Ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ αποφάσισε κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή, να ακυρώσει την ανάπτυξη 4.000 Αμερικανών στρατιωτών στην Πολωνία, εκπλήττοντας το Πεντάγωνο και τους Ευρωπαίους συμμάχους του ΝΑΤΟ, ιδίως μάλιστα επειδή αφορά ένα σύμμαχο που η αμερικανική κυβέρνηση χαρακτηρίζει ως “υποδειγματικό”, αναφέρει σε δημοσίευμα του Politico.
Δεν είναι σαφές γιατί ο Χέγκσεθ ακύρωσε την αποστολή, ανέφεραν τρεις αξιωματούχοι του Πενταγώνου με γνώση του θέματος.
Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα εκφράσει το θυμό και την απογοήτευσή για τους Ευρωπαίους συμμάχους που αρνήθηκαν να βοηθήσουν στον πόλεμο με το Ιράν. Ωστόσο η συγκεκριμένη κίνηση δεν βγάζει νόημα δεδομένου του ότι η Τραμπ έχει χαρακτηρίσει την Πολωνία «πρότυπο σύμμαχο» λόγω των υψηλών της αμυντικών δαπανών.
Η απόφαση προκάλεσε ακόμη μεγαλύτερη έκπληξη επειδή οι στρατιώτες και ο εξοπλισμός είχαν ήδη αρχίσει να φτάνουν στην Πολωνία.
Η απόφαση προκάλεσε νέα ανησυχία στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και στο Πεντάγωνο την Πέμπτη ότι τέτοιες κινήσεις ενθαρρύνουν τη Ρωσία να εξαπολύσει επιθέσεις κατά των Ευρωπαίων συμμάχων του ΝΑΤΟ.
Πεντάγωνο κι Ευρωπαίοι δεν είχαν ιδέα
«Δεν είχαμε ιδέα ότι θα συνέβαινε κάτι τέτοιο», δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος, προσθέτοντας ότι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί είχαν περάσει τις τελευταίες 24 ώρες μιλώντας στο τηλέφωνο και προσπαθώντας να κατανοήσουν την απόφαση Χέγκσεθ και αν τους επιφυλάσσει κι άλλες εκπλήξεις.
Η κίνηση αυτή έρχεται μετά την ανακοίνωση του Χέγκσεθ νωρίτερα αυτόν τον μήνα ότι το Πεντάγωνο θα αποσύρει 5.000 στρατιώτες από βάσεις στη Γερμανία.
Η συγκεκριμένη απόφαση έχει γίνει αντιληπτή στην Ευρώπη ως κίνησης εκδίκησης του Τραμπ κατά του Μερτς ο οποίος νωρίτερα είχε πει ότι οι ΗΠΑ «ταπεινώνονται» από τη σύγκρουση στο Ιράν.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, 4.000 στρατιώτες από το Τέξας ετοιμάζονταν να αναχωρήσουν για μια προγραμματισμένη 9μηνη παραμονή στην Πολωνία, η οποία περιλάμβανε εκπαίδευση με συμμάχους του ΝΑΤΟ, όταν ήρθε η εντολή να σταματήσουν.
Η ακύρωση αυτής της αποστολής ρουτίνας είναι ιδιαίτερα ασυνήθιστη, δεδομένου ότι τα αμερικανικά στρατεύματα που σταθμεύουν στην Ευρώπη αποτελούν βασικό αποτρεπτικό παράγοντα για τη Ρωσία.
Ο Τραμπ επιμένει ότι η Ευρώπη θα πρέπει να τα βγάλει πέρα μόνη της – ιδίως από τη στιγμή που αρνήθηκε να τον βοηθήσει στον πόλεμο με το Ιράν – και αυτή η τελευταία εντολή δηλώνει ότι ο πρόεδρος είναι αποφασισμένος να μειώσει την αμερικανική παρουσία στην ήπειρο, αναφέρει το Politico.
Ο ρόλος του στρατού στην Ευρώπη «είναι να αποτρέπει τους Ρώσους, να προστατεύει τα στρατηγικά συμφέροντα της Αμερικής και να καθησυχάζει τους συμμάχους», δήλωσε ο αντιστράτηγος Μπεν Χότζες, πρώην διοικητής του Στρατού των ΗΠΑ στην Ευρώπη. «Και τώρα ένα πολύ σημαντικό στοιχείο που αποτελούσε τμήμα αυτής της αποτροπής έχει εξαφανιστεί», είπε.
Το Πεντάγωνο υπερασπίστηκε την κίνηση ως μια προσεκτικά μελετημένη διαδικασία. «Η απόφαση απόσυρσης στρατευμάτων ακολουθεί μια ολοκληρωμένη, πολυεπίπεδη διαδικασία που περιλαμβάνει τις απόψεις βασικών ηγετών του αμερικανικού στρατού στην Ευρώπη και σε όλη την αλυσίδα διοίκησης», δήλωσε ο υπηρεσιακός γραμματέας Τύπου του Πενταγώνου Τζόελ Βαλντέζ. «Δεν ήταν μια ξαφνική απόφαση της τελευταίας στιγμής», διαβεβαίωσε.
Ασαφής η ευρύτερη στρατηγική
Η ευρύτερη στρατηγική παραμένει πάντως ασαφής. Η αποχώρηση των Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία είναι ακόμη υπό σχεδιασμό, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους με γνώση του θέματος. Αντιπροσωπεύει μια σχετικά μικρή μείωση, δεδομένου ότι στη χώρα σταθμεύουν 38.000 Αμερικανικοί στρατιώτες και στέλνει ένα μήνυμα στους Ευρωπαίους συμμάχους ότι θα χρειαστεί να πληρώσουν τίμημα για τη δημόσια διαφωνία τους με τον Λευκό Οίκο, σημειώνει το Politico.
«Οι Πολωνοί δεν έχουν ασκήσει ποτέ κριτική ποτέ στον πρόεδρο Τραμπ και κάνουν ό,τι πρέπει να κάνουν οι καλοί σύμμαχοι», είπε ο Χότζες. «Και όμως, αυτό συμβαίνει», σημείωσε.
Πολωνοί αξιωματούχοι έσπευσαν με αναρτήσεις τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είτε να υπερασπιστούν την απόφαση είτε να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους για τον αντίκτυπό της στη συμμαχία. Κάποιοι ήλπιζαν ότι ο αμερικανικός στρατός θα αντικαθιστούσε αυτήν την εναλλασσόμενη παρουσία στρατευμάτων με μια μόνιμη που έχει ήδη αναπτυχθεί στην Ευρώπη. Άλλοι προσπαθούσαν να υποβαθμίσουν τον πιθανό αντίκτυπο.
«Αυτό το ζήτημα δεν αφορά την Πολωνία», δήλωσε ο Πολωνός αναπληρωτής πρωθυπουργός Βλάντισλαβ Κοσινιάκ-Κάμις σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Σχετίζεται με την προηγουμένως ανακοινωθείσα αναδιάταξη μέρους των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην Ευρώπη», εξήγησε ο αξιωματούχος, αναφερόμενος στις συνεχιζόμενες προσπάθειες των ΗΠΑ να περιορίσουν τον αριθμό των αμερικανικών στρατευμάτων στην ήπειρο.
Σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, η πλειοψηφία των Πολωνών τάσσεται υπέρ της ύπαρξης αμερικανικής στρατιωτικής βάσης στη χώρα τους σε αντίθεση με πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η Πολωνία θα αυξήσει φέτος τις αμυντικές δαπάνες της κατά 4,7% του ΑΕΠ φέτος, το υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των συμμάχων του ΝΑΤΟ.
