Νέα αναζωπύρωση των εχθροπραξιών στον Περσικό Κόλπο καταγράφηκε την Τετάρτη, την ώρα που οι συνομιλίες ΗΠΑ και Ιράν παραμένουν σε αδιέξοδο, ενισχύοντας τις ανησυχίες για την ασφάλεια στην περιοχή και οδηγώντας υψηλότερα τις τιμές του πετρελαίου.
Σύμφωνα με το Reuters, ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις με στόχο το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και άλλες περιφερειακές θέσεις είτε αναχαιτίστηκαν, είτε απέτυχαν. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανέφερε ότι δύο ιρανικοί πύραυλοι που εκτοξεύθηκαν προς το Κουβέιτ έπεσαν πριν φτάσουν στον στόχο τους ή διαλύθηκαν κατά την πτήση, ενώ τρεις πύραυλοι με κατεύθυνση το Μπαχρέιν αναχαιτίστηκαν.
Η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε επίσης ότι οι αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν ιρανικά drones που φέρονται να στόχευαν πολιτικά πλοία σε περιφερειακά ύδατα και αμερικανικές δυνάμεις στο Κουβέιτ. Παράλληλα, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν πλήγματα στη νήσο Κεσμ, κοντά στα Στενά του Ορμούζ, μετά από απόπειρες επιθέσεων από την ιρανική πλευρά.
Επιθέσεις Ιράν στο αρχηγείο του 5ου Στόλου των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν
Από την πλευρά τους, ιρανικά κρατικά μέσα μετέδωσαν ότι οι Φρουροί της Επανάστασης επιτέθηκαν με πυραύλους και drones στο αρχηγείο του 5ου Στόλου των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν, καθώς και σε αεροπορική βάση και ελικόπτερα σε μη κατονομαζόμενη χώρα της περιοχής. Η Τεχεράνη υποστήριξε ότι οι επιθέσεις έγιναν ως απάντηση σε αμερικανικό πλήγμα σε πύργο επικοινωνιών νότια της Κεσμ.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανέφερε ότι όλες οι επιθέσεις απέτυχαν και ότι οι αμερικανικές δυνάμεις παραμένουν έτοιμες να αποκρούσουν, όπως σημείωσε, «αδικαιολόγητη ιρανική επιθετικότητα».
Σύμφωνα με τον Guardian, η τελευταία ανταλλαγή πυρών ξεκίνησε όταν αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν με πύραυλο Hellfire δεξαμενόπλοιο υπό σημαία Μποτσουάνας, το M/T Lexie, το οποίο φέρεται να επιχειρούσε να παραβιάσει τον αμερικανικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ. Η αμερικανική πλευρά υποστήριξε ότι το πλήγμα στόχευσε στην ακινητοποίηση του πλοίου, αφού το πλήρωμα αγνόησε επανειλημμένες προειδοποιήσεις.
Η νέα κλιμάκωση έρχεται περισσότερο από τρεις μήνες μετά τα αρχικά πλήγματα των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, με τη σύγκρουση να παραμένει εγκλωβισμένη σε εύθραυστη εκεχειρία και τα Στενά του Ορμούζ να λειτουργούν υπό σοβαρούς περιορισμούς για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Η ένταση έδωσε νέα ώθηση στις τιμές του πετρελαίου, με το Brent να ενισχύεται άνω του 1,5% στις πρώτες συναλλαγές της Τετάρτης. Το αμερικανικό αργό ανέβηκε στα 95,752 δολάρια, ενισχυμένο κατά 2,12%, και το πετρέλαιο μπρεντ στα 97,788 δολάρια, με άνοδο 1,86%.
Οι αγορές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς οποιαδήποτε περαιτέρω διατάραξη στην περιοχή του Ορμούζ μπορεί να έχει άμεσες επιπτώσεις στην παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία.
