Σε μια κίνηση που αναμένεται να κλιμακώσει περαιτέρω την ένταση στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές, το Ιράν ανακοίνωσε σήμερα επίσημα την είσπραξη των πρώτων εσόδων από τα αμφιλεγόμενα διόδια που επέβαλε στα πλοία που διασχίζουν τα Στενά του Ορμούζ.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια νέα φάση στην προσπάθεια της Τεχεράνης να ελέγξει την πιο στρατηγική δίοδο παγκοσμίως για τον ενεργειακό εφοδιασμό και πλέον αναμένονται αντιδράσεις.
Σύμφωνα με δηλώσεις του Αντιπροέδρου του ιρανικού κοινοβουλίου, Χαμιντρέζα Χατζί Μπαμπαέι, τις οποίες μετέδωσε το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, τα πρώτα ποσά από τα τέλη διέλευσης έχουν ήδη κατατεθεί σε λογαριασμό της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν. Αν και το ακριβές ύψος των εσόδων δεν αποκαλύφθηκε, ο βουλευτής Αλιρεζά Σαλιμί επιβεβαίωσε την έναρξη της διαδικασίας είσπραξης, επικαλούμενος αξιόπιστες πηγές.
Τα τέλη αυτά δεν είναι οριζόντια, αλλά καθορίζονται από τις ιρανικές αρχές με βάση συγκεκριμένα κριτήρια. Σύμφωνα με το Tasnim, το ύψος της χρέωσης μεταβάλλεται ανάλογα με:
- Τον τύπο και τον όγκο του φορτίου.
- Το επίπεδο κινδύνου που εκτιμάται ότι ενέχει κάθε πλοίο.
Οι λεπτομέρειες γύρω από τον τρόπο πληρωμής προκαλούν έντονη ανησυχία στη διεθνή κοινότητα. Αναφορές δείχνουν ότι το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) έχει αναλάβει τον συντονισμό των πληρωμών, απαιτώντας από τις ναυτιλιακές εταιρείες να διευθετούν τα διόδια εκ των προτέρων.
Μάλιστα, προκειμένου να παρακαμφθούν οι διεθνείς κυρώσεις και το δυτικό χρηματοπιστωτικό σύστημα, οι πληρωμές φέρεται να γίνονται αποκλειστικά σε κρυπτονομίσματα ή στο κινεζικό γουάν.
Η απόφαση για την επιβολή διοδίων έρχεται σε μια περίοδο ακραίας αποσταθεροποίησης. Η ναυσιπλοΐα στα Στενά έχει διαταραχθεί σοβαρά από τις 28 Φεβρουαρίου, ημερομηνία κατά την οποία ξεκίνησαν οι πολεμικές συγκρούσεις μεταξύ ΗΠΑ-Ισραήλ και Ιράν.
Η κίνηση αυτή της Τεχεράνης ερμηνεύεται ως μια προσπάθεια να εργαλειοποιήσει τη γεωγραφική της θέση, ασκώντας οικονομική και πολιτική πίεση στη Δύση.
Παρά την πρόσφατη παράταση της κατάπαυσης του πυρός από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ — μετά από τη μεσολάβηση του Πακιστάν – η κατάσταση παραμένει εύθραυστη.
Επίδειξη ισχύος από το Ιράν
Πέρα από τις οικονομικές διεκδικήσεις, η Τεχεράνη προχώρησε σε μια ηχηρή επίδειξη ισχύος, δημοσιοποιώντας βίντεο από επιχειρήσεις καταδρομέων στην καρδιά των Στενών.
Οι εικόνες, που μεταδόθηκαν από την κρατική τηλεόραση με επένδυση κινηματογραφικής μουσικής, δείχνουν μασκοφόρους στρατιώτες να προσεγγίζουν με ταχύπλοα και να καταλαμβάνουν το γιγαντιαίο φορτηγό πλοίο MSC Francesca, χρησιμοποιώντας ανεμόσκαλες και προτάσσοντας τα όπλα τους.
Εκτός από το εν λόγω πλοίο, το Ιράν έθεσε υπό τον έλεγχό του και το Epaminondas, κατηγορώντας αμφότερα τα σκάφη για απόπειρα διέλευσης χωρίς τη σχετική άδεια.
—❗️🇮🇷/🇺🇸 VEA: La Armada de la Guardia Revolucionaria Islámica ha publicado imágenes de la incautación de los buques portacontenedores «MSC FRANCESCA» y «EPAMINONDAS» en el estrecho de Ormuz.#IranRespect 🇮🇷 🔻 pic.twitter.com/zntiCm4VoB
— IA castillo ✳️🇵🇸🇨🇺 🇪🇭☭ (@uharteko1956295) April 23, 2026
Η κλιμάκωση αυτή ακολούθησε την κατάρρευση των ειρηνευτικών συνομιλιών που επεδίωκε η Ουάσιγκτον, υπογραμμίζοντας τον απόλυτο έλεγχο που ασκεί πλέον το Ιράν στη δίοδο.
Ο επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας, Γκουλάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζεΐ, δήλωσε χαρακτηριστικά πως τα πλοία «ήρθαν αντιμέτωπα με το νόμο», ενώ έγινε γνωστό πως ιρανικά ταχύπλοα και ναυτικά drones βρίσκουν καταφύγιο σε θαλάσσιες σπηλιές κοντά στο στόμιο των Στενών, αποτρέποντας την προσέγγιση του αμερικανικού ναυτικού στην περιοχή.