Εναλλακτικό σχέδιο με στόχο την ανάκαμψη των εσόδων του ΕΦΚΑ από τις τρέχουσες εισφορές των ελευθέρων επαγγελματιών και των αγροτών έχουν αρχίσει να εξετάζουν «σιωπηρά» αρμόδια υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου Εργασίας, σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες του powergame.gr. Το σχέδιο ενδέχεται να περιλαμβάνει “κόφτες” στους κακοπληρωτές, πιθανές εκπτώσεις για έναντι καταβολή εισφορών σε ετήσια βάση ή ακόμα και πλήρη αλλαγή του συστήματος πληρωμών.
Και αυτό γιατί τα έσοδα από τη συγκεκριμένη κατηγορία των ασφαλισμένων (άνω των 1,4 εκατ. επί συνόλου κοντά 5 εκατ.) παραμένουν διαχρονικά χαμηλά και πάνω – κάτω στο ίδιο επίπεδο, τόσο πριν, όσο και μετά το νόμο Βρούτση (2020), με τον οποίο καταργήθηκε η σύνδεση εισφορών μη μισθωτών με το φορολογητέο εισόδημα (βάσει νόμου Κατρούγκαλου που τέθηκε σε ισχύ από το 2017) και θεσπίστηκε ένα νέο σύστημα ασφαλιστικών «κλάσεων» (κατηγοριών) καθώς και ασφαλιστική απαλλαγή για τους παράλληλα απασχολούμενους.
Μάλιστα, οι διεργασίες για κάποιες βελτιωτικές κινήσεις στο θεσμικό πλαίσιο των εισφορών των μη μισθωτών αναμένεται, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, να λάβουν πιο πιεστικές διαστάσεις λόγω των νέων προβλέψεων του οικονομικού επιτελείου για τη δυναμική επιστροφή των ελλειμμάτων στους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης και πρώτα – πρώτα στη «ναυαρχίδα» τους, δηλαδή τον ΕΦΚΑ, από το 2029 και έπειτα.
Αρμόδια στελέχη παραδέχονται πως αν βελτιωθεί η εισπραξιμότητα των τρεχουσών εισφορών των ελευθέρων επαγγελματιών, οποιεσδήποτε νέες ρυθμίσεις (μαζί και εκείνες που έφερε σε δημόσια διαβούλευση η κυβέρνηση προ ημερών για 72 δόσεις για χρέη προ του 2023 και η μείωση του ορίου οφειλών για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό) δεν μπορούν μεσο – μακροπρόθεσμα να τονώσουν αποφασιστικά τα έσοδα του ΕΦΚΑ από τις εισφορές των μη μισθωτών.
Αντ΄ αυτού, εκείνο που θεωρούν πιο σημαντικό είναι να υπάρξουν αλλαγές στο καθεστώς είσπραξης των εισφορών της συγκεκριμένης ασφαλιστικής ομάδας.
Μεταξύ όσων έχουν πέσει στο τραπέζι των προκαταρκτικών συζητήσεων σε κύκλους αρμοδίων διοικητικών στελεχών του υπουργείου Εργασίας σε επικοινωνία με το Υπουργείο Οικονομικών είναι προτάσεις, όπως η ακόλουθες:
- Να μπει ένα φρένο στην άσκηση οικονομικής δραστηριότητας σε ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες οι οποίες αρχίζουν να συσσωρεύουν χρέη προς τον ΕΦΚΑ.
Δηλαδή, εκείνο το οποίο εξετάζουν τα εν λόγω στελέχη είναι να εντοπίζει ο ΕΦΚΑ εκείνους τους επιχειρηματίες οι οποίοι ξεκινούν να μην πληρώνουν τις τρέχουσες εισφορές, πριν αυτές συγκεντρωθούν σε ένα ύψος, το οποίο να «απαιτεί» ρύθμιση.
Ωστόσο, ο «εντοπισμός» αυτός από πλευράς ΕΦΚΑ να μην έχει μόνο τη μορφή της αποστολής ατομικής ειδοποίησης από το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) υπό την απειλή της κατάσχεσης περιουσιακών στοιχείων σε περίπτωση μη ρύθμισης των ληξιπρόθεσμων χρεών. Και αυτό γιατί αυξάνονται οι περιπτώσεις του «ουκ αν λάβεις εκ του μη έχοντος», κάτι που φάνηκε στην τελευταία έκθεση του ΚΕΑΟ (α΄ τρίμηνο του 2026), με τη σημαντική πτώση των εσόδων του από εισπράξεις εκτός ρύθμισης. Ζητούμενο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, είναι η προειδοποίηση από πλευράς ΕΦΚΑ να γίνει πριν φτάσει ένας οφειλέτης στο «μη παρ΄έκει» και να έχει τη μορφή ακόμα και παγώματος της δραστηριότητάς του, μέχρι να διακανονίσει τις οφειλές του.
- Να δοθούν κίνητρα σε όσους πληρώνουν και με το… παραπάνω έγκαιρα τις τρέχουσες εισφορές.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως πριν τον νόμο Κατρούγκαλου (δηλαδή πριν το 2017), όταν ίσχυε ακόμα το σύστημα των ασφαλιστικών κλάσεων, υπήρχε έκπτωση 2% για όποιον μη μισθωτό προκατέβαλε τις εισφορές του «έναντι» ολόκληρου του έτους.
Μία ανάλογη ή μεγαλύτερη έκπτωση θα μπορούσε να επανέλθει δίνοντας έτσι το έναυσμα της συνεπούς πληρωμής των τρεχουσών ασφαλιστικών εισφορών.
- Να εξεταστεί το ενδεχόμενο μιας ορισμένης σύνδεσης της έμμεσης φορολογίας την οποία πληρώνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες μέσω του ΦΠΑ (για την είσπραξη του οποίου από την ΑΑΔΕ υπάρχουν πολύ αυστηρές ρήτρες) ή της φορολογίας εισοδήματος με τις εισφορές τους.
Δηλαδή, σύμφωνα με το ίδιο σενάριο που έχει πέσει στο τραπέζι σε συνομιλίες μεταξύ υπηρεσιακών στελεχών στο Υπουργείο Εργασίας και στο Υπουργείο Οικονομικών, μία ορισμένη αναλογία του ΦΠΑ ή του φόρου εισοδήματος των μη μισθωτών, να κατευθύνεται υπέρ της αυτασφάλισης τους.
