Το Ιράν απέστειλε χθες, Πέμπτη, νέα πρόταση για την έναρξη διαπραγματεύσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω Πακιστανών διαμεσολαβητών, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, σε μια προσπάθεια επανεκκίνησης του διαλόγου μέσα σε ένα ιδιαίτερα τεταμένο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Ο επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας στο Ιράν, Γκολαμχοσεΐν Μοχσενί Ετζεΐ, τόνισε ότι η Τεχεράνη παραμένει ανοιχτή στον διάλογο με την Ουάσιγκτον, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο πως απορρίπτει κάθε μορφή διαπραγμάτευσης που συνοδεύεται από απειλές ή εξαναγκασμό. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η Ισλαμική Δημοκρατία δεν έχει αποφύγει ποτέ τις συνομιλίες, αλλά δεν πρόκειται να αποδεχθεί πολιτικές που της επιβάλλονται.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το Ιράν δεν επιθυμεί την κλιμάκωση της έντασης ούτε τη συνέχιση του πολέμου, επιμένοντας όμως ότι δεν προτίθεται να εγκαταλείψει τις αρχές και τις θέσεις του υπό καθεστώς πίεσης. Η στάση αυτή, όπως σημείωσε, αποτελεί βασική προϋπόθεση για οποιαδήποτε μελλοντική διαδικασία διαλόγου.
Από την πλευρά των Ηνωμένων Πολιτειών, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει προειδοποιήσει ότι το Ιράν θα πρέπει να προχωρήσει άμεσα σε αλλαγή στάσης, ενώ έχει επαναλάβει πως ο ναυτικός αποκλεισμός της χώρας θα συνεχιστεί έως ότου επιτευχθεί συμφωνία που θα καλύπτει τις αμερικανικές ανησυχίες για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Παράλληλα, έχει απορρίψει προτάσεις που περιλάμβαναν σταδιακή αποκλιμάκωση, επιμένοντας σε μια συνολική λύση.
Διεθνή μέσα ενημέρωσης αναφέρουν επίσης ότι η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) έχει επεξεργαστεί σενάρια στρατιωτικής δράσης περιορισμένης διάρκειας, με στόχο την άσκηση πίεσης στο Ιράν και την επαναφορά του στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Τα σενάρια αυτά φέρονται να περιλαμβάνουν πλήγματα σε υποδομές στρατηγικής σημασίας, με σκοπό τη γρήγορη αλλαγή στάσης της Τεχεράνης.
Την ίδια στιγμή, εξετάζεται από την Ουάσιγκτον η συνέχιση ενός παρατεταμένου οικονομικού και ναυτιλιακού αποκλεισμού, με στόχο τον περιορισμό των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου και την αποδυνάμωση της οικονομίας της χώρας. Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, η επιλογή αυτή θεωρείται από τον Λευκό Οίκο λιγότερο ριψοκίνδυνη σε σχέση με μια άμεση στρατιωτική κλιμάκωση ή πλήρη απεμπλοκή από τη σύγκρουση.
Η ένταση στην περιοχή παραμένει υψηλή, παρά την εύθραυστη κατάπαυση του πυρός που έχει τεθεί σε ισχύ. Η σύγκρουση, η οποία ξέσπασε στα τέλη Φεβρουαρίου, έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές ανθρώπινες απώλειες και σημαντικές αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία, ιδίως στον τομέα της ενέργειας και της ναυσιπλοΐας.
Μέσα σε αυτό το κλίμα αβεβαιότητας, ο Ετζεΐ επανέλαβε ότι το Ιράν δεν πρόκειται να υποχωρήσει στις διαπραγματεύσεις υπό πίεση, ενώ υποστήριξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν αποκομίσει ουσιαστικά οφέλη από την τρέχουσα στρατηγική τους. Όπως δήλωσε, η Τεχεράνη θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τις θέσεις της, επιμένοντας σε έναν διάλογο που θα βασίζεται στην ισότητα και τον αμοιβαίο σεβασμό.
Ο Τραμπ εξετάζει απόσυρση αμερικανικών στρατευμάτων από συμμάχους του ΝΑΤΟ
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει την απόσυρση αμερικανικών στρατευμάτων από συμμάχους του ΝΑΤΟ, όπως η Ισπανία και η Ιταλία, λόγω της αντίθεσής τους στη στάση της Ουάσινγκτον και του Ισραήλ απέναντι στο Ιράν, με τον πόλεμο να έχει ήδη εισέλθει στον τρίτο μήνα του.
Οι δηλώσεις έγιναν μία ημέρα μετά την πρότασή του για μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Γερμανία, έπειτα από κριτική του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος χαρακτήρισε τη στρατηγική των ΗΠΑ «κακώς σχεδιασμένη». Ο Τραμπ, απαντώντας σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Ναι, πιθανότατα θα το κάνω. Γιατί να μην το κάνω;», κατηγορώντας την Ισπανία και την Ιταλία ότι δεν έχουν συμβάλει επαρκώς.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε επίσης ότι ο πόλεμος στο Ιράν «ωφελεί τον κόσμο», συμπεριλαμβανομένων των ευρωπαϊκών συμμάχων, και επέκρινε τις χώρες του ΝΑΤΟ για τη μη συμμετοχή τους στις επιχειρήσεις κατά της ιρανικής πυρηνικής απειλής και στη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, οι ΗΠΑ διατηρούν περίπου 36.000 στρατιώτες στη Γερμανία, 12.000 στην Ιταλία και σχεδόν 4.000 στην Ισπανία, με αμερικανικά μέσα να εκτιμούν ότι ενδεχόμενες μειώσεις θα μπορούσαν να είναι σημαντικές, χωρίς να έχει καθοριστεί ακόμη το εύρος τους.
Η ένταση με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ έχει ενταθεί τους τελευταίους μήνες. Ο Τραμπ έχει επικρίνει επανειλημμένα την Ιταλία και την πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι για έλλειψη στήριξης, ενώ έχει κατηγορήσει την Ισπανία ότι δεν ακολουθεί τις αμυντικές δεσμεύσεις της Συμμαχίας. Παράλληλα, η Μαδρίτη έχει αρνηθεί να αυξήσει τις στρατιωτικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ, όπως ζητούσε η Ουάσινγκτον.
Οι σχέσεις ΗΠΑ–Ισπανίας παραμένουν ιδιαίτερα τεταμένες, με απειλές για εμπορικά αντίμετρα και συζητήσεις ακόμη και για τον ρόλο της χώρας στο ΝΑΤΟ. Την ίδια ώρα, αναλυτές προειδοποιούν ότι μια πιθανή αναδιάταξη αμερικανικών δυνάμεων θα μπορούσε να επηρεάσει σοβαρά την ισορροπία ασφαλείας στην Ευρώπη, σε μια περίοδο ήδη αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας λόγω της κρίσης στο Ιράν.
