Ένα κύμα έντονης διαδικτυακής φημολογίας στις Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρεί τους τελευταίους μήνες να συνδέσει μια σειρά θανάτων και εξαφανίσεων ανθρώπων που σχετίζονται –άμεσα ή έμμεσα– με επιστημονικούς ή τεχνολογικούς τομείς.
Οι συγγενείς 11 – 12 ανθρώπων που πέθαναν ή εξαφανίστηκαν και συνδέονταν με ευαίσθητη επιστημονική έρευνα στις HΠΑ προσπαθούν να διαχειριστούν όχι μόνο την απώλεια, αλλά και ένα κύμα ακραίων θεωριών συνωμοσίας που έχει κατακλύσει το διαδίκτυο.
Ωστόσο, η χρονολογική αποτύπωση των περιστατικών και τα διαθέσιμα στοιχεία από τις αρχές δείχνουν μια πολύ διαφορετική εικόνα: μεμονωμένα γεγονότα, με διαφορετικά αίτια, χωρίς τεκμηριωμένο κοινό μοτίβο.
Ακολουθεί η συγκεντρωτική, διασταυρωμένη καταγραφή των βασικών περιπτώσεων που έχουν τροφοδοτήσει τη συζήτηση:
2022
Θάνατος ερευνητή βιοϊατρικής σε πολιτεία της ανατολικής ακτής αποδόθηκε σε καρδιαγγειακό επεισόδιο, σύμφωνα με ιατροδικαστική έκθεση. Δεν προέκυψαν ενδείξεις εγκληματικής ενέργειας.
Μηχανικός με προϋπηρεσία σε αμυντικά προγράμματα βρέθηκε νεκρός στο σπίτι του. Η υπόθεση έκλεισε ως αυτοκτονία, με βάση τα ευρήματα της αστυνομίας και το ιστορικό ψυχικής υγείας.
2023
Ερευνητής στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα στη δυτική ακτή. Η τροχαία κατέληξε σε απώλεια ελέγχου του οχήματος, χωρίς εμπλοκή τρίτου.
Τεχνικός εργαστηρίου υψηλής ασφάλειας πέθανε από επιπλοκές λοίμωξης. Η υπόθεση ελέγχθηκε λόγω του χώρου εργασίας του, αλλά αποκλείστηκε διαρροή ή ατύχημα εντός εργαστηρίου.
Υπάλληλος εργολαβικής εταιρείας καθαρισμού σε ομοσπονδιακή εγκατάσταση βρέθηκε νεκρός. Η αιτία καταγράφηκε ως υπερβολική δόση ουσιών.
2024
Επιστήμονας πληροφορικής βρέθηκε νεκρός μετά από πυρκαγιά στην κατοικία του. Οι αρχές κατέληξαν σε ατύχημα από ηλεκτρική βλάβη.
Ο απόστρατος αξιωματικός της Πολεμικής Αεροπορίας Γουίλιαμ Νιλ ΜακΚάσλαντ δηλώθηκε αγνοούμενος στο Νέο Μεξικό. Δεν υπάρχουν ενδείξεις εγκληματικής ενέργειας, ενώ η οικογένειά του έχει επισημάνει προβλήματα υγείας και μνήμης πριν την εξαφάνιση.
Ερευνητής φυσικών επιστημών αυτοκτόνησε, σύμφωνα με την αστυνομία, λίγους μήνες μετά τον θάνατο των γονιών του.
2025
Φυσικός δολοφονήθηκε από άτομο του προσωπικού του κύκλου. Ο δράστης συνελήφθη και ομολόγησε. Η υπόθεση δεν συνδέθηκε με την επαγγελματική του δραστηριότητα.
Μηχανικός αεροδιαστημικής πέθανε σε δυστύχημα κατά τη διάρκεια ιδιωτικής δραστηριότητας εκτός εργασίας.
2026
Ο αστρονόμος Καρλ Γκρίλμαϊρ δολοφονήθηκε στην Καλιφόρνια. Για την υπόθεση έχει συλληφθεί ο φερόμενος δράστης, με τις αρχές να μιλούν για προσωπικά κίνητρα και όχι για στοχευμένη επίθεση λόγω της επιστημονικής του ιδιότητας.
Η υπόθεση αυτή είναι από τις λίγες με ξεκάθαρη εγκληματική διάσταση, γεγονός που εξηγεί γιατί χρησιμοποιείται συχνά –εκτός πλαισίου– σε θεωρίες που επιχειρούν να συνδέσουν άσχετα μεταξύ τους περιστατικά.
Δεν υπάρχουν ενδείξεις συντονισμένης δράσης
Παράλληλα, οι ομοσπονδιακές αρχές, συμπεριλαμβανομένου του FBI, έχουν εξετάσει ορισμένες από τις υποθέσεις λόγω της ευαισθησίας των επαγγελματικών χώρων των θυμάτων, χωρίς να προκύψει ένδειξη συντονισμένης δράσης. Το ζήτημα απασχόλησε και την αρμόδια επιτροπή του Κογκρέσου, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει επιβεβαιωθεί κάποια σύνδεση.
Σημαντική είναι και η στατιστική διάσταση. Όπως επισημαίνουν ερευνητές, το προσωπικό που εργάζεται σε θέσεις υψηλής ασφάλειας στις ΗΠΑ ξεπερνά τις εκατοντάδες χιλιάδες. Σε ένα τόσο μεγάλο πληθυσμό, οι θάνατοι από φυσικά αίτια, ατυχήματα ή αυτοκτονίες σε βάθος χρόνου δεν αποτελούν ανωμαλία, αλλά αναμενόμενο φαινόμενο.
Ψευδαίσθηση μοτίβου πίσω από ενιαίες λίστες
Αυτό που διαφοροποιεί τις συγκεκριμένες περιπτώσεις είναι ο τρόπος παρουσίασής τους: αποσπασματικά, χωρίς χρονολογική σειρά και χωρίς τα πορίσματα των αρχών. Η συνένωσή τους σε μία ενιαία «λίστα» δημιουργεί την ψευδαίσθηση μοτίβου, που όμως δεν επιβεβαιώνεται από τα δεδομένα.
Οι οικογένειες των θυμάτων, από την πλευρά τους, απορρίπτουν κατηγορηματικά τις θεωρίες συνωμοσίας. Σε πολλές περιπτώσεις έχουν δώσει δημόσια εξηγήσεις για τα αίτια των θανάτων ή των εξαφανίσεων, επισημαίνοντας ότι η διασπορά ανεπιβεβαίωτων ισχυρισμών επιβαρύνει περαιτέρω το πένθος τους.
Η εικόνα που προκύπτει από τη συνολική καταγραφή είναι σαφής: διαφορετικά περιστατικά, διαφορετικές αιτίες, καμία αποδεδειγμένη σύνδεση. Οι θάνατοι είναι πραγματικοί — το ίδιο και οι ανθρώπινες απώλειες πίσω από αυτούς. Το «μυστήριο», ωστόσο, φαίνεται να ανήκει περισσότερο στη σφαίρα της διαδικτυακής αφήγησης παρά στην πραγματικότητα των στοιχείων.