Βάλτωσαν οι διπλωματικές προσπάθειες
Παράλληλα, οι διπλωματικές προσπάθειες δείχνουν να έχουν κολλήσει. Ιράν και ΗΠΑ ανέφεραν την προηγούμενη εβδομάδα ότι είχαν καταλήξει σε μια αρχική, προσωρινή συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, ωστόσο δεν έχει υπάρξει τελική υπογραφή. Ιρανικά μέσα μετέδωσαν ότι η Τεχεράνη δεν έχει επικοινωνήσει με την Ουάσινγκτον εδώ και αρκετές ημέρες, ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι οι συνομιλίες συνεχίζονται κανονικά.
Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ο Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι βασική προτεραιότητα των ΗΠΑ είναι να εμποδίσουν την Τεχεράνη να αποκτήσει πυρηνικά όπλα. Το Ιράν αρνείται ότι επιδιώκει την ανάπτυξη πυρηνικής βόμβας και υποστηρίζει ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικούς σκοπούς.
Η Τεχεράνη ζητάει πρόσβαση σε δισεκατομμύρια δολάρια από πετρελαϊκά έσοδα, εξαιρέσεις για τις εξαγωγές αργού, άρση του αμερικανικού αποκλεισμού στα λιμάνια της και διατήρηση της επιρροής της στα Στενά του Ορμούζ, από όπου πριν από τον πόλεμο περνούσε περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε σε νομοθέτες ότι η Ουάσιγκτον θα συμφωνήσει σε χαλάρωση κυρώσεων μόνο εφόσον το Ιράν αποδεχθεί να εγκαταλείψει την πυρηνική του δραστηριότητα.
Την ίδια ώρα, η σύγκρουση συνεχίζει να επεκτείνεται και στον Λίβανο. Σύμφωνα με το Reuters, το Ισραήλ συνέχισε την Τρίτη τα πλήγματα σε σειρά πόλεων στον νότιο Λίβανο, παρά τη μερική εκεχειρία με αμερικανική διαμεσολάβηση που είχε ανακοινωθεί τη Δευτέρα. Η σύγκρουση έχει προκαλέσει εκτεταμένες απώλειες, κυρίως σε Ιράν και Λίβανο, καθώς και σοβαρές πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία μέσω των υψηλότερων τιμών ενέργειας.
Οι επιπτώσεις της κρίσης είναι ήδη ευρύτερες. Η MSC, ο μεγαλύτερος ναυτιλιακός όμιλος στον κόσμο, ανακοίνωσε ότι πλοίο της επλήγη από δύο βλήματα στο λιμάνι Ουμ Κασρ του Ιράκ. Παράλληλα, η UNICEF προειδοποίησε ότι η αύξηση του μεταφορικού κόστους και οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες δυσχεραίνουν την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας σε περιοχές όπως η Γάζα, ο Λίβανος, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, το Μάλι, η Σομαλία, το Νότιο Σουδάν και η Νιγηρία.
Με τις συνομιλίες σε στασιμότητα, τις στρατιωτικές ανταλλαγές να συνεχίζονται και το πετρέλαιο να αντιδρά ανοδικά, η κρίση στον Κόλπο παραμένει ένας από τους πιο επικίνδυνους παράγοντες αποσταθεροποίησης για τη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια οικονομία.
Bloomberg: Ο Νετανιάχου το βασικό εμπόδιο στη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν
Σύμφωνα με το Bloomberg, ένα από τα βασικά εμπόδια για την επίτευξη συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν είναι πλέον και ο παράγοντας Νετανιάχου. Παρότι ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται εδώ και μήνες βέβαιος ότι μια συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης βρίσκεται κοντά, η επιμονή του Ισραήλ να συνεχίσει τις δικές του επιχειρήσεις, κυρίως απέναντι στη Χεζμπολάχ στον Λίβανο, δείχνει τα περιορισμένα περιθώρια ελέγχου που έχει η Ουάσιγκτον πάνω στην εξέλιξη της κρίσης. Η πρόσφατη τηλεφωνική επικοινωνία Τραμπ-Νετανιάχου, μετά την ισραηλινή κλιμάκωση στον Λίβανο, ανέδειξε και τις διαφορετικές ερμηνείες των δύο πλευρών για το εύρος μιας πιθανής εκεχειρίας.
