χειμώνα, κυρίως σε σκηνές ή σε ελάχιστα επιδιορθωμένα βομβαρδισμένα κτίρια, η Χαμάς κρατά την εξουσία. Έχει στρατολογήσει χιλιάδες νέους μαχητές και έχει πατάξει βίαια τις διαφωνίες.

Σχεδόν όλη η γεωργική γη της Γάζας βρίσκεται στην κίτρινη ζώνη και ο πληθυσμός της εξαρτάται από τα τρόφιμα και τα φάρμακα που φέρνουν οι περιορισμένες ομάδες βοήθειας και οι ιδιωτικές εταιρείες που το Ισραήλ επιτρέπει να εργαστούν εκεί. Το Ισραήλ δεν έχει δώσει καμία ένδειξη για το πότε θα επιτρέψει την είσοδο των άκρως αναγκαίων οικοδομικών υλικών.

Ισραηλινοί αξιωματούχοι προειδοποιούν δυσοίωνα ότι αφού κανείς δεν αφοπλίζει τη Χαμάς, οι Ισραηλινές Δυνάμεις Άμυνας θα πρέπει να σταλούν πίσω στη Γάζα «για να καταστρέψουν τη Χαμάς». Σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές της Γάζας, πάνω από 70.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου, ενώ πάνω από 400 ακόμη έχουν σκοτωθεί σε αψιμαχίες και ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές από την έναρξη της εκεχειρίας. Προς το παρόν, τουλάχιστον, η Αμερική συγκρατεί το Ισραήλ από το να ξεκινήσει μια νέα εκστρατεία ευρείας κλίμακας. Δεν είναι σαφές πώς τα διάφορα συμβούλια του κ. Trump θα προστεθούν σε αυτές τις προσπάθειες.

© 2026 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved. Άρθρο από τον Economist, το οποίο μεταφράστηκε και δημοσιεύθηκε με επίσημη άδεια από το www.powergame.gr. Το πρωτότυπο άρθρο, στα αγγλικά, βρίσκεται στο www.economist.com.