Στην αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης (AI) για την ανακάλυψη νέων φαρμάκων επενδύει η βρετανική φαρμακευτική εταιρεία AstraZeneca, προχωρώντας σε συμφωνία με την αμερικανική εταιρεία βιοτεχνολογίας Insitro, η δυνητική αξία της οποίας μπορεί να φθάσει τα 1,86 δισ. δολάρια. Η συνεργασία επικεντρώνεται στην ανάπτυξη νέων θεραπειών για σοβαρές παθήσεις του ήπατος και της καρδιάς, με στόχο την επιτάχυνση της έρευνας και την αποτελεσματικότερη επιλογή φαρμακευτικών στόχων.
Σύμφωνα με το Bloomberg, η AstraZeneca θα καταβάλει αρχικά 40 εκατ. δολάρια στην Insitro, η οποία θα αξιοποιήσει δεδομένα και από τις δύο εταιρείες, σε συνδυασμό με εξειδικευμένα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, για να κατανοήσει καλύτερα τους βιολογικούς μηχανισμούς που προκαλούν συγκεκριμένες ασθένειες.
Εφόσον η συνεργασία επιτύχει τους προβλεπόμενους στόχους, η Insitro θα μπορούσε να λάβει πρόσθετες πληρωμές έως 1,46 δισ. δολαρίων, καθώς και δικαιώματα επί των μελλοντικών πωλήσεων των φαρμάκων που ενδέχεται να προκύψουν.
Πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επιταχύνει την ανακάλυψη φαρμάκων
Η συμφωνία αποτελεί ακόμη μία ένδειξη της αυξανόμενης εμπιστοσύνης της φαρμακοβιομηχανίας στις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης να επιταχύνει την ανακάλυψη νέων θεραπειών.
Η Insitro αναπτύσσει τεχνολογία που συνδυάζει τη μηχανική μάθηση με την ανάλυση κλινικών δεδομένων και εργαστηριακών μοντέλων ασθενειών. Στόχος της είναι να εντοπίζει τους βιολογικούς μηχανισμούς που βρίσκονται πίσω από μια πάθηση και να προσδιορίζει σε ποια σημεία μπορεί να παρέμβει μια νέα θεραπεία.
Σε αντίθεση με άλλες εταιρείες που χρησιμοποιούν την AI κυρίως για τον σχεδιασμό φαρμακευτικών ουσιών αφού έχει εντοπιστεί ένας θεραπευτικός στόχος, η Insitro επικεντρώνεται σε ένα προγενέστερο και ιδιαίτερα κρίσιμο στάδιο: την κατανόηση της ίδιας της ασθένειας.
«Η επιλογή νέων θεραπευτικών στόχων είναι ένα από τα δυσκολότερα πράγματα που κάνουμε», δήλωσε στο Bloomberg η Σάρον Μπαρ, εκτελεστική αντιπρόεδρος και επικεφαλής έρευνας και ανάπτυξης βιοφαρμακευτικών προϊόντων της AstraZeneca.
Όπως εξήγησε, η συνεργασία προσφέρει τη δυνατότητα βαθύτερης διερεύνησης σύνθετων ασθενειών και ακριβέστερης κατανόησης των βιολογικών μηχανισμών τους.
Στο επίκεντρο της AstraZeneca οι παθήσεις του ήπατος και της καρδιάς
Η έρευνα θα επικεντρωθεί κυρίως στη μεταβολική στεατοηπατίτιδα (MASH), μια σοβαρή μορφή λιπώδους νόσου του ήπατος που συνδέεται με μεταβολικές διαταραχές, καθώς και σε ασθένειες του καρδιακού μυός.
Η AstraZeneca διαθέτει ήδη σημαντική παρουσία στον τομέα των καρδιολογικών φαρμάκων και αναπτύσσει πειραματικές θεραπείες για μεταβολικές παθήσεις. Ωστόσο, οι προσπάθειές της δεν έχουν αποδώσει πάντοτε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.
Νωρίτερα φέτος, το φάρμακο Wainua δεν παρουσίασε την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα σε δοκιμή για πάθηση του καρδιακού μυός. Παράλληλα, το 2025 η εταιρεία διέκοψε την ανάπτυξη υποψήφιου φαρμάκου για τη MASH, το οποίο βρισκόταν σε κλινικές δοκιμές μεσαίου σταδίου.
Ο διευθύνων σύμβουλος της AstraZeneca, Πασκάλ Σοριό, επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία του ομίλου στους τομείς των καρδιαγγειακών και μεταβολικών νοσημάτων, εξετάζοντας μακροπρόθεσμα και τη δυνατότητα συνδυασμού διαφορετικών θεραπειών.
Η Insitro και οι μεγάλες επενδύσεις στην AI
Η Insitro, με έδρα την Καλιφόρνια, έχει ήδη συνάψει συνεργασίες ανακάλυψης φαρμάκων με μεγάλους φαρμακευτικούς ομίλους, όπως η Eli Lilly και η Bristol Myers Squibb.
Μεταξύ των επενδυτών της συγκαταλέγονται η Andreessen Horowitz, η BlackRock και η Temasek, γεγονός που αναδεικνύει το έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον για την εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης στη βιοτεχνολογία.
Η διευθύνουσα σύμβουλος της Insitro, Ντάφνι Κόλερ, υποστηρίζει ότι το βασικό πρόβλημα της φαρμακοβιομηχανίας δεν είναι μόνο η ταχύτητα ανάπτυξης νέων φαρμάκων, αλλά η ανεπαρκής κατανόηση των μηχανισμών που προκαλούν τις ασθένειες.
Σύμφωνα με την ίδια, η εταιρεία έχει ήδη προχωρήσει σημαντικά στην έρευνα για τη MASH και εκτιμά ότι ενδέχεται να εντοπιστούν σύντομα νέοι θεραπευτικοί στόχοι. Αντίθετα, η έρευνα για τις καρδιαγγειακές παθήσεις αναμένεται να απαιτήσει περισσότερο χρόνο.
Η συνεργασία με την AstraZeneca εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια της φαρμακοβιομηχανίας να αξιοποιήσει την AI για να περιορίσει τις αποτυχίες στην έρευνα και να αυξήσει τις πιθανότητες ανάπτυξης αποτελεσματικών θεραπειών.
