Το μάνγκο έχει πάψει προ πολλού να είναι ένα φρούτο που συναντά κανείς μόνο σε τροπικές χώρες.
Από τα ράφια των σούπερ μάρκετ μέχρι τα καλά εφοδιασμένα μανάβικα, τα εστιατόρια και τη βιομηχανία τροφίμων, η κατανάλωσή του αυξάνεται και μαζί της μεγαλώνει μια αγορά με σημαντικό διεθνές εμπορικό αποτύπωμα.
Μιλώντας με αριθμούς, από τις αρχές της δεκαετίας του 2000 η παγκόσμια παραγωγή έχει υπερδιπλασιαστεί και σήμερα ξεπερνά τους 60 εκατομμύρια τόνους ετησίως.
Aπρόβλεπτες καιρικές συνθήκες και καταστροφές
Η εξέλιξη, όμως, έχει και την άλλη πλευρά. Οι παραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι με όλο και πιο απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες, ενώ οι απώλειες σε μεγάλες παραγωγικές περιοχές μπορούν πλέον να επηρεάσουν τις τιμές και την προσφορά σε αγορές χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Ινδία. Στη Μαχαράστρα, η παραγωγή της περίφημης ποικιλίας Alphonso επλήγη φέτος από ακραίες θερμοκρασιακές μεταβολές και καύσωνα, με τις απώλειες σε ορισμένες περιοχές να φτάνουν έως και το 90%.
Η μειωμένη σοδειά επηρέασε τόσο την εγχώρια αγορά όσο και τις εξαγωγές προς τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τις ΗΠΑ και τη Βρετανία.
Ανάλογες πιέσεις καταγράφονται στο Μεξικό, έναν από τους σημαντικότερους προμηθευτές της αμερικανικής αγοράς. Οι καιρικές συνθήκες επηρεάζουν τη φετινή παραγωγή και σε ορισμένες περιοχές έχουν περιορίσει τις διαθέσιμες ποσότητες.
Η ζήτηση ανεβαίνει
Παρά τις δυσκολίες, η ζήτηση συνεχίζει να ανεβαίνει. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ και τον FAO, οι διεθνείς εξαγωγές μάνγκο, mangosteen και guava έφτασαν περίπου τους 2,7 εκατ. τόνους το 2025, αυξημένες κατά 7% σε έναν χρόνο. Το μάνγκο αντιστοιχεί περίπου στο 85% αυτών των αποστολών.
Οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελούν τις μεγαλύτερες αγορές εισαγωγής, ενώ η Κίνα αποκτά ολοένα μεγαλύτερο βάρος. Οι εισαγωγές της τελευταίας αυξήθηκαν κατά 19% το 2025, καθώς ενισχύεται η εγχώρια κατανάλωση.
Στην παραγωγή, η Ινδία παραμένει ο γίγαντας. Προβλέπεται ότι μέχρι το 2035 θα παράγει περίπου 39 εκατ. τόνους μάνγκο, σχεδόν το 44% της παγκόσμιας παραγωγής.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος καταναλώνεται στο εσωτερικό της χώρας, αφήνοντας σε Μεξικό, Περού, Βραζιλία και Ταϊλάνδη τον πρωταγωνιστικό ρόλο στο διεθνές εμπόριο.
Το Μεξικό, μόνο για την αγορά των ΗΠΑ, έχει σχεδόν 19.700 καταγεγραμμένες καλλιέργειες, συνολικής έκτασης άνω του ενός εκατομμυρίου στρεμμάτων. Οι εξαγωγές μάνγκο προς τις ΗΠΑ είχαν το 2025 αξία περίπου 559 εκατ. δολαρίων.
Αύξηση εξαγωγών
Η πρόκληση είναι πλέον διπλή: περισσότερα μάνγκο χρειάζονται για να καλυφθεί η παγκόσμια ζήτηση, αλλά η παραγωγή γίνεται πιο ευάλωτη στο κλίμα. Ο ΟΟΣΑ και ο FAO προβλέπουν ότι οι διεθνείς εξαγωγές θα αυξηθούν σε περίπου 3,4 εκατ. τόνους έως το 2035.
Έτσι, πίσω από ένα μάνγκο στο ράφι βρίσκεται μια παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής και εμπορίου που αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα.
Και όσο αυξάνεται η ζήτηση, τόσο περισσότερο μια κακή σοδειά σε μια μεγάλη παραγωγική χώρα μπορεί να γίνει πρόβλημα για καταναλωτές και αγορές σε ολόκληρο τον κόσμο.
