Η εκλογική νίκη του αριστερού προέδρου της Βραζιλίας, Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, προκάλεσε ισχυρούς κραδασμούς στις χρηματοπιστωτικές αγορές της χώρας, με τους πλουσιότερους τραπεζίτες να βλέπουν την περιουσία τους να μειώνεται κατά περίπου 10 δισ. δολάρια μέσα σε μία ημέρα.
Η απότομη πτώση των μετοχών ήταν τόσο έντονη, ώστε το χρηματιστήριο της Βραζιλίας αναγκάστηκε να αναστείλει προσωρινά τις συναλλαγές.
Ο 80χρονος Λούλα εξασφάλισε τέταρτη προεδρική θητεία, επικρατώντας του συντηρητικού Φλάβιο Μπολσονάρου με διαφορά 4,4 εκατομμυρίων ψήφων, παρά το γεγονός ότι ο αντίπαλός του εμφανιζόταν ως φαβορί πριν από τον δεύτερο γύρο.
Το αποτέλεσμα αιφνιδίασε τους επενδυτές, οι οποίοι φοβούνται ότι η νέα κυβέρνηση θα ακολουθήσει πιο χαλαρή δημοσιονομική πολιτική, περιορίζοντας τα περιθώρια μείωσης των επιτοκίων.
Σύμφωνα με τον Δείκτη Δισεκατομμυριούχων του Bloomberg, οι δέκα Βραζιλιάνοι που περιλαμβάνονται στους 500 πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο είχαν χάσει συνολικά περίπου 15 δισ. δολάρια έως το μεσημέρι στη Νέα Υόρκη.
Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ημερήσια απώλεια που έχει καταγραφεί στον συγκεκριμένο δείκτη από τη δημιουργία του, το 2012.
Βαρύ πλήγμα για τους τραπεζικούς κολοσσούς
Τη μεγαλύτερη απώλεια υπέστη ο Αντρέ Εστέβες, ιδρυτής της επενδυτικής τράπεζας BTG Pactual, ο οποίος είχε συναντηθεί με τον Μπολσονάρου κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας. Η περιουσία του μειώθηκε κατά 4,4 δισ. δολάρια, περίπου 30%, υποχωρώντας στα 11,3 δισ. δολάρια.
Ο Ντέιβιντ Βέλεζ, επικεφαλής της Nu Holdings, μητρικής της ψηφιακής τράπεζας Nubank, έχασε περίπου 2,6 δισ. δολάρια. Αν και είναι Κολομβιανός, η Nubank αποτελεί σημαντικό χρηματοπιστωτικό οργανισμό της Βραζιλίας, όπου συγκεντρώνεται το μεγαλύτερο μέρος των δραστηριοτήτων της.
Παράλληλα, οι Πέδρο και Φερνάντο Μορέιρα Σάλες, μέτοχοι της Itaú Unibanco, της μεγαλύτερης τράπεζας της Λατινικής Αμερικής, είδαν τη συνολική περιουσία τους να μειώνεται κατά περίπου 2 δισ. δολάρια.
Οι τέσσερις επιχειρηματίες διαθέτουν συνολική καθαρή περιουσία περίπου 45 δισ. δολαρίων, από την οποία χάθηκε μέσα σε μία ημέρα σχεδόν το 18%. Οι απώλειες αποτυπώνουν την έντονη ευαισθησία των τραπεζικών και χρηματοπιστωτικών μετοχών στις πολιτικές εξελίξεις και στις προσδοκίες για τη μελλοντική πορεία της οικονομίας.
Βουτιά του νομίσματος και φόβοι για τον πληθωρισμό
Η πολιτική ανατροπή είχε άμεσο αντίκτυπο και στο νόμισμα της Βραζιλίας, το οποίο υποχώρησε κατά περίπου 9% τη Δευτέρα. Η πτώση αυξάνει το κόστος των εισαγωγών και ενδέχεται να τροφοδοτήσει νέες πληθωριστικές πιέσεις, δυσκολεύοντας τη νομισματική πολιτική.
Οι επενδυτές ανησυχούν ότι οι αυξημένες κρατικές δαπάνες και η χαλαρότερη δημοσιονομική στάση θα δυσκολέψουν την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η κεντρική τράπεζα μπορεί να αναγκαστεί να διατηρήσει τα επιτόκια σε υψηλά επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, αυξάνοντας το κόστος δανεισμού για επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις αποτυπώνονται και στο εσωτερικό της οικογένειας Μορέιρα Σάλες. Οι αδελφοί Ζοάο και Βάλτερ, οι οποίοι έχουν αποεπενδύσει από την Itaú και στηρίζουν τον Λούλα, είδαν επίσης την περιουσία τους να μειώνεται κατά συνολικά 1,2 δισ. δολάρια. Οι συμμετοχές τους συνδέονται κυρίως με ιδιωτική μεταλλευτική εταιρεία και την Alpargatas, κατασκευάστρια των σανδαλιών Havaianas.
Η αντίδραση των αγορών δεν αποτελεί από μόνη της πρόβλεψη για την πορεία της βραζιλιάνικης οικονομίας. Δείχνει, ωστόσο, ότι οι επενδυτές αντιμετωπίζουν με επιφυλακτικότητα την επιστροφή του Λούλα στην εξουσία και αναμένουν συγκεκριμένα δείγματα για τη δημοσιονομική διαχείριση, τον πληθωρισμό και τη σταθερότητα του νομίσματος.